II SA/Rz 399/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku W.M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Sygn. II SA/Rz 399/18 U Z A S A D N I E N I E W.M. (dalej: Skarżący) w sprawie ze skargi na decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowieniu wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując wniosek trudną sytuacją osobistą, rodzinną i materialną. Podał, że mieszka z nim chory ojciec, który wymaga stałej opieki i częstych dowozów do lekarzy i na rehabilitację. Skarżący utrzymuje się z pracy na roli, ma na utrzymaniu dwoje dzieci w wieku szkolnym oraz wnuczka. Dużym obciążeniem finansowym jest dla niego nałożona kara w wysokości prawie 8.000 zł. Nie posiada obecnie środków pieniężnych, by przeprowadzić w polu zasiewy i niezbędne prace. Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, rodzicami, synem, dwoma córkami oraz wnukiem. Jako majątek zadeklarował dom o pow. 100 m², gospodarstwo rolne o pow. 4,86 ha, budynki: stajnia, stodoła, maszyny rolnicze: ciągnik, siewnik, pług, rozrzutnik, brony, koparka. Oświadczył, że posiada oszczędności w kwocie 2.000 zł, a jako wartościowe przedmioty wytypował samochód Opel Zafira o wartości 15.000 zł oraz ciągnik rolniczy – 10.000 zł. Łączne oświadczone dochody wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym to 5.600 zł netto, a wydatki (bez szczegółowego rozbicia) – 2.500 zł. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Prawo pomocy może zostać udzielone stronie, na której ciąży obowiązek poniesienia kosztów sądowych z uwzględnieniem wysokości tych obciążeń i jej możliwości finansowych. Dlatego przepisy regulujące kwestię zwolnień – ustawa dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.)- zwana dalej P.p.s.a. przewidują przyznanie prawa pomocy w zakresie jaki obejmował wniosek, tj. zwolnienia od kosztów sądowych – gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a.). Mając na uwadze przedstawiony wyżej stan faktyczny w odniesieniu do informacji zawartych we wniosku i aktach sprawy, referendarz postanowił odmówić przyznania prawa pomocy uznając, że Skarżący nie uprawdopodobnił spełnienia przesłanek przemawiających za przyznaniem takiej pomocy. Co do zasady przyznanie prawa pomocy jako instytucji o charakterze wyjątkowym nie może być nadużywane w sytuacji gdy strona posiada jakiekolwiek środki majątkowe lub dochody. Dochody wspólnego gospodarstwa domowego skarżącego z pewnością pozwalają na prawidłowe funkcjonowanie wszystkich członków rodziny bez wsparcia i pomocy instytucji do tego powołanych i innych osób. Wskazuje na to również fakt, że skarżący był w stanie poczynić oszczędności w zadeklarowanej kwocie 2000 zł, a jako stałe wydatki zgłosił kwotę 2500 zł, która stanowi mniej niż połowę całego budżetu gospodarstwa domowego. Należy mieć na uwadze, że skarżący prowadzi gospodarstwo rolne i z tego tytułu może korzystać z tzw. dopłat unijnych, które pozwalają na sezonowe inwestycje w zakup potrzebnych środków do produkcji rolnej (np. materiał do siewu, nawozy). Rzeczą skarżącego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku i spełnienie ustawowych przesłanek w tym przedmiocie. Skarżący nie powołuje się na szczególne wydatki, po poniesieniu których pozostawałaby w niedostatku. Nadmienił co prawda, że ojciec choruje i wymaga rehabilitacji, ale nie udokumentował wydatków związanych z leczeniem. Przesłanką do udzielenia prawa pomocy w zakresie częściowym pod postacią zwolnienia od kosztów sądowych, jest wykazanie, że ich poniesienie nastąpiłby z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnosząc sprawę na drogę postępowania sądowego strona musi przewidywać konieczność pokrycia określonych kosztów z tym związanych, zaś poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania nawet przy pewnym uszczerbku utrzymania koniecznego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Na koniec zaznaczyć należy, że opłata sądowa od skargi w niniejszej sprawie, (generująca ewentualne inne koszty sądowe - w wysokości połowy opłaty) wynosi 200 zł. Zatem w relacji do dochodów i sytuacji majątkowej skarżącego nie jest na tyle wysoka, by pozbawić skarżącego możliwości prowadzenia sprawy przed sądem administracyjnym z własnych środków pieniężnych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. . 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.