II SA/Rz 369/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego postanawia przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy obejmujące ustanowienie adwokata. W załatwieniu wniosku M. P. z dnia 7 maja 2012 r. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie objętej jej skargą, postanowieniem z dnia 15 maja 2012 r. przyznano jej zwolnienie od nich ponad kwotę 50 zł. Wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 12 lipca 2012 r. wniesiona przez nią skarga została oddalona. Po sporządzeniu i doręczeniu skarżącej uzasadnienia tego wyroku, wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF zwróciła się ona ponownie o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie dla niej adwokata w celu wniesienia skargi kasacyjnej, wskazując, że sytuacja materialna uniemożliwia jej pokrycie związanych z tym kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego swojego i córki. Wg zawartych w tym wniosku informacji, skarżąca wraz z córką posiadają mieszkanie o pow. 48 m². Źródłem ich utrzymania jest pobierana przez wnioskodawczynię emerytura (1700 zł.) oraz dochody z najmu stanowiącej jej współwłasność w ½ części zabudowanej nieruchomości (150 zł.). Wyszczególnione miesięczne wydatki obejmują opłaty z tytułu czynszu – 530 zł., energii elektrycznej – 100 zł., używania telefonów – 100 zł., koszty leczenia – 200 zł. oraz w takiej samej wysokości wydatki związane ze studiowaniem córki skarżącej. Skarżąca wskazała, że nie posiada żadnych oszczędności oraz możliwości ich poczynienia. Rozpatrując złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Ponieważ M. P. na etapie dochodzenia od niej wpisu od skargi w kwocie 500 zł. została w sprawie zwolniona od kosztów sądowych ponad kwotę 50 zł. i w tej części zostały one przez nią opłacone, oznacza to, że w pozostałym zakresie nie ciąży już na niej obowiązek ich ponoszenia. Tym samym ponowne składanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie już przyznanym jest zbędne, czyniąc jego rozpoznawanie bezprzedmiotowym. W tej sytuacji, niezależnie od tego, że przyznane skarżącej zwolnienie od kosztów sądowych objęte jest zakresem częściowego prawa pomocy i dotyczy ich zdecydowanej większości, rozpoznanie wniosku o ustanowienie zastępcy prawnego także wymaga jego rozpoznania pod względem spełnienia przez nią przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, a więc wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Ocena możliwości płatniczych M. P. oparta na uzyskiwanych przez nią dochodach i ponoszonych wydatkach generalnie nie pozostawia wątpliwości, że wobec tylko symbolicznych możliwości partycypacji przez nią w kosztach sądowych, nie będzie również w stanie ponieść wydatków związanych z ustanowieniem zastępcy prawnego z wyboru. Wyszczególnione przez nią stałe miesięczne obciążenia związane z utrzymaniem mieszkania, leczeniem oraz edukacją córki dają kwotę 1140 zł., a ich charakter nakazuje je uznać jako służące zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. Są one przy tym na tyle wysokie względem posiadanych dochodów (łącznie 1850 zł.), że uwzględniając chociażby tylko potrzebę zakupu żywności – niezależnie od innych doraźnych wydatków np. na odzież, obuwie czy środki czystości, nie jest możliwe wygospodarowanie przez nią z kwoty stanowiącej ich różnicę (tj. 710 zł.) środków na wynagrodzenie fachowego pełnomocnika w celu ewentualnego sporządzenia i wniesienia od zapadłego wyroku skargi kasacyjnej. W opisanej sytuacji trudno też wymagać od wnioskodawczyni, aby była w stanie samodzielnie pokryć koszty ustanowienia adwokata (radcy prawnego), skoro uprzednio przy praktycznie takich samych warunkach materialno – bytowych stwierdzono jej zdolność do partycypacji w kosztach sądowych jedynie w niewielkiej ich części. Powyższe skutkuje zatem uwzględnieniem złożonego przez skarżącą wniosku i ustanowieniem dla niej w ramach prawa pomocy zastępcy prawnego w osobie adwokata. Odmienne uznanie pozbawiłoby wnioskodawczynię możliwości skorzystania z pełni przysługujących stronom postępowania uprawnień, w tym do kontroli instancyjnej orzeczenia Sądu I instancji. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.