II SA/Rz 399/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Ryszard Bryk Sędziowie NSA Anna Lechowska /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 7 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego - skargę oddala - Decyzją z dnia [...] lutego 2006r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze - po rozpatrzeniu odwołania Z. Z. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] stycznia 2006r. nr [...] odmawiającej jej przyznania zasiłku stałego - postanowiło utrzymać w mocy zaskarżoną nim decyzję. Jako jej podstawę prawną wskazało art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 37 ust. l pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593, ze zm.) Z jej uzasadnienia wynika, że opisana wyżej decyzją Wójt Gminy odmówił Z. Z. przyznania zasiłku stałego , o którego przyznanie wnioskowała [...] grudnia 2006r. W jej motywach stwierdził, iż jest ona osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności, a jej dochód stanowi renta rodzinna, zasiłek pielęgnacyjny oraz dochód z gospodarstwa rolnego o pow. 0,06 ha przeliczeniowego. Dochód ten przekracza kwotę 316 zł stanowiącą kryterium dochodowe na jedną osobę w rodzinie uprawniające do otrzymania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej Oznacza to, iż Z. Z. nie spełnia kryteriów określonych w ustawie o pomocy społecznej, w związku z odmówił jej przyznania żądanego świadczenia. Od decyzji tej Z. Z. złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając iż jest dla niej krzywdząca i wnosząc o jego pozytywne rozpatrzenie. Podała w nim, że jest osobą chorą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z posiadanego gruntu nie osiąga żadnych dochodów, gdyż jest to nieużytek. Ze względu na fakt zalewania ogrodu nie można w nim niczego uprawiać. Dlatego jej zdaniem nie można wliczyć do dochodu kwoty 35 zł miesięcznie z tytułu posiadania gospodarstwa.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło odwołania i decyzją opisaną na wstępie utrzymało mocy decyzję zaskarżoną. Wskazało, że z przeprowadzonego w dniu [...].12.2005r. przez organ I instancji wywiadu środowiskowego oraz dokumentów wynika, iż istotnie Z. Z. jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Prowadzi gospodarstwo domowe z dwoma synami oraz córką, która wychowuje samotnie dwoje dzieci. Zgodnie z art. 37 ust. l pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosi 316 zł (art. 8 ust. l pkt 2 ustawy o pomocy społecznej). Z treści przepisu art. 37 ust.1 pkt 2 ustawy wynika, iż w przypadku osoby pozostającej w rodzinie należy spełnić dwie przesłanki dochodowe łącznie : tj. dochód osoby (wnioskodawcy) nie może przekraczać kryterium dochodowego na osobę w rodzinie oraz faktyczny dochód rodziny na 1 osobę również nie może przekroczyć kwoty 316 zł. Oznacza to, że w pierwszej kolejności należało ustalić, jaki dochód osiągnęła Z. Z. w listopadzie 2005r. Za dochód zgodnie z art. 8 ust. 3 cytowanej ustawy uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca , w którym wniosek został złożony , bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszona o: 1. miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, 2. składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach, 3. kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Zgodnie z treścią zaświadczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. Inspektorat w P. z dnia [...].12.2005r. dochód Z. Z. z tytułu renty rodzinnej za miesiąc listopad 2005r. wyniósł: 593,43 zł dochód brutto - 73,31 zł podatek + składka na Narodowy Fundusz Zdrowia = 520,12 zł Z renty jest również potrącania przez komornika kwota 148,86 zł jednakże dochód nie może zostać pomniejszony o tę kwotę, gdyż nie są to alimenty. Ponadto Z. Z. decyzją z dnia [...].08.2005r. nr [...] ma przyznany zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 144 zł miesięcznie. W związku z powyższym jej dochód w miesiącu listopadzie 2005r. z pominięciem dochodu z gospodarstwa rolnego wyniósł 664,12 zł i przekraczał kryterium dochodowe na jedną osobę w rodzinie. W tym stanie rzeczy analizę dochodu rodziny i wyliczenie dochodu na osobę należało uznać za bezcelowe, bowiem dochód wnioskodawczyni nie pozwala na przyznanie jej zasiłku stałego. Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła Z. Z. nie precyzując kierunku jej weryfikacji. W motywach skargi ponowiła argumentację odwołania dotyczącą gruntu rolnego , jaki posiada rodzina. Dodała , że dom , w którym mieszka jest w złym stanie technicznym i wymaga remontu kapitalnego. Wskazała też na swój zły stan zdrowia i brak pieniędzy na leki i podstawowe artykuły oraz brak zainteresowania Wójta Gminy jej sytuacją. Do skargi dołączyła kserokopię mapy geodezyjnej ze wskazaniem jej działki. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po myśli art. 1§1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( §2 ). Oznacza, to, że przy jej wykonywaniu Sąd pomija inne niż legalność względy, w tym także zgodności z zasadami współżycia społecznego, chyba że odmienne kryteria oceny zapisane są w przepisach prawa stanowiącego podstawę materialno-prawną kontrolowanego aktu lub czynności. Rozpoznawszy skargę na decyzję administracyjną Sąd uwzględnia ją, jeśli w wyniku kontroli stwierdzi, iż decyzja ta dotknięta jest naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy a także naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności z przyczyn określonych w art. 156 kpa lub innych przepisach . Uwzględnienie skargi polega na uchyleniu tej decyzji, stwierdzeniu jej nieważności lub niezgodności z prawem (art. 145 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej P.p.s.a.). Przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( Dz.U. Nr 64, poz. 593, ze zm.) zwanej dalej ustawą o p.s. , stanowiącej materialnoprawną podstawę zakwestionowanej skargą decyzji, nie przewidują innych - niż wskazane w ustawie Prawo o ustroju sądów administracyjnych - kryteriów sądowej kontroli rozstrzygnięć w przedmiocie zasiłków stałych. Oznacza to , że Sąd przy ocenie zaskarżonej decyzji ograniczyć się musiał do kryterium jej zgodności z prawem. Poddawszy tę decyzję takiej właśnie kontroli, Sąd doszedł do wniosku , że skarga nie może być uwzględniona. W sprawie jest poza sporem , że skarżąca pozostaje w rodzinie. W jej skład wchodzą obok niej: troje dorosłych dzieci oraz dwoje małoletnich wnuków. Jest ona osobą niezdolną do pracy z powodu niepełnosprawności o znacznym stopniu, czego dowodzi stosowne orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w P., znajdujące się w aktach sprawy. Prawidłowo ustalono w zaskarżonej decyzji , że skarżąca pobiera rentę rodzinną z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wysokość tej renty wskazana w zaświadczeniu tegoż Zakładu, pomniejszona o obciążenie podatkiem od osób fizycznych i składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne wyniosła za listopad 2005r. 522, 12 zł. Niezależnie od powyższego pobiera ona zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 144 zł miesięcznie, co razem daje kwotę 666, 12 zł. miesięcznie. Oznacza to , że ocena organu , iż skarżąca nie spełnia przesłanek warunkujących przyznanie wnioskowanego zasiłku stałego jest prawidłowa. Przepis bowiem art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o p.s. przewiduje, że zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Z brzmienia tego przepisu a w szczególności z użycia słów "a także" wynika, że ustanawia on prawo do zasiłku stałego na rzecz osoby pozostającej w rodzinie całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jednakowoż prawo to warunkuje spełnianiem jednocześnie dwu dodatkowych kryteriów : dochód własny tej osoby oraz dochód przypadający na osobę w rodzinie musi być niższy od ustawowego kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Oznacza to , że jeżeli którykolwiek z tych dochodów przekracza wspomniane kryterium - prawo do zasiłku stałego dla osoby pozostającej w rodzinie nie powstaje, mimo jej niezdolności do pracy. Kryterium dochodowe na osobę w rodzinie, prawidłowo wskazane przez organ wynosiło w dacie orzekania 316 zł ( art. 8 ust 2 pkt 3 ustawy o p.s.). Skoro tak, to wskazany wyżej dochód skarżącej kryterium to przekraczał. Z tej też przyczyny nie spełniała ona jednej z przesłanek warunkujących nabycie prawa do zasiłku stałego, które to przesłanki muszą – jak zasadnie stwierdzono w zaskarżonej decyzji - występować łącznie. To zaś czyni odmowę przyznania jej zasiłku stałego zgodną z prawem. Bez znaczenia dla oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia są kwestionowane przez skarżącą ustalenia organu I instancji dotyczące dochodu , jaki uzyskiwać miała ona z posiadanego gospodarstwa, skoro już sama wysokość renty rodzinnej wykluczała przyznanie jej zasiłku stałego. Nie ma także znaczenia błąd organu II instancji, który wskazując w uzasadnieniu decyzji jej dochód z tytułu tej renty - na skutek jak sądzić należy - oczywistej omyłki podał , iż renta ta brutto wynosiła 593,43zł, miast 595, 43zł. i konsekwencji ustalił, że po odjęciu obciążeń wynikających z przepisu art. 8 ust 3 pkt 1 i 2 ustawy o p.s., jej dochód z tego tytułu wynosił 520,12 zł., miast 522,12 zł. Sąd nie kwestionuje, że sytuacja rodzinna i majątkowa skarżącej , wobec braku dostatecznych dochodów po stronie jej dorosłych dzieci a także położenia należącego do niej gruntu jest trudna, jednak okoliczności tych – będąc ograniczony zakresem kontroli do badania legalności decyzji – nie mógł wziąć pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy. Z przytoczonych wyżej względów, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.