II SA/Rz 400/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik AWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. U. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich skargę oddala II SA/Rz 400/04 UZASADNIENIE Decyzją z [...].03.2004r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. nr 42, poz. 371 ze zm.) po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy swoją własną decyzję z [...].08.2003r. nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. U. stwierdził, że nie może się pogodzić z utratą uprawnień kombatanckich z tej przyczyny, że w okresie swej działalności kombatanckiej walczył w strukturach nie będących częścią Wojska Polskiego, ani zmilitaryzowaną służbą państwową. Zdaniem skarżącego nie jest istotne kto w jakich oddziałach walczył, gdyż była to walka prowadzona o spokojne życie po latach okupacji i wojny. Opisał swoją działalność w tym okresie i okrucieństwo band UPA skierowane do polskiej ludności. Walka w ORMO też była walką z bandami UPA i dlatego wyrok NSA o pozbawieniu uprawnień kombatanckich jest bardzo krzywdzący, postulując ewentualną zmianę ustawy w stosunku do Ormowców walczących z bandami UPA. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, ze skarżący w okresie zaliczeniowym przez ZBoWiD jako działalność kombatancką pełnił służbę w szeregach Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej. W myśl art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach pozbawia się uprawnień kombatanckich wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej lub innych tytułów niż wymienione w art. 1 ust.2, art. 2 oraz w art. 4 ustawy. W niniejszej sprawie organ nie stwierdził przesłanek wyłączających pozbawienie kombatanta uprawnień kombatanckich, gdyż wykonywanie obowiązków w ramach ORMO nie mieści się w żadnym z tytułów, z którymi ustawa wiąże możliwość ich zachowania. ORMO nie była służbą zmilitaryzowaną, została powołana przez Ministra Bezpieczeństwa Publicznego na podstawie uchwały Rady Ministrów z 21.02.1946r. dla wzmożenia walki z bandytyzmem, rabunkami i innego rodzaju przestępstwami oraz wzmocnienia ochrony porządku publicznego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący M. U. zwrócił się o uchylenie decyzji Kierownika do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nr [...] z [...].03.2004r. i utrzymaną nią w mocy decyzję Kierownika z [...].08.2003r. Skarżący powtórzył argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie i zawarł wniosek o skierowanie sprawy w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu skargi Kierownik podniósł, że zgodność z prawem wydanych decyzji o pozbawieniu M. U. uprawnień kombatanckich została stwierdzona w wyroku NSA OZ w Rzeszowie sygn. akt SA/Rz 2442/00, w którym stwierdzono, że skarżący nie wspominał, ani nie wykazał, że jako członek ORMO został skierowany do specjalnej grupy operacyjnej MO utworzonej w celu walki z bandami UPA i w czasie tej walki podlegał dowództwu Wojska Polskiego, ani też nie wykazał innego tytułu określonego w art. 1 ust.2 i art.2 i art. 4 ustawy o kombatantach. W skardze skarżący ponownie podał jako tytuł do uprawnień tylko walkę z bandami UPA w ramach ORMO. Rozpoznając wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym Sąd postanowił rozpoznać sprawę na rozprawie i dać szansę wypowiedzenia się w swojej sprawie, gdyż sam stwierdził, że w sprawie o pozbawienie uprawnień nie mógł brać osobiście udziału z powodu choroby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 stawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Poddawszy takiej właśnie kontroli zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, o których mowa w art. 145 P.p.s.a., obligującego Sąd do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja, Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] marca 2004r. Nr [...], utrzymująca w mocy własną decyzję z [...].08.2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji z [...].12.2000r. nr [...] i poprzedzającej decyzji z [...].04.2000r. Nr [...] o pozbawieniu uprawnień. Postępowanie zostało wszczęte na skutek wniosku skarżącego z 20.06.2003r. z treści którego wynika, że domaga się przywrócenia uprawnień kombatanckich poprzez uchylenie decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 154 k.p.a., który stwarza możliwość wzruszenia decyzji, na podstawie której strona nie nabyła praw. Do tego rodzaju decyzji można zaliczyć decyzję o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. W myśl przepisu art. 154 § 1 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Możliwość wzruszenia decyzji w tym trybie uzależniona jest od wykazania, iż za wyeliminowaniem decyzji ostatecznej z obrotu prawnego przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony, a więc przesłanki niezależne od prawnej poprawności decyzji ostatecznej, której wniosek dotyczy. Przepis ten zakreśla również granice prowadzonego postępowania o zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej ze względu na te dwie przesłanki, brak jest więc podstaw do uznania, że to postępowanie jest kontynuacją postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, tak jak w tym przypadku decyzją o pozbawieniu uprawnień. Wniosek zgłoszony w trybie art. 154 k.p.a. uruchamia nowe postępowanie administracyjne, które może zostać zakończone decyzją o odmowie zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej. Okoliczności podane przez skarżącego tak we wniosku o wszczęcie postępowania o uchylenie decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich, jak i we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz w skardze do Sądu były już przez skarżącego podnoszone w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o pozbawieniu uprawnień kombatanckich z [...].12.2000r. Nr [...], która była przedmiotem rozpoznawania przez Naczelny Sąd Administracyjny OZ w Rzeszowie i Sąd ten wyrokiem z 20.03.2003r. sygn. akt SA//Rz 2442/00 skargę oddalił. Zatem jak słusznie podniósł organ Sąd dokonał oceny zgodności z prawem wyżej wymienionej decyzji w kontekście oceny tytułów do uprawnień kombatanckich. Prowadząc postępowanie w trybie art. 154 k.p.a. na podstawie akt sprawy Sąd doszedł do wniosku, że nie zostały naruszone przez organ przepisy prawa, o których mowa w art. 145 P.p.s.a., uzasadniające wyeliminowanie zaskarżonej decyzji. Należy stwierdzić, że organ prawidłowo ocenił, a następnie wykazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że za uchyleniem decyzji nie przemawia interes społeczny, ani słuszny interes strony. Obydwa te pojęcia, to jest "interes społeczny" i "słuszny interes strony" nie zostały zdefiniowane w Kodeksie postępowania administracyjnego. Treść temu pojęciu nadaje organ orzekający w indywidualnej sprawie, lecz najogólniej rzecz ujmując można stwierdzić, że ochronie będzie podlegał laki interes, który może być uznany za słuszny z punktu widzenia zasad prawa administracyjnego jak i przepisów materialnego prawa administracyjnego. Organ nie przekroczył więc granic uznania administracyjnego w zakresie kreowania treści pojęcia interes u prawnego jak i słusznego interesu strony, a następnie wobec wykazania ich braku, wydając decyzję o odmowie uchylenia decyzji pozbawiającej M. U. uprawnień kombatanckich. Mając na uwadze przedstawiony stan rzeczy Sąd na podstawie art. 151 orzekł jak w sentencji.