II SA/Rz 384/18
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-05-17
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Mazur - Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja wnioskodawczyni, która utrzymuje się z emerytury i ponosi wydatki konieczne dla prawidłowego funkcjonowania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wnioskodawczyni udowodniła, że nie dysponuje wolnymi środkami, a ograniczenie wydatków mogłoby wiązać się z uszczerbkiem dla zdrowia, dlatego sąd zmienił postanowienie referendarza sądowego, przyznając prawo pomocy.Stan faktyczny
Referendarz sądowy odmówił W. B. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że jej oświadczenie majątkowe i odpowiedź na wezwanie nie uzasadniają przyznania pomocy, a część wydatków nie była konieczna. W sprzeciwie W. B. zaprzeczyła tym ustaleniom, wyjaśniając charakter swoich wydatków i przeznaczenie otrzymanego odszkodowania. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.Rozstrzygnięcie
Postanowienie referendarza sądowego zostało zmienione w ten sposób, że przyznano W. B. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Mazur - Selwa po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu W. B. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 384/18 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi wyżej wymienionej na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu dotyczącego przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi postanawia zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że przyznać W. B. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 384/18 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie odmówił wnioskowi W. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.
Zdaniem referendarza informacje złożone przez wnioskodawczynię w oświadczeniu majątkowym oraz w odpowiedzi na wezwanie nie uzasadniły przyznania wnioskowanej pomocy. Przedstawione wydatki przekraczały wysokość uzyskiwanych dochodów, co mogłoby świadczyć o dodatkowym źródle dochodu, którego wnioskodawczyni nie ujawniła. Część podanych wydatków ( telewizja, internet, utrzymanie samochodu) nie stanowiło wydatku koniecznego, który miałby pierwszeństwo przed obowiązkiem poniesienia niezbędnych kosztów sądowych w zainicjowanej przez wnioskodawczynię sprawie. Zwrócił również uwagę na to, że wnioskodawczyni otrzymała odszkodowanie za uszkodzenie samochodu w kwocie 2.871,62 zł
W sprzeciwie od powyższego postanowienia skarżąca zaprzeczyła by podane przez nią wydatki przekraczały uzyskiwane dochody. Wyjaśniła, że część z tych wydatków ponosi okresowo co dwa miesiące ( koszty związane z utrzymaniem domu czy koszeniem trawy) w związku z czym nie powinny podlegać sumowaniu w rozliczeniu miesięcznym. Otrzymane odszkodowanie stanowi jedynie część należnej kwoty, którą po otrzymaniu reszty przeznaczy na naprawę samochodu.
Podkreśliła, że kwota należnego wpisu sądowego stanowi ¼ jej dochodu, ponoszone przez nią wydatki są związane są z normalnym funkcjonowaniem i zaspokajaniem zwykłych potrzeb życiowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W myśl art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka, jako Sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.).
W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania jest wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych.
Zgodnie z art 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu sytuacja wnioskodawczyni przedstawiona przez nią w oświadczeniu majątkowym, dokumentach przedłożonych na żądanie referendarza i uzupełniona w sprzeciwie od postanowienia referendarza wyczerpuje przesłanki, o których mowa w powołanym przepisie. Wnioskodawczyni utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w kwocie 886,40 zł, które w całości przeznacza na wydatki związane z utrzymaniem. Wymienione przez nią wydatki a także ich wysokość wskazują na to, że są to wydatki konieczne i jednocześnie stanowiące niezbędne minimum dla prawidłowego funkcjonowania. Skarżąca udowodniła, że kwota aktywów znajdująca się na koncie to kwota przyznanego jej odszkodowania, którą w całości przeznacza na naprawę samochodu.
Stwierdzić zatem należy, że skarżąca nie dysponuje wolnymi środkami, a ograniczenie ponoszonych przez nią wydatków mogłoby się wiązać z uszczerbkiem dla zdrowia. Sąd nie znajduje również podstaw do zobowiązywania skarżącej do spieniężenia posiadanego majątku celem pokrycia kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art 260 § 1w zw. z art 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło