II SA/Rz 370/17
WyrokWSA w Rzeszowie2017-06-27
Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Magdalena Józefczyk, Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty, uznając, że doręczenie decyzji matce strony było skuteczne, mimo że strona twierdziła, iż nie została o tym fakcie poinformowana na czas z powodu trudnej sytuacji rodzinnej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Wojewoda prawidłowo zastosował art. 134 k.p.a. Decyzja Starosty została skutecznie doręczona matce strony zgodnie z art. 43 k.p.a., ponieważ strona nie poinformowała organu o zmianie adresu zamieszkania, mimo że brała czynny udział w postępowaniu. W związku z tym, odwołanie wniesione po terminie nie mogło zostać uwzględnione, a zarzuty dotyczące braku winy w uchybieniu terminu nie mogły wpłynąć na legalność zastosowania przez organ przepisu o stwierdzeniu uchybienia terminu.Stan faktyczny
Strona K.M. złożyła odwołanie od decyzji Starosty ustalającej odszkodowanie. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony po upływie ustawowego terminu. Wojewoda odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie decyzji matce strony za skuteczne, ponieważ strona nie poinformowała o zmianie adresu. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 58 k.p.a., twierdząc, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy z powodu trudnej sytuacji rodzinnej i niedoinformowania przez matkę o dacie odbioru decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi K.M. na postanowienie Wojewody z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala-
Przedmiotem skargi K.M. jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], wydane w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], Starosta [...] ustalił na rzecz K.M. odszkodowanie w wysokości 23 185 zł za ograniczenie sposobu korzystania z należących do niej nieruchomości oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki nr 1081/1 i 1081/3, położonych w obrębie B., gmina [....], z uwagi na budowę napowietrznej linii elektroenergetycznej 220 kV [...], zgodnie z decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2014 r., nr [...], przesyłkę zawierającą odpis decyzji doręczono na adres ul. [...], .[..] J. do rąk matki adresatki K.M. – E.S. w dniu 9 grudnia 2016 r.
W dniu 27 grudnia 2016 r. K.M. złożyła w Starostwie Powiatowym w [...] odwołanie od powyższej decyzji, zaś w dniu 5 stycznia 2017 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek K.M. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2016 r.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...], Wojewoda [...] odmówił wnioskodawczyni przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Natomiast zaskarżonym postanowieniem Wojewoda [...] działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 23, ze zm., dalej "k.p.a.") odmówił K.M. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. W niniejszej sprawie w dniu 9 grudnia 2016 r. E.S. - matka K.M., odebrała decyzję Starosty [...] dotyczącą ustalenia odszkodowania za szkody powstałe na skutek zdarzeń związanych z udzieleniem zezwolenia na założenie i przeprowadzenie napowietrznej linii elektroenergetycznej 220 kV [...], na nieruchomościach położonych w obrębie B., gmina [...] i oznaczonych jako działki ewidencyjne nr 1081/1 i 1081/3 i będących własnością K.M. W prowadzonym przez Starostę [...] postępowaniu ustalono, że adresem zamieszkania K.M. była miejscowość J. ul. [...] 56. Zarówno w piśmie z dnia 28 czerwca 2016 r. wskazującym nowy termin załatwienia sprawy oraz w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 13 września 2016 r., a także zawiadomieniu z dnia 29 listopada 2016 r. o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym Starosta S. poinformował strony postępowania, w tym K.M. o wynikającym z art. 41 § 1 i 2 k.p.a. obowiązku zawiadomienia organu administracji o każdej zmianie swojego adresu pod rygorem uznania doręczenia ze skutkiem prawnym. Pisma odbierała matka K.M. – E.S., która zamieszkiwała razem z córką w J. przy ul. [...] 56, zatem zostały one skutecznie doręczone K.M. w trybie art. 43 k.p.a. W aktach sprawy brak jest zastrzeżeń dotyczących odbierania korespondencji kierowanej do K.M., nie ma również udzielonych pełnomocnictw.
W prowadzonym przez Starostę [...] postępowaniu K.M. brała czynny udział, o czym świadczą znajdujące się w aktach sprawy jej pisma z dnia 22 września 2016 r., 6 października 2016 r. i 2 grudnia 2016 r. We wszystkich ww. pismach oraz odwołaniu jako adres zamieszkania K.M. wskazano miejscowość J. ul. [...] 56. Odwołująca zatem mimo, że we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania wskazała, iż w dniu 5 grudnia 2016 r. przeprowadziła się wraz z rodziną do nowego domu, znajdującego się w J. przy ul. [...] 55, nie zawiadamiała wcześniej organu prowadzącego postępowanie o zmianie adresu zamieszkania.
Mając zatem na uwadze zapisy art. 43 k.p.a. organ uznał, że decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona stronie w dniu 9 grudnia 2016 r. Zatem odwołanie od decyzji Starosty [...] złożone przez K.M. w dniu 27 grudnia 2016 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia, określonego w art. 129 k.p.a. Uchybienie ustawowego terminu do wniesienia odwołania powoduje jego bezskuteczność.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie K.M.zarzuciła naruszenie art. 58 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie mimo, że skarżąca we wniosku z dnia 4 stycznia 2017 r. uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy, w konsekwencji spełnione zostały przesłanki warunkujące możliwość ubiegania się przez nią o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz dopuszczenie dowodu z dokumentów załączonych do wniosku o przywrócenie terminu celem ustalenia okoliczności powodujących niezawinione uchybienie terminowi do złożenia odwołania.
Skarżąca wyjaśniła, że organ pismem z dnia 28 grudnia 2016 r. poinformował ją, iż odwołanie zostało złożone po terminie. Wobec powyższego w terminie 7 dni od powzięcia informacji o uchybieniu terminu do złożenia odwołania wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o przywrócenie terminu wyjaśniając powody uchybienia terminowi do złożenia odwołania. Skarżąca dopełniła także czynności objętej wnioskiem oraz uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminowi, przedkładając stosowne oświadczenie, dokumentację medyczną oraz dokumentację dot. dofinansowania protezy dla ojca skarżącej spełniając przy tym ustawowe przesłanki wynikające z treści art. 58 k.p.a.
Skarżąca obecnie zamieszkuje pod innym adresem, gdyż w dniu 5 grudnia 2016 r. przeprowadziła się wraz z rodziną do nowego domu. Korespondencję zawierającą decyzję Starosty [...] z dnia 8 grudnia 2016 r. odebrała matka skarżącej i przekazała jej w dniu 16 grudnia 2016 r., wskazując przy tym jako datę odebrania dzień 12 grudnia 2016r (poniedziałek). Zgodnie z przeświadczeniem o odebraniu przez matkę pisma w tym terminie skarżąca złożyła odwołanie w dniu 27 grudnia 2016 r. działając w przekonaniu o zachowaniu ustawowego terminu do dokonania tejże czynności (26 grudzień - dzień wolny od pracy). Zwróciła uwagę na sytuację rodzinną matki i okoliczności towarzyszące odebraniu przesyłki związane ze złym stanem zdrowia jej męża, opisane również w jej oświadczeniu. Matka opiekuje się mężem, który przeszedł amputację lewej nogi, a sytuacja ta jest dużym obciążeniem psychicznym, nie tylko dla ojca skarżącej, ale dla całej rodziny, która stale go wspiera. Ponadto w okresie otrzymania przesyłki E.S. była poddana silnemu stresowi z uwagi na nasilenie zachowań depresyjnych swojego męża oraz starania o dofinansowanie zakupu protezy. Te ważne sprawy życiowe były dla matki skarżącej priorytetowe i spowodowały, że przekazanie odebranej przesyłki nastąpiło w terminie późniejszym. Ponadto E.S. w miarę możliwości pomagała córce, która miesiąc wcześniej urodziła dziecko.
K.M. po otrzymaniu informacji o odebraniu przez matkę przesyłki ze Starostwa Powiatowego w [....] w dniu 12 grudnia 2016 r. nie weryfikowała tej informacji, gdyż nie miała podstaw aby przypuszczać, iż matka wprowadziła ją nieświadomie w błąd. W momencie złożenia odwołania była przekonana o zachowaniu 14 dniowego terminu na dokonanie tej czynności. Ponadto w tym czasie była zaledwie kilka tygodniu po porodzie i jej uwagę zaprzątały kwestie związane z zajmowaniem się synem A. urodzonym 4 listopada 2016 r. w sytuacji wcześniejszego poronienia oraz z uwagi, że jest to pierwsze dziecko K.M., o które bardzo długo czyniła starania. Przedstawione okoliczności w pełni uprawdopodabniają brak winy K.M. w uchybieniu terminu do złożenia odwołania we właściwym terminie. Decyzja o ustaleniu odszkodowania rażąco narusza przepisy prawa, a za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu przemawia zatem również słuszny interes strony.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, w szczególności zaś fakt, że obecnie toczy się postępowanie skargowe ze skargi na decyzję o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz dostateczne uprawdopodobnienie, iż do uchybienia terminu doszło z przyczyn niezawinionych przez skarżącą, skargę należy uznać za zasadną i konieczną.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga została oddalona, bowiem nie okazała się zasadna.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1660). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
WSA nie mógł na podstawie przytoczonych regulacji uwzględnić skargi bowiem postanowienie Wojewody nie narusza prawa.
Wobec materii zaskarżonego postanowienia Wojewody, przypomnieć należy, że w myśl art. 129 § 2 K.p.a., odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W sprawie stanowiącej przedmiot rozpoznania Sądu, decyzja Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., [...], dotycząca ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, została doręczona na adres podany przez stronę skarżącą w dniu 9 grudnia 2016 r. Podzielić należy zdanie Organu o tym, że skarżąca przed czynnością wysłania decyzji, nie poinformowała Starosty o zmianie adresu zamieszkania, czy nawet zamiarze tej zmiany. Przesyłkę zawierającą decyzję odebrał dorosły domownik – E.S. Doręczenie decyzji administracyjnej nastąpiło więc w zgodzie z treścią art. 43 K.p.a., który stanowi: W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Dodać do tego należy, że w decyzji Starosty [...] zawarte zostało prawidłowe pouczenie o terminie oraz trybie złożenia środka odwoławczego od tego rozstrzygnięcia.
K.M. odwołanie od opisanej decyzji Starosty złożyła osobiście w Starostwie Powiatowym w [...] w dniu 27 grudnia 2016 r. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został sporządzony w dniu 4 stycznia 2017 r. i wpłynął do Podkarpackiego Urzędu Wojewódzkiego w [...] Delegatura w [...] w dniu 5 stycznia 2017 r.
Nie może podlegać kwestii, że skarżąca w sposób oczywisty uchybiła prawnemu obowiązkowi złożenia odwołania w terminie 14 dni licząc od dnia doręczenia decyzji Starosty, bowiem termin do wniesienia odwołania upłynął dla skarżącej w dniu 23 grudnia 2016 r. w piątek. W tych okolicznościach Wojewoda [...] zobowiązany przepisem art. 134 K.p.a. zmuszony był do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Wobec powyższych faktów zarzuty skargi K.M. skoncentrowane na kwestiach braku winy w uchybieniu terminu, nie mogły w żadnej mierze zaważyć na wyniku sprawy sądowoadministracyjnej, dotyczącej legalności zastosowania przez Organ przepisu art. 134 K.p.a
Z powyższych przyczyn skargę oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło