II SA/Rz 369/12

PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-05-15

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa strony skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd, opierając się na art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, stwierdził, że strona skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania i utrzymania rodziny. W związku z tym, postanowiono zwolnić ją od kosztów sądowych ponad kwotę 50 zł, odmawiając jednocześnie zwolnienia w pozostałym zakresie.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, M. P., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od pełnej kwoty kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nakazie rozbiórki. Skarżąca, emerytka utrzymująca studiującą córkę, wykazała niskie dochody i wysokie wydatki konieczne, które uniemożliwiają jej pokrycie wpisu sądowego w kwocie 500 zł.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych ponad wysokość 50 zł; 2) w pozostałym zakresie odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

15.05.2012 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 15.05.2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od pełnej kwoty kosztów sądowych, do sprawy ze skargi M. P., na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...].02.2012 r. o nr [...], wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, - postanawia – 1) zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych ponad wysokość 50 zł (słownie: pięćdziesiąt złotych), 2) w pozostałym zakresie odmówić zwolnienia od kosztów sądowych. Sygn. II SA/Rz 369/12 Uzasadnienie Skarżąca M. P. wnioskiem PPF z 7.05.2012 r., zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa o sygn. II SA/Rz 369/12 została wszczęta ze skargi M. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Skarga w/w osoby do chwili obecnej nie została rozpoznana przez Sąd. Strona skarżąca została wezwana do opłacenia wpisu sądowego należnego z tytułu wniesienia skargi do WSA w kwocie 500 zł. Sytuacja majątkowa skarżącej M. P. została wyczerpująco opisana we wniosku PPF. W uzasadnieniu wniosku podkreślono zły stan finansowy skarżącej i jej rodziny. M. P. jest emerytką, ma na utrzymaniu studiującą córkę. Koszty eksploatacji mieszkania oraz koszty utrzymania córki odbierają stronie możliwość pokrycia kosztów sądowych sprawy o sygn. II SA/Rz 369/12. Wydatki konieczne w skali miesiąca to: czynsz za mieszkanie 530 zł, energia elektryczna 100 zł, telefon 110 zł, koszty leczenia 200 zł, koszty związane ze studiami córki 200 zł. Strona posiada ½ części nieruchomości budynkowej. Dochody dwuosobowej rodziny stanowi kwota 1850 zł (brutto). Według treści oświadczenia strony złożonego we wniosku PPF, strona nie posiada żadnych możliwości zaoszczędzenia pieniędzy z otrzymywanych dochodów. Większość dochodów pochłaniają wydatki konieczne. M. P. nie posiada oszczędności jak również nieruchomości rolnych oraz wartościowych przedmiotów. Stwierdzono, co następuje: W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy został ograniczony przez stronę do pełnego zwolnienia od kosztów sądowych (tj. opłat i wydatków). Wobec tego skarżąca obowiązana jest udowodnić, że wysokość istniejących i przyszłych obciążeń finansowych związanych z ciężarem opłat i wydatków sądowych przekracza zdolności dochodowe dwuosobowej rodziny. Innymi słowy, pokrycie tych kosztów spowoduje uszczerbek na poziomie utrzymania koniecznego, czyli możliwości zakupu dóbr i usług o charakterze podstawowym. Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym zostały określone w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Podany przepis zobowiązuje stronę do wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych unormowań podkreśla wyjątkowy charakter instytucji prawa pomocy. M. P. w wymaganym przez procedurę sądową stopniu, udowodniła zaistnienie w jej przypadku pozytywnych przesłanek prawa pomocy w zakresie częściowym. Do powyższej konkluzji prowadzi zestawienie dochodów brutto wnioskodawczyni oraz podanych we wniosku wydatków koniecznych. Do tych wydatków wypada zaliczyć wszystkie wyszczególnione we wniosku pozycje, w tym również wydatki na edukację córki skarżącej. Po odjęciu tych wydatków pozostaje kwota stanowczo niewystarczająca dla uiszczenia mogących powstać w przyszłości kosztów sądowych. Nie sposób wątpić, że dochody rodziny określone w łącznej kwocie 1850 zł, są wobec tych wydatków zbyt niskie, aby mogły wystarczyć zarówno dla zachowania poziomu koniecznego utrzymania koniecznego utrzymania dwóch osób fizycznych oraz kosztów postępowania sądowego. Wpis sądowy w niniejszej sprawie stanowi wysokość 500 zł. Sytuacja finansowa M. P. nie uzasadnia zwolnienia od kosztów sądowych w pełnej wysokości. Strona posiada stałe dochody oraz zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Dlatego też, aby zrekompensować budżetowi państwa utratę wpływów spowodowaną przyznaniem prawa pomocy należy wymagać uiszczenia drobnego ułamka pełnej kwoty przyszłych kosztów sądowych. Z pewnością nie zagrozi utrzymaniu koniecznemu rodziny P. uiszczenie jednorazowo kwoty 50 zł. Pozostałe koszty sądowe, czyli wszelkie opłaty i wydatki ponad granicę 50 zł, zostaną wobec skarżącej M.P. zniesione. Powoduje to, że M. P. po uiszczeniu podanej kwoty nie będzie zobowiązana do pokrycia w przyszłości jakichkolwiek kosztów opłat i wydatków sądowych w granicach sprawy o sygn. II SA/Rz 369/12. Wydanie takiego rozstrzygnięcia znajduje umocowanie w normie art. 245 § 3 i 4 oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wypada dodać, że w podobny sposób oceniono zdolność współuczestniczenia M. P. w kosztach sądowych postępowania przed WSA w sprawie o sygn. II SA/Rz 814/09. Z przedstawionych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia w oparciu o art. 245 § 3 i 4, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło