II SA/Rz 370/08
PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-10-16
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna przebywająca w areszcie śledczym, nieposiadająca dochodów ani majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna przebywająca w areszcie śledczym, która nie pracuje i nie posiada żadnych oszczędności ani majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Brak możliwości zarobkowania i posiadania zasobów finansowych, nawet przy istnieniu wspólnego gospodarstwa domowego z innymi osobami, uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, zgodnie z celem instytucji prawa pomocy, jakim jest zapewnienie prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący L. C., przebywający w areszcie śledczym, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Uzasadnił to brakiem dochodów i majątku. Złożył urzędowy formularz wniosku, wskazując na konkubinę i syna jako osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym. Sąd rozpatrzył wniosek, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i faktyczną możliwość poniesienia kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 16 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewody z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji orzekającej o wymeldowaniu z pobytu stałego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
L. C. wezwany do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł. od wniesionej przez siebie skargi na postanowienie Wojewody z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] zwrócił się o przyznanie mu prawa pomocy obejmującego całkowite zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego do reprezentowania go przed Sądem. Prośbę swą uzasadnił faktem przebywania w areszcie śledczym (od 6 listopada 2006 r.), w związku z czym nie pracuje. Nie posiada też żadnych oszczędności ani innego majątku.
W wyniku skierowanego do niego wezwania, skarżący złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF, wskazując w nim identyczny jak wcześniej zakres dochodzonego przez siebie prawa pomocy i opierający się na takim samym uzasadnieniu. Brak jakiegokolwiek majątku i dochodów wynika także z zawartego
w tym wniosku oświadczenia wnioskodawcy, który wskazał przy tym na konkubinę
i 4-letniego syna, jako osoby z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym.
Rozpatrując złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie zastępcy prawnego w osobie m.in. adwokata lub radcy prawnego wiąże się z przyznaniem prawa pomocy
w zakresie całkowitym, co w przypadku osoby fizycznej związane jest z wymogiem wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Spełnienie tej przesłanki wiąże Sąd co do złożonego wniosku.
Wg dokonanej oceny, okoliczności na których L. C. opiera wniosek
o przyznanie mu prawa pomocy potwierdzają jego zasadność w pełnym zakresie.
Skarżący przebywając w zakładzie karnym, a obecnie w areszcie śledczym (potwierdzają to akta sprawy), nie ma możliwości wykonywania pracy zarobkowej
i w związku z tym nie osiąga żadnych dochodów. Nie dysponuje także żadnymi zasobami finansowymi, składnikami majątkowymi przynoszącymi dochód lub których ewentualne spieniężenie mogłyby stanowić źródło pokrycia kosztów związanych
z jego udziałem w sprawie (za takie nie może być w szczególności uznane mieszkanie z którego skarżący został wymeldowany, gdyż nie stanowi ono jego własności).
Ze względu na fakt osadzenia w areszcie śledczym, bez wpływu na ocenę jego zdolności płatniczych pozostaje również wykazanie we wniosku syna i konkubiny, jako osób z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe; okoliczność ta miałaby znaczenie w przypadku pozostawania skarżącego na wolności, zaś
w obecnej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia, iż może on liczyć na jakiekolwiek wsparcie z ich strony (dla potrzeb prawa pomocy uwzględnia się dochody, wydatki oraz sytuację majątkową wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym).
Skoro zatem złożony wniosek i zawarte w nim oświadczenie nie nasuwa wątpliwości co do jego zgodności ze stanem rzeczywistym spełniając przy tym ustawowe kryterium do przyznania całkowitego prawa pomocy, uzasadnione jest pozytywne ustosunkowanie się do niego. Decydujące znaczenie w tym zakresie ma brak faktycznej możliwości poniesienia przez skarżącego jakichkolwiek kosztów postępowania, co pozostaje w ścisłym związku z celem instytucji prawa pomocy, jakim jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu
i możliwości skorzystania z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień (jedynym wyznacznikiem w tym zakresie jest kryterium ekonomiczne, które wnioskodawca spełnia).
Skoro zatem L. C. nie posiada żadnych realnych możliwości opłacenia kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z wyboru, skutkuje to uwzględnieniem złożonego przez niego wniosku.
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245
§ 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło