II SA/Rz 352/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Krystyna Józefczyk Protokolant sekt. sąd. Aleksandra Baczyńska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2017 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu błędów pisarskich -skargę oddala- Przedmiotem skargi jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] listopada 2016 r. znak: [...] w przedmiocie sprostowania błędów pisarskich, powołujące w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 113 § 1 oraz art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; w dacie orzekania Sądu obowiązuje tekst ogłoszony w Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), zwanej w dalszej części "K.p.a." w zw. z art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 1, ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.). Jak wynika z uzasadnienia skarżonego postanowienia oraz z akt administracyjnych, postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. znak: [...] Starosta [...] działając na wniosek J. K. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego w [....] z dnia [...] grudnia 1994 r. znak: [...] dotyczącą zatwierdzenia Wojewódzkiej Dyrekcji Inwestycji w [...] planu realizacyjnego sieci sanitarnej I etap budowy w zakresie jak oznaczono na planie realizacyjnym oraz oczyszczalni ścieków zlokalizowanej na dz. 127 i 128/1 w miejscowości B. wraz z drogą dojazdową i udzielającej pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej sanitarnej I – etap budowy wraz z obiektami towarzyszącymi tj. przepompownia ścieków P1 i P2/typ [...] wraz z przekroczeniem rzeki [...] oraz potoku [...] w miejscowości B. woj. [...], w obrębie działki nr 78/15. Następnie, wymienionym wyżej postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r., Starosta [...] z urzędu sprostował błędy pisarskie w swoim rozstrzygnięciu z dnia [...] lipca 2016 r. poprzez zastąpienie błędnie wskazanego w kilku miejscach tego rozstrzygnięcia znaku ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. tj. "[...]" oraz "[...]" prawidłowym jej znakiem tj. "[...]". Starosta uznał, że stwierdzone omyłki jako, że polegały na niezamierzonej zmianie znaku ostatecznej decyzji z dnia [...] grudnia 1994 r. stanowią wynik błędu pisarskiego, który należało sprostować. Zażalenie na to postanowienie złożył J. K. zarzucając matactwo oraz przewlekanie sprawy. Podniósł, że błąd organu był zamierzony. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu wskazanego zażalenia – postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ podkreślił, że przewidziana w art. 113 § 1 K.p.a. (stosowanym do postanowień z mocy art. 126 K.p.a.) instytucja sprostowania stanowi procesowy instrument usuwania nieistotnych wad, które nie są konsekwencją naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego warunkującego prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy, lecz stanowią rezultat błędów technicznych w procesie przygotowywania treści postanowienia jako pisma procesowego. Dlatego może mieć ona zastosowanie tylko w tych wypadkach, w których nie ulega wątpliwości, że błędy w treści postanowienia nie wyniknęły z naruszeń wskazanych przepisów o wpływie na wynik sprawy. Stwierdzone nieprawidłowości muszą mieć przy tym charakter oczywisty tzn. nie budzący wątpliwości. Wojewoda stwierdził, że sytuacja wymagająca sprostowania na podstawie art. 113 § 1 K.p.a. zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem umieszczenie w postanowieniu z dnia [...] lipca 2016 r. w kilku miejscach błędnego znaku decyzji, której wznowienia postępowanie dotyczy stanowi niewątpliwie oczywistą omyłkę pisarską. Na tę oczywistość wskazuje zaś analiza akt sprawy. Nie istnieje bowiem wątpliwość co do identyfikacji decyzji (prawidłowo wskazano wydający ją organ i datę), a jedynie zachodzi konieczność skorygowania błędnego jej oznaczenia. Wojewoda podkreślił, że organ I instancji nie podawał stale niewłaściwego znaku decyzji, prawidłowo ją oznaczając w kilku innych miejscach swojego rozstrzygnięcia. Zdaniem, organu, istotny jest także zakres omyłki, która obejmuje tylko jedną literę w znaku. J. K. nie zgadzając się z postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. zaskarżył je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzucając bezczynność, przewlekłość oraz zamierzone działanie. Zakwestionował też udział K. K. w niniejszym postępowaniu. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że naprawienie błędu w postaci oczywistej omyłki pisarskiej nie doprowadziło do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia, a zatem było prawidłowe. Przedmiotowy błąd wynikał bowiem wyłącznie z niezamierzonego uchybienia Starosty [....]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postanowienia organu administracji, na które służy zażalenie mogą stanowić przedmiot kontroli sądowej, na co wskazuje art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Kontrola ta odbywa się z punktu widzenia kryterium legalności, a więc zgodności zarówno z prawem materialnym, jak i procesowym, co wynika z kolei z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.). Badając zaskarżone postanowienie Sąd bierze jednak pod uwagę tylko niektóre naruszenia prawa jako skutkujące wyeliminowaniem go z obrotu prawnego. Uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanego postanowienia dopuszczalne jest zatem wówczas, gdy stwierdzone zostanie naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego czy też inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie J. K. uczynił postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] listopada 2016 r. Tym ostatnim rozstrzygnięciem organ I instancji dokonał sprostowania swojego wcześniejszego postanowienia tj. z dnia [...] lipca 2016 r., które odmawiało wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia planu realizacyjnego sieci sanitarnej I-etap budowy oraz oczyszczalni ścieków na działkach nr 127 i 128/1 oraz pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej sanitarnej I-etap wraz z obiektami towarzyszącymi w obrębie działki nr 78/15 w B. Sprostowanie to polegało na zmianie oznaczenia powyższej decyzji z dnia [...] grudnia 1994 r., zarówno w sentencji postanowienia z dnia [...] lipca 2016 r., jak i w kilku miejscach jego uzasadnienia tj. zastąpienie błędnych znaków: "[...]" oraz "[...]" prawidłowym znakiem: "[...]". W myśl art. 113 § 1 K.p.a., który stanowił podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Z mocy natomiast brzmienia art. 126 K.p.a., możliwość taka tj. w zakresie sprostowania dotyczy także wydanych przez organ postanowień. Celem przedmiotowej instytucji jest naprawienie nieistotnych wad podjętych w postępowaniu administracyjnym aktów. W trybie tym nie jest zatem dopuszczalne usunięcie błędu merytorycznego, tzn. takiego, który przesądza o losie sprawy. Sprostowanie nie może więc powodować zmiany stanu faktycznego sprawy na stan, który nie odpowiada zgromadzonemu materiałowi dowodowemu. Nie może także uzupełniać stanu faktycznego, zmieniać wcześniejszych ustaleń i nadawać im znaczenia innego niż przed sprostowaniem (por. P. Przybysz Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz wyd. XII, Lex). Istotną cechą błędu stanowiącą normę dopuszczalności sprostowania jest jego oczywistość. Może ona wynikać bądź z natury samego błędu, bądź też z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, treścią wniosku, i innych dokumentów tworzących akta administracyjne czy też innymi okolicznościami [tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 24.09.2009 r. II OSK 1439/08]. Błąd pisarski to zatem widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia albo widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Na równi z błędami pisarskimi i rachunkowymi potraktowano inne oczywiste omyłki (patrz: wyrok NSA z 23.04.2001 r. II SA 863/00, wyrok NSA z 21.09.2012 r. II OSK 940/11). Prostowane w trybie art. 113 § 1 K.p.a. błędy powinny być zatem oczywiste i nieistotne. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, nie budzi wątpliwości prawidłowość stanowiska rozpoznających tę sprawę organów, które jako podlegający sprostowaniu w oparciu o powołany przepis art. 113 § 1 K.p.a. uznały niewłaściwe wskazanie w konkretnym akcie oznaczenia innego rozstrzygnięcia, na które akt ten się powoływał. Na zasadność takiego sprostowania wskazują jednoznacznie okoliczności niniejszej sprawy. Mianowicie, niesporne pomiędzy stronami jest i dowodzą tego akta administracyjne, że wznowienie postępowania, o odmowie czego rozstrzygało postanowienie Starosty [...] z dnia [...] lipca 2016 r. (sprostowane następnie postanowieniem tego organu z dnia [...] listopada 2016 r.), dotyczyło decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. znak: [...]. Wprawdzie we wniosku o wznowienie postępowania J. K. nie oznaczył dokładnie wymienionej decyzji, lecz zaznaczył, że jego celem jest wznowienie postępowania dotyczącego m. in. pozwolenia na budowę sieci kanalizacyjnej na jego działce nr 78/15, a tego właśnie dotyczył przedmiotowy akt, który stanowi element materiału dowodowego sprawy. Poza tym, uprzednio zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia, a to decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2012 r. (nr [...]) oraz postanowienie tego organu z dnia [...] czerwca 2013r. (nr [...]) również odnosiły się do decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. znak: [...]. Tym samym dokumentacja niniejszej sprawy w sposób jasny wskazuje na jej przedmiot. Ponadto, Starosta w swoim orzeczeniu z dnia [...] lipca 2016 r. niewłaściwie oznaczył tę ostatnią decyzję, lecz uczynił to tylko w kilku miejscach tego rozstrzygnięcia, w innych zaś miejscach posłużył się prawidłowym znakiem przedmiotowej decyzji. Poza tym, powołując się na tę decyzję organ wskazał jej właściwą datę ([...] grudnia 1994 r.), jak też prawidłowy podmiot, od którego ona pochodzi (Kierownik Urzędu Rejonowego w [...]). Nie bez znaczenia pozostaje także zakres omyłki organu jako, że dotyczy ona tylko jednej litery w znaku. Tym samym, zarzuty J. K., że błąd był "celowy i zamierzony", jak też, że miał on wpływ na wynik sprawy nie mogą zostać uwzględnione. Wskazane wyżej okoliczności dostatecznie bowiem wykazują, że działanie Starosty miało bez wątpienia charakter oczywistej omyłki pisarskiej i było konsekwencją braku dostatecznej staranności w oznaczeniu decyzji, na którą rozstrzygnięcie organu się powoływało. Z tych przyczyn jako właściwe należało ocenić postępowanie obydwu rozpoznających sprawę organów, które przyjęły, iż błąd, jakiego dopuścił się Starosta w swoim postanowieniu z dnia [...] lipca 2016 r. podlegał sprostowaniu w trybie powoływanego już art. 113 § 1 K.p.a. Przepis ten dopuszcza bowiem eliminację pewnych wad rozstrzygnięcia, które są, po pierwsze, od razu widoczne, a po drugie, nie mają żadnego znaczenia dla sposobu rozpoznania sprawy. W kontekście wskazanych wyżej okoliczności sprawy, trudno uznać, by nieprawidłowe oznaczenie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1994 r., mianowicie poprzez podanie niewłaściwego jej numeru mogło w jakikolwiek sposób wpłynąć na treść postanowienia Starosty z dnia [...] lipca 2016 r. o odmowie wznowienia postępowania. Przede wszystkim bowiem sam skarżący nie kwestionuje tego, że postępowanie, którego wznowienia się domagał odnosiło się właśnie do tej decyzji, a potwierdzają to niezbicie akta sprawy. Okoliczność zaś, że w niektórych pismach i innych rozstrzygnięciach zarówno Starosta [...], jak i Wojewoda [...] posługują się niewłaściwym znakiem decyzji z dnia [...] grudnia 1994 r. tym bardziej uzasadnia konieczność dokonania sprostowania, którego dokonano w sprawie. Zarzuty skargi dotyczące kwestii zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postepowania jako nie związane z przedmiotem postępowania tj. sprostowaniem w zakresie znaku decyzji, nie mogły odnieść zamierzonego przez stronę skutku. Także podnoszona w skardze kwestia bezczynności czy przewlekłości postepowania nie stanowiła przedmiotu sprawy, stąd brak możliwości odniesienia się do niej. Ustosunkowując się natomiast do zarzutu błędnego – zdaniem strony – zapewnienia udziału w niniejszym postępowaniu K. K. Sąd stwierdza, że trudno go uznać za uzasadniony w sytuacji, gdy ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu z rejestru gruntów wynika, że wymieniona, tak jak i skarżący, jest użytkownikiem wieczystym działki nr 78/15, której dotyczyła decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w [....] z dnia [....] grudnia 1994 r. Wobec więc faktu, że rozpoznające sprawę organy nie dopuściły się jakiegokolwiek uchybienia przepisom prawa, w oparciu o które rozstrzygały, skarga musiała podlegać oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 P.p.s.a.