II SA/Rz 383/25
WyrokWSA w Rzeszowie2025-08-12
Skład orzekający: Grzegorz Panek, Małgorzata Niedobylska, Jacek Surmacz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych, przedłużając okres obowiązywania dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego, jest zobowiązany do zbadania aktualności informacji zawartych w operacie wodnoprawnym, na podstawie którego wydano poprzednie pozwolenie, nawet jeśli wnioskodawca oświadczył, że informacje te są aktualne?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, przedłużając okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, nie jest związany oświadczeniem wnioskodawcy o aktualności informacji zawartych w operacie wodnoprawnym. Na organie spoczywa obowiązek samodzielnego zbadania tej aktualności oraz oceny, czy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 399 ust. 1 Prawa wodnego. Zaniechanie tej czynności stanowi naruszenie prawa materialnego.Stan faktyczny
Gmina wniosła skargę na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Rzeszowie, która utrzymała w mocy decyzję o ustaleniu nowego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Gmina zarzuciła naruszenie przepisów Prawa wodnego, w tym art. 396 ust. 1 pkt 8 i art. 410, wskazując na naruszenie interesów osób trzecich oraz brak analizy aktualności operatu wodnoprawnego. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz skarżącej Gminy zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek /spr./, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia NSA Jacek Surmacz, Protokolant sekr. sąd. Karolina Gołąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Rzeszowie z dnia 27 stycznia 2025 r. nr R.RUZ.4219.32.2024.PK w przedmiocie ustalenia nowego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Rzeszowie na rzecz skarżącej Gminy [....] kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi Gminy [...] jest decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Rzeszowie Państwowego Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z dnia 27 stycznia 2025 r. nr R.RUZ.4219.32.2024.PK utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia 5 grudnia 2024 r. nr RJ.ZUZ.4210.360.2024.MW o ustaleniu nowego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Starostę [....] decyzją z dnia 30 sierpnia 2013 r. nr WR.6341.18.2013 w zakresie odprowadzenia wód opadowych roztopowych z powierzchni podtorza kolejowego, dróg gminnych, dróg powiatowych, peronów i wiat peronowych do rowu (ziemi) i do wód rzeki [...] ([...]) istniejącym wylotem W-A.
Jak wynika z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji pismem z dnia 23 maja 2023 r., P. S. A., ul. [....], W., zwróciły się do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Rzeszowie z wnioskiem o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z powierzchni podtorza kolejowego, dróg gminnych, drogi powiatowej, peronów i wiat peronowych do rowów (ziemi) i do wód rzeki [....]. istniejącymi wylotami: W-A, W-E, W-B, W-C, W-D, W-1/W, W-2/W i W-3/W, udzielonego P. S.A. przez Starostę [...] w punkcie 1.2. decyzji z dnia 30 sierpnia 2013 r., nr WR.6341.18.2013. Na podstawie dokumentacji oraz przeprowadzonego postępowania administracyjnego w dniu 26 lipca 2023 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Rzeszowie wydał decyzję nr RZ.RUZ.4210.48.2023.JP, w której ustalił od dnia 3 października 2023 r. do dnia 2 października 2043 r. kolejny okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z powierzchni podtorza kolejowego, dróg gminnych, drogi powiatowej, peronów i wiat peronowych do rowów (ziemi) i do wód rzeki [...] istniejącymi wylotami.
Od powyższej decyzji odwołała się w ustawowym terminie strona postępowania - Gmina [...]. Po rozpatrzeniu odwołania Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Warszawie decyzją z dnia 29 marca 2024 r., nr KUZ.4219.31.2023.RB uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Rzeszowie z dnia 26 lipca 2023 r., i umorzył postępowanie organu I instancji wskazując, że organem właściwym do wydania decyzji o ustaleniu kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych jest właściwy miejscowo dyrektor zarządu zlewni Wód Polskich. Następnie pismem z dnia 2 lipca 2024 r., Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Warszawie przesłał do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Rzeszowie akta sprawy. Po przeanalizowaniu treści decyzji Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Warszawie z dnia 29 marca 2024 r., znak: oraz decyzji Nr 14 Ministra Infrastruktury z dnia 18 września 2020 r. w sprawie ustalenia terenów zamkniętych, przez które przebiegają linie kolejowe (Dz. Urz. MI. Z 2020 r. poz. 38, ze zm.) stwierdzono, że nieruchomości, na których znajdują się wyloty wód opadowych i roztopowych i gdzie ma miejsce odprowadzanie wód pochodzących z opadów atmosferycznych, nie stanowią terenu zamkniętego w myśl wykazu do ww. decyzji. Wobec powyższego pismem z dnia 10 września 2024 r., znak: RZ.RUZ.4210.48.2023.JP przedmiotowy wniosek został przekazany do Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w ...] jako organu właściwego, zgodnie z wyznaczonymi granicami jednostek organizacyjnych Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.
W dniu 5 grudnia 2024 r. Dyrektor Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [....] wydał decyzję nr RJ.ZUZ.4210.360.2024.MW, w której, ustalono dla pozwolenia wodnoprawnego określonego w punkcie 1.2. decyzji Starosty [....] z dnia 30 sierpnia 2013 r., znak: WR.6341.18.2013 udzielonego P. S.A., ul. [...], W., w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych z powierzchni podtorza kolejowego, dróg gminnych, drogi powiatowej peronów i wiat peronowych do rowów (ziemi) i do wód rzeki [...] ([...]) istniejącymi wylotami: W-A, W-E, W-B, W-C, W-D, W1/W, W-2/Wi W-3/W, nowy okres jego obowiązywania z terminem od dnia 30 sierpnia 2023 r. do dnia 29 sierpnia 2043 r.
Od powyższej decyzji, odwołała się Gmina [...] wnosząc o jej uchylenie w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych istniejącym wylotem W-A o współrzędnych geograficznych N: [...]", E: [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa, tj. art. 396 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1087, ze zm.) - zwanej dalej: "Prawo wodne" stanowiącego, że pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych. Ponadto skarżąca wskazała na naruszenie art. 410 Prawa wodnego.
Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...].
W jego ocenie decyzja ustalająca kolejny okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego nie ingeruje w treść orzeczenia czy w jakiekolwiek warunki i zobowiązania zawarte w przedłużanym pozwoleniu wodnoprawnym należy stwierdzić, że utrzymywanie urządzeń wodnych (objętych decyzją Starosty [...] z dnia 30 sierpnia 2013 r., nr WR.6341.18.2013) należy do ich właścicieli i polega na eksploatacji, konserwacji oraz remontach w celu zachowania ich funkcji zgodnie z art. 188 ust. 1 aktualnie obowiązującej ustawy Prawo wodne oraz ówczesnej ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r., na podstawie której udzielone zostały pozwolenia wodnoprawne w ww. decyzji. Odnosząc się natomiast do normy zawartej w art. 410 ust. 1 Prawa wodnego, który ma zastosowanie w sytuacjach, gdy podmiot uzyskał pozwolenie wodnoprawne, wykonał obowiązki z niego wynikające, a mimo to doszło do naruszenia interesów osób trzecich to wówczas organ Wód Polskich staje się uprawniony do nałożenia obowiązku wykonania ekspertyzy, mającej charakter dowodowy (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Bk 851/21). Dopiero wykonanie ekspertyzy będzie skutkowało koniecznością poczynienia dalszych ustaleń w przedmiocie ewentualnych zmian w pozwoleniu wodnoprawnym. Ekspertyza powinna określić, czy rzeczywiście, w związku z wykonywaniem pozwolenia i wodnoprawnego, nastąpiło naruszenie interesów osób trzecich, a dostatecznie wysokie prawdopodobieństwo takiego naruszenia jest wystarczającą przesłanką do nałożenia obowiązku wykonania ekspertyzy (wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2022 r., sygn. akt lll OSK 5001/21). Jeżeli treść wykonanej ekspertyzy potwierdzi, aby w wyniku wykonywania pozwolenia wodnoprawnego doszło do naruszenia interesów osób trzecich, to stosownie do zapisów art. 410 ust. 2 Prawo wodne organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych może, bez odszkodowania, wydać decyzję zmieniającą pozwolenie wodnoprawne polegającą na ograniczeniu zakresu korzystania z wód lub w zakresie, o którym mowa w art. 403 ust. 1-6. Ponadto z regulacji zawartej w przepisach art. 414 ust. 2-8 Prawa wodnego wynika, że złożenie przez zakład, w ustawowo określonym terminie, kompletnego wniosku lub wniosku, którego braki zostały uzupełnione w wyznaczonym przez organ terminie wywołuje skutek prawny w postaci, pozostawienia w obrocie prawnym pozwolenia wodnoprawnego, pomimo upływu okresu, na który było ono wydane. W tak ustalonych okolicznościach stwierdzić trzeba, że podnoszony przez stronę skarżącą problem zalewania drogi na działce o nr ewid. [...] wskutek wydania w dniu 5 grudnia 2024 r. rozstrzygnięcia przez Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] w sprawie prowadzonej pod nr RJ.ZUZ.4210.360.2024.MW, powinien zostać przeanalizowany w szerszym zakresie umożliwiającym zbadanie innych potencjalnych nieprawidłowości występujących w terenie, które przyczyniają się do okresowego pojawiania się zastoiska wód pod wiaduktem. Wykonywanie pozwoleń wodnoprawnych udzielonych w decyzji Starosty [...] z dnia 30 sierpnia 2013 r., nr WR.6341.18.2013 może być przyczyną wystąpienia naruszenia interesów osób trzecich, niemniej jednak ocenić to można w sposób precyzyjny w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 410 ust. 1 i ust. 2 Prawa wodnego, a nie w oparciu o art. 414 ust. 2 Prawa wodnego.
W skardze na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Rzeszowie, Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z dnia 27 stycznia 2025 r. Gmina [...] zarzuciła naruszenie:
1) art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia 5 grudnia 2024 r., w szczególności w sytuacji gdy z treści zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji nie wynika, aby organ I instancji dokonał analizy, czy informacje zawarte w operacie wodnoprawnym w oparciu o który wydano pozwolenie wodnoprawne, są aktualne lub czy nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 399 ust. 1 Prawa wodnego tj. pod kątem czy nie zachodzą przesłanki określone w treści art. 414 ust. 6 Prawa wodnego; w szczególności w sytuacji wykonania dodatkowych urządzeń nie przewidzianych w dokumentacji projektowej zdania i nie uwzględnianych w założeniach operatu wodnoprawnego,
2) art. 414 ust. 6 Prawa wodnego poprzez zaniechanie zbadania czy że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym są aktualne,
3) art. 396 ust. 1 pkt 8 oraz art. 410 - Prawa wodnego, poprzez utrzymanie w mocy decyzji której wykonywanie w obecnym kształcie narusza uzasadnione interesy osób trzecich, powoduje powstawanie szkód,
4) art. 410 ust. 1 Prawa wodnego poprzez jego niezastosowanie, tj. nienałożenie na wnioskodawcę obowiązku wykonania ekspertyzy hydrotechnicznej i aktualizacji instrukcji gospodarowania wodą, pomimo uzasadnionych zgłoszeń występowania naruszeń interesów osób trzecich przez podmiot korzystający z pozwolenia wodnoprawnego, oraz wiedzy wnioskodawcy o zmianie stanu wód w stosunku do założonego w operacie wodnoprawnym,
5) art. 410 ust. 1 Prawa wodnego poprzez dokonanie oceny aktualności instrukcji gospodarowania wodą z pominięciem negatywnego wpływu na interesy podmiotów trzecich, oraz braku rozważenia konieczności wykonania ekspertyzy hydrotechnicznej, i aktualizacji instrukcji gospodarowania wodą,
6) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia 5 grudnia 2024 r., w sytuacji, gdy zachodziły podstawy uchylenia przedmiotowej decyzji w zaskarżonej części.
Gmina wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że analiza operatu wodnoprawnego wskazuje, że przy tworzeniu jego założeń przewidywano oddziaływanie wód opadowych i roztopowych, nie przewidywano oddziaływania wód gruntowych, a przynajmniej nie w takiej skali jak ma to faktycznie miejsce. W takiej sytuacji organ zobligowany był dokonać oceny o której mowa w art. 414 ust. 6 Prawa wodnego. Uzasadnienie organu I instancji jak i organu drugiej instancji nie wskazuje, aby w tym zakresie organ I instancji dokonał oceny operatu wodnoprawnego i aby ocena ta została zweryfikowana przez organ ll instancji. Zaniechanie to stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji z obrotu prawnego.
W ocenie skarżącej z uwagi na występowanie naruszeń interesu osób trzecich, w tym szkód wywołanych m. in. koniecznością wykonania objazdów oraz brakiem dostępu do zabudowań i do pól uprawnych zlokalizowanych po obu stronach torowiska, co uniemożliwia niejednokrotnie wykonywania w odpowiednim czasie zabiegów agrotechnicznych, decyzja o ustaleniu kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego którego wykonywanie godzi w uzasadnione interesy osób trzecich, w tym skarżącej, nie powinna być wydana.
Występowanie przypadków naruszeń interesów osób trzecich nakłada na organ obowiązek przeprowadzenia analizy, czy nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 410 ust. 1 Prawa wodnego tj. nałożenie na wnioskodawcę obowiązku wykonania ekspertyzy hydrotechnicznej i aktualizacji instrukcji gospodarowania.
Z analizy postanowień art. 410 Prawa wodnego wynika, że nałożenie wykonania ekspertyzy hydrotechnicznej i aktualizacji instrukcji gospodarowania może mieć zarówno miejsce w odrębnymi postępowaniu administracyjnym, jak i w toku postępowania dotyczącego co do zasady przedłużenia okresu obowiązywania aktualnego pozwolenia wodnoprawnego.
Organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych, mając na uwadze zasady integralności środowiska wodnego, ma prawo nałożyć na zakład posiadający pozwolenie wodnoprawne obowiązek sporządzenia ekspertyzy lub aktualizacji instrukcji gospodarowania wodą w przypadku naruszenia interesów osób trzecich, w celu zapobieżenia szkodom czy pogorszeniu stanu wód i ekosystemów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach).
Stosując wskazane wyżej kryteria kontroli Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą wynikającą z art. 414 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego jest, że pozwolenie wodnoprawne wygasa, jeżeli upłynął okres, na który było wydane.
Stosownie jednak do ust. 2 tego artykułu, pozwolenia wodnoprawne o których mowa w art. 389 pkt 1-3 tj. na:
1) usługi wodne,
2) szczególne korzystanie z wód,
3) długotrwałe obniżenie poziomu zwierciadła wody podziemnej
nie wygasają, jeżeli zakład w terminie 90 dni przed upływem okresu o którym mowa w ust. 1 pkt 1, złoży wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania tych pozwoleń. Zgodnie zaś z ust. 3, do wniosku o którym mowa w ust. 2, dołącza się operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne, oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność.
Jeżeli wniosek o którym mowa w ust. 2 jest niekompletny, organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych wzywa do jego uzupełnienia w terminie 14 dni (ust. 4); w przypadku braku uzupełnienia o którym mowa w ust. 4 w wyznaczonym terminie, wniosek o którym mowa w ust. 2 pozostawia się bez rozpatrzenia (ust. 5).
Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości co do tego, że P. S.A., na mocy decyzji Starosty [...] z dnia 30 sierpnia 2013 r., nr WR.6341.18.2013 S.A. uzyskało pozwolenie wodnoprawne, w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych z powierzchni podtorza kolejowego, dróg gminnych, drogi powiatowej, peronów i wiat peronowych do rowów (ziemi) i do wód rzeki [...] ([...]) istniejącymi wylotami: W-A, W-E, W-B, W-C, W-D, W1/W, W-2/Wi W-3/W.
W sprawie nie jest także kwestionowane, że wnioskiem z 23 maja 2023 r. P. S.A., na podstawie art. 414 ust. 2 i 3 Prawa wodnego wystąpiła o ustalenie kolejnego 20-letniego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego w zakresie odprowadzania wód opadowo-roztopowych w opisanej wyżej lokalizacji, do którego dołączony został operat wodnoprawny z maja 2013 r. (w oparciu o który 30 sierpnia 2013 r. została wydana decyzja Starosty) oraz oświadczenie że informacje zawarte w jego treści zachowały aktualność zgodnie z art. 414 ust. 3 powołanej ustawy.
W kontekście powyższego orzekające w sprawie organy administracji zasadnie uznały więc o spełnieniu przez wnioskodawcę wynikających z art. 414 ust. 3 Prawa wodnego warunków formalnych do merytorycznego rozpatrzenia wniosku o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego.
W myśl art. 414 ust. 6 Prawa wodnego, w razie stwierdzenia, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym o którym mowa w ust. 3 nie są aktualne lub zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 399 ust. 1, organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych, w drodze decyzji, odmawia przedłużenia okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
Stosownie natomiast do ust. 7 tego artykułu, w razie stwierdzenia, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym o którym mowa w ust. 3 są aktualne lub nie zachodzą okoliczności o których mowa w art. 399 ust. 1, organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych ustala, w drodze decyzji, kolejny okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, nie dłuższy niż 20 lat (...).
Zdaniem organu zostały spełnione przesłanki uzasadniające ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Argumentem powołanym przez organ przemawiającym za ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego była aktualność informacji zawartych w operacie wodnoprawnym. Zgodnie z art. 414 ust. 3 Prawa wodnego, do wniosku, o którym stanowi art. 414 ust. 2 tej ustawy, dołącza się operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne, oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność.
Należy mieć tutaj na uwadze, że w art. 414 ust. 6 Prawa wodnego, ustawodawca użył sformułowania "w razie stwierdzenia". Oznacza to, że na organie spoczywa obowiązek dokonania oceny operatu wodnoprawnego w zakresie wyznaczonym tym przepisem.
Należy przy tym podkreślić, że organ nie był związany oświadczeniem wnioskodawcy, że dane zawarte w poprzednim operacie nie uległy zmianie.
Przedłużenie dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego jest możliwe tylko w sytuacji, gdy warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. Tę okoliczność powinny ponad wszelką wątpliwość ustalić organy orzekające w sprawie, które nie są związane oświadczeniem wnioskodawcy, są natomiast zobowiązane do przeprowadzenia wnikliwego postępowania administracyjnego, zgodnie z ogólnymi regułami określonymi przez Kodeks postępowania administracyjnego. To na organie ciąży obowiązek przeprowadzenia pełnego postępowania, które da odpowiedź na to, czy pozwolenie może zostać przedłużone. Gdyby postępowanie wyjaśniające doprowadziło do ustalenia konkretnych zmian w sposobie odprowadzania wód, to wówczas organ miałby podstawy do wydania decyzji o odmowie przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia ze względu na nieaktualność informacji zawartych w poprzednim operacie. Nie jest możliwie podjęcie takiego rozstrzygnięcia bez uprzedniego poczynienia dogłębnych ustaleń, a takich niewątpliwie w sprawie zabrakło, co przesądza o naruszeniu przez organy orzekające w sprawie art. 414 ust. 6 Prawa wodnego.
Stosownie zatem do art. 414 ust. 6 Prawa wodnego zbadanie aktualności informacji zawartych w przedłożonym przez stronę wnioskującą operacie wodnoprawnym oraz dokonanie niezbędnych ustaleń co do spełnienia wskazanych w tym przepisie okoliczności obciąża prowadzący postępowanie organ i powinno nastąpić w toku postępowania administracyjnego. Organ ten, jako wyspecjalizowany z zakresu prawa wodnego, powinien więc ustalić treść dokumentów o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 1-7, a następnie zbadać w oparciu o istniejący już operat wodnoprawny, czy w sprzeczności z nimi nie pozostaje sposób korzystania z wód, co do którego został złożony wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego.
Zdaniem Sądu brak jest przeszkód, aby na podstawie przepisu art. 414 ust. 4 Prawa wodnego nie można było wezwać wnioskodawcy do przedłożenia dodatkowych (pomocniczych) informacji umożliwiających organom należącą do ich kompetencji (w zakresie wynikającym z art. 414 ust. 6) weryfikację informacji zawartych w operacie na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne pod kątem ich aktualności oraz zgodności z wymogami wynikającymi z art. 399 ust. 1 Prawa wodnego.
W rozpoznawanej sprawie było to jak najbardziej uzasadnione jeżeli weźmie się pod uwagę informacje wynikające z protokołu z dnia 10 września 2024 r. sporządzonego ze spotkania przedstawicieli P. i przedstawicieli Gminy [....] w trakcie którego przedstawiciele P. przyznali w sposób jednoznaczny, że zalewanie wiaduktu wynika z tego, że jest problem z odprowadzaniem wód gruntowych a nie opadowych.
Już ta okoliczność wskazuje na zasadność zarzutu skargi, co do tego czy informacje zawarte w operacie wodnoprawnym w oparciu o który wydano pozwolenie wodnoprawne są aktualne. Tym bardziej, że sam organ przyznaje, że wykonywanie pozwoleń wodnoprawnych udzielonych w decyzji Starosty [...] z dnia 30 sierpnia 2013 r., nr WR.6341.18.2013 może być przyczyną wystąpienia naruszenia interesów osób trzecich, niemniej jednak ocenić to można w sposób precyzyjny w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 410 ust. 1 i ust. 2 Prawa wodnego, a nie w oparciu o art. 414 ust. 2 Prawa wodnego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania - obejmujących opłacony od skargi wpis (300 zł) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ celem merytorycznego rozpatrzenia sprawy ustali w odniesieniu do stanu faktycznego dla którego opracowano dotychczasowy operat wodnoprawny, czy informacje w nim zawarte pozostają we wskazanym wyżej znaczeniu aktualne oraz zbadają spełnienie okoliczności o których mowa w art. 399 ust. 1 Prawa wodnego, w zależności od czego wydadzą stosowne rozstrzygnięcie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło