II SA/Rz 393/09

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-06-10

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadny, gdy skarżący jest z mocy prawa zwolniony z ponoszenia tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jeśli skarżący jest z mocy prawa zwolniony z obowiązku ponoszenia tych kosztów. W przypadku spraw z zakresu pomocy społecznej, w tym dotyczących zasiłku pielęgnacyjnego, skarżący są zwolnieni z obowiązku uiszczania opłat sądowych i zwrotu wydatków sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a PPSA.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, w związku ze skargą kasacyjną na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku pielęgnacyjnego. Skarżąca korzystała już z prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Jej dochody i wydatki wskazywały na trudną sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 10.06.2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi Z. K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...].03.2009 r. nr [...], wydaną w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego, - postanawia – umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, Skarżąca Z. K. przy wnoszeniu skargi kasacyjnej złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych w całości. Postępowanie sądowoadministracyjne przed WSA zostało zakończone na mocy wyroku z 27.10.2009 r. sygn. II SA/Rz 393/09 o oddaleniu skargi wyżej wymienionej na decyzję SKO w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego. Na mocy postanowienia referendarza sądowego WSA z 14.01.2010 r. Z. K. uzyskała prawo pomocy polegające na ustanowieniu adwokata z urzędu. Okoliczności życia strony wnioskującej ustalono w oparciu o treść wniosku PPF z 22.12.2009 r. i z 12.03.2010 r. Wniosek skarżącej został uzasadniony następującymi względami: Z. K. zamieszkuje samotnie. Na Jej dochód składa się emerytura w kwocie 1200 zł brutto. Ze skarżącą nie zamieszkuje mąż, którego dochody wynoszą 1’000 zł. Mąż skarżącej wydatkuje swe dochody wyłącznie na swe potrzeby. Małżonkowie nie utrzymują z sobą kontaktu. Wnioskodawczyni korzysta sporadycznie z pomocy syna i córki. Wydatki bieżące skarżącej zostały określone na kwotę ok. 1000 zł. Wobec tych wydatków skarżąca nie jest w stanie ponieść żadnych przyszłych kosztów sądowych. Stwierdzono, co następuje: Granice procesowego żądania Z. K. wyrażonego w opisanym wyżej wniosku PPF, dotyczą zwolnienia od kosztów w pełnej ich wysokości. Strona korzysta już z instytucji prawa pomocy polegającej na ustanowieniu adwokata z urzędu. Ponawiając prośbę o prawo pomocy wyżej wymieniona strona stara się uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym. Wobec tego skarżąca powinna udowodnić brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania z uwagi na brak wystarczającego majątku (zob. art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Ze względu na przedmiot sporu sądowoadministracyjnego, nie sposób pominąć, iż w określonych sprawach przepisy prawa zwalniają skarżących od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Tymi kosztami są opłaty sądowe oraz zwrot wydatków. Oznacza to, że skarżący we wskazanych w ustawie postępowaniach sądowoadministracyjnych nie mają obowiązku uiszczać kosztów sądowych (wpisu i opłaty kancelaryjnej). Natomiast wydatki sądowe za stronę zwolnioną od kosztów sądowych z mocy prawa wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Sprawy, o których mowa, wymienia enumeratywnie art. 239 p.p.s.a. Ustawodawca w treści art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. zwalnia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych skarżących w sprawach z zakresu opieki i pomocy społecznej. Przedmiotem rozpoznania sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest decyzja SKO dotycząca zasiłku pielęgnacyjnego. Sprawy udzielania i zwrotu zasiłków pielęgnacyjnych zostały unormowane w ustawie z 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. 2006 r. Nr 139 poz. 992 ze zm.). Przepisy powyższej ustawy dobitnie świadczą o tym, że kwestie wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego należą do kategorii spraw określanych jako opieka społeczna. W rezultacie, skarżąca Z. K. w granicach sprawy sygn. II SA/Rz 393/09, była i jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. Należy dodać, że koszty sądowe nie obejmują wynagrodzenia adwokackiego. Ta uwaga jest konieczna, ponieważ strona w niniejszej sprawie korzysta z usług adwokata ustanowionego z urzędu. Ponieważ w niniejszej sprawie nie istnieje obowiązek ponoszenia przez wymienioną skarżącą wszelkich kosztów sądowych, Jej wniosek w tym względzie należy uznać za bezprzedmiotowy. Zniesienie z mocy prawa obowiązku ponoszenia kosztów sądowych powoduje ten skutek, że wnioskodawczyni nie może zostać zobowiązana do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, opłat kancelaryjnych a także zwrotu poniesionych przez Sąd ewentualnych wydatków. Wskazane okoliczności nakazały rozstrzygnąć wniosek skarżącej w sposób określony w treści sentencji niniejszego postanowienia. Umorzenie postępowania oparcie w art. 239 pkt 1 lit. a i art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło