II SA/Rz 35/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-02-06

Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w połowie pełnej ich wysokości, czy też w całości?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w połowie ich wysokości, ponieważ jego sytuacja materialna nie uzasadnia całkowitego zwolnienia. Choć wnioskodawca wykazał potrzebę częściowego zwolnienia, niektóre zadeklarowane przez niego wydatki (np. na opał, utrzymanie samochodu) nie zostały uznane za konieczne w rozumieniu przepisów P.p.s.a., co ogranicza możliwość przyznania pełnego zwolnienia.
Stan faktyczny
L. K. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń. Wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, przedstawiając swoje dochody i wydatki. Wnioskodawca podał, że uzyskuje wynagrodzenie w kwocie 1355,69 zł miesięcznie i poniósł comiesięczne wydatki na opał (600 zł), gaz (100 zł), wodę (70 zł), energię elektryczną (165 zł), ubezpieczenie nieruchomości (5 zł), podatek od nieruchomości (13 zł), ubezpieczenie OC samochodu (29 zł), przegląd techniczny samochodu (8 zł), paliwo (80 zł) i bieżące utrzymanie samochodu (25 zł).
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w połowie pełnej ich wysokości, a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń - postanawia - I. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w połowie pełnej ich wysokości, II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. L. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń. Wezwany do uiszczenia wpisu od tej skargi składający ją złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, że od dnia 10 lutego do 16 sierpnia 2016r. był osobą bezrobotną, z prawem do zasiłku, natomiast następnie podjął pracę i uzyskuje z tego tytułu wynagrodzenie w kwocie 1355,69 zł. Jako stałe, comiesięczne wydatki wnioskodawca podał: opał – 600 zł, gaz – 100 zł, woda – 70 zł, energia elektryczna – 165 zł, ubezpieczenie nieruchomości – 5 zł, podatek od nieruchomości 13 zł, ubezpieczenie OC samochodu – 29 zł, przegląd techniczny samochodu – 8 zł, paliwo – 80 zł, bieżące utrzymanie samochodu – 25 zł. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Po analizie danych żądania strony uznano, że zasługuje ono na częściowe uwzględnienie. Prawo pomocy jest instytucją o wyjątkowym charakterze, na co wskazuje brzmienie art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Przepis ten mianowicie ustanawia zasadę ponoszenia kosztów postępowania przez jego strony. Odstępstwem od powyższego jest właśnie prawo pomocy, w ramach którego strona otrzymuje dofinansowanie, by mogła realizować swoje prawa na drodze sądowej. W myśl art. 245 § 3 P.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych wchodzi w zakres tzw. częściowego prawa pomocy. Przyznawane jest ono osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co wynika z treści art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. Strona ubiegając się więc o wsparcie Państwa winna przedstawić informacje, z których wynika, że faktycznie go potrzebuje. Dane, które przedstawił skarżący wskazują, że prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe. Oznacza to, że całość dochodu, który uzyskuje tytułem wynagrodzenia za pracę może on przeznaczyć wyłącznie na swoje własne potrzeby. Strona ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe; nie wskazuje, by miała jakieś problemy zdrowotne. W tym miejscu podkreślić należy, iż w powołanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. ustawodawca przyznał pierwszeństwo przed kosztami postępowania sądowego tylko wydatkom mającym charakter koniecznych, a więc dotyczącym zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. W tym kontekście wątpliwości budzi zadeklarowana przez wnioskodawcę wysokość wydatku na opał (600 zł miesięcznie). Ponadto, koniecznego charakteru zasadniczo nie mają wydatki związane z utrzymaniem samochodu. Z tych wyżej wymienionych względów uznano, że zasadnym jest udzielenie L. K. wsparcia obejmującego zwolnienie od połowy kosztów sądowych w sprawie. Ich całość na obecnym etapie to kwota 500 zł odpowiadająca wysokości wpisu od skargi. Z kolei najbardziej prawdopodobne koszty, które mogą się pojawić na kolejnych etapach postępowania będą już jednostkowo niższe, a skarżący będzie zobowiązany do ich częściowego tylko uiszczenia tj. w połowie. O częściowym zwolnieniu skarżącego od kosztów sądowych orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło