II SA/Rz 363/18

PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-07-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wnioskodawca nie udokumentował wysokości ponoszonych wydatków i nie wykazał w pełni swojego stanu majątkowego?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanek do zwolnienia od kosztów sądowych. Nie udokumentował on wysokości ponoszonych wydatków, ani nie ujawnił w pełni swojego stanu majątkowego, co uniemożliwiło rzetelną ocenę jego sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżący JR zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na brak wykazania trudnej sytuacji materialnej, nieudokumentowanie wydatków oraz nieujawnienie pełnego stanu majątkowego (posiadanie użytków rolnych). Skarżący wniósł sprzeciw, wyjaśniając, że część gruntów dzierżawi z powodu stanu zdrowia, a jego dochody ledwo wystarczają na bieżące potrzeby. Sąd rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu JR od postanowienia referendarza sądowego z dnia 25 maja 2018 r. II SA/Rz 363/18 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi JR na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości - p o s t a n a w i a - utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy Skarżący JR zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie o przyznanie mu prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] Postanowieniem z dnia 25 maja 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 363/18 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uzasadniając powyższe, referendarz sądowy wyjaśnił, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia przesłanek, od których zależy przyznanie prawa pomocy. Jak wskazał referendarz, wnioskodawca jedynie w sposób ogólny powołał się na trudną sytuację materialną, zaznaczając, że pobierane świadczenia nie zawsze zabezpieczają podstawowe potrzeby jego i jego matki. Nie udokumentował przy tym wskazanych w formularzu PPF wydatków, jak również nie wskazał ich wysokości. W ocenie referendarza wnioskodawca ponadto nie ujawnił swojego stanu majątkowego w pełnym zakresie, bowiem jest właścicielem użytków rolnych o pow. 1,7262 ha, które dzierżawi, a zatem ma potencjalne możliwości czerpania z tego tytułu dochodów. W złożonym do tut. Sądu od powyższego postanowienia sprzeciwie, JR wyjaśnił, że ze wskazanych użytków rolnych część użytkuje samodzielnie, zaś pozostałą część tj. ok 1,2262 ha wydzierżawia, z uwagi na stan zdrowia, który nie pozwala mu na jej uprawienia. Podniósł, że jego renta w kwocie 905,92 zł oraz emerytura matki w wysokości 1091,64 zł zaledwie wystarczają im na bieżące potrzeby. Ponadto nadmienił, że wzrastają ceny produktów żywnościowych i lekarstw, które kupuje dla siebie i matki. Zdaniem wnioskodawcy, referendarz sądowy w zaskarżonym postanowieniu nie uwzględnił potrzeb życiowych jego i jego matki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm. – dalej: "P.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 P.p.s.a.). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. jego obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do treści art. 252 § 1 P.p.s.a., osoba wnioskująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana podać we wniosku dokładne dane obrazujące jej sytuację rodzinną i majątkową. W sytuacji, gdy przedstawione okoliczności faktyczne są niewiarygodne lub niekompletne, wspomniany wyżej obowiązek nie jest wypełniony. Zdaniem Sądu, zaskarżonym postanowieniem referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Dokonując analizy wniosku skarżącego oraz biorąc pod uwagę argumentację zawartą we wniesionym sprzeciwie Sąd uznał, że nie zachodzą przesłanki do zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych. W złożonym formularzu PPF, JR podał, że zamieszkuje wraz z matką, a źródło ich utrzymania stanowią jego renta w wysokości 905,92 zł oraz emerytura matki w kwocie 1091,64 zł. Wnioskodawca wymienił ponoszone na utrzymanie koszty, jednak nie podał ich wysokości, jak również nie załączył chociażby rachunków, czy faktury potwierdzających ich rzeczywiste ponoszenie. Przykładowe wydatki jakie podaje wnioskodawca to drogie leki, środki higieniczne, żywność, ubezpieczenie budynków, czy opłaty za media. Sąd nie kwestionuje faktu ponoszenia tych wydatków przez wnioskodawcę, jednak wobec braku wyszczególnienia kwot przeznaczanych na ten cel, Sąd nie był w stanie ocenić, czy wnioskodawca rzeczywiście wymaga przyznania wsparcia, przy jednoczesnym posiadaniu stałego źródła dochodu. Ponadto zarówno do wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i do złożonego sprzeciwu JR nie dołączył żadnych dowodów potwierdzających okoliczności tam wskazane, a zatem referendarz sądowy nie miał możliwości rzetelnej oceny sytuacji finansowej wnioskodawcy. Z tych też względów, Sąd na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło