II SA/Rz 36/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w osobie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska - Kobak po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. N. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (wpis od skargi kasacyjnej) w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. II SA/Rz 36/08 U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 23 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę E. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...]. We wniesionej od tego wyroku skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej radca prawny T. W. zawarł wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sadowych tj. z opłaty od skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 36/08 wydanym przez referendarza sądowego odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Od tego postanowienia pełnomocnik skarżącej wniósł w dniu 11 lutego 2009 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) sprzeciw ponownie wnosząc o częściowe zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych obejmujące wpis od skargi kasacyjnej. Zarzucił naruszenie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej jako P.p.s.a., poprzez błędne uznanie, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą po stronie skarżącej przesłanki uzasadniające przyznanie jej prawa pomocy. Jako okoliczności mające uzasadniać wniosek podał, że specyfika miejsca zamieszkania skarżącej wymaga od niej znacznie większych nakładów na podstawowe potrzeby życiowe niż w miejscowościach położonych bliżej większych ośrodków handlowych. Podkreślono, że utrzymanie całej rodziny składającej się z czterech osób wymaga znacznych nakładów finansowych. Dodatkowo koszty utrzymania gospodarstwa strony przewyższają wpływy. Odnosząc się zaś do dochodów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą wskazano, że nie bez znaczenia dla sprawy ma fakt, iż obecnie panuje niespotykany w tak dużym stopniu zastój na rynku turystycznym. Natomiast wszelkie nagromadzone oszczędności wchłaniane są na potrzeby działalności oraz własne. Mimo kryzysu w sferze turystyki koszty utrzymania obiektów nie zmieniły się i w dalszym ciągu trzeba ponosić wszelkie opłaty związane z ich użytkowaniem. W związku z tym stwierdzono, że pokrycie wpisu od skargi kasacyjnej stanowiłoby uszczerbek dla koniecznego utrzymania skarżącej i jej rodziny. Zgodnie z art. 260 P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Dokonana przez Sąd ponowna analiza złożonego wniosku nie uzasadnia jednak jego uwzględnienia, tak w całości jak i w części, gdyż skarżąca w żaden sposób nie wykazała spełnienia przesłanki uzasadniającej przyznanie obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie częściowego prawa pomocy tj. braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zarówno okoliczności powołane przez skarżącą w sprzeciwie i we wniosku PPF nie przemawiają za jego zasadnością. E. i R. N. wraz dwójką dzieci utrzymują się z prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej z dochodem określanym na 4000 złotych brutto. Prowadzą oni wspólnie gospodarstwo domowe. Posiadane przez nich wartościowe składniki majątkowe obejmują dom o pow. 200 m², nieruchomość rolną o pow. 3 ha, 2 domki letniskowe wraz z działką o pow. 0,5 ha, a także samochód marki Citroen Xsara Picasso (rok produkcji 2005). Ponadto posiadają oni oszczędności w kwocie 10000 zł. Obowiązek stron ponoszenia kosztów związanych ze swoim udziałem w sprawie wynika z art. 199 P.p.s.a. i dotyczy wszystkich osób posiadających jakiekolwiek środki majątkowe i dochody, jeżeli poniesienie tych kosztów nie będzie wiązało się dla nich z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu. Posiadanie stałych i stosunkowo wysokich dochodów oraz wykazanych nieruchomości, mimo z pewnością ponoszonych kosztów zwykłego utrzymania powoduje, że obowiązek ten nie może zostać w stosunku do wnioskodawcy wyłączony lub ograniczony, gdyż stałoby to w sprzeczności z ustawowymi zasadami przyznawania prawa pomocy. O pełnym zaspokojeniu potrzeb materialno – bytowych skarżącej i jej rodziny przekonuje także posiadanie przez nią oszczędności pieniężne. Świadczy to o tym, że ponoszone przez nią koszty utrzymania są mniejsze od osiąganych dochodów, co z kolei umożliwi też wygospodarowanie środków finansowych na związane z wniesioną skargą kasacyjną koszty postępowania. Twierdzenie skarżącej, iż ponosi znacznie większe nakłady finansowe na potrzeby życiowe z uwagi na jej miejsce zamieszkania jest nieuzasadnione. Posiadane przez nią dochody i majątek świadczy o tym, że miejsce zamieszkania nie przeszkadza jej utrzymać w pełni rodzinę, a także posiadane przez nią nieruchomości bez zaciągania długów. Ponoszone zaś przez skarżącą znaczne koszty związane z prowadzoną przez nią działalnością nie może stanowić uzasadnienia dla przyznania jej prawa pomocy, skoro mimo istniejącego kryzysu dalej jest w stanie prowadzić tę działalność. Dokonując oceny przedstawionej sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżących Sąd uznał, że E. N. będzie w stanie pokryć wpis sądowy od skargi kasacyjnej w wysokości 250 złotych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 260 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.