II SA/Rz 401/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lipca 2013 r. sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego -skargę oddala- II SA/Rz 401/13 U Z A S A D N I E N I E Przedmiotem skargi A.W. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza T. z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. W podstawie prawnej Kolegium wskazało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. Z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia postanowienia wynika, że wnioskiem z dnia [...] czerwca 2012 r. M.W. (pełnomocnik A.W.) zwróciła się do Burmistrza T. o ponowne rozpatrzenie sprawy, tj. o wszczęcie egzekucji "realizacji decyzji z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...]" a w przypadku stwierdzenia, że oczyszczenie rowu i jego konserwacja nie wystarczają do zapobiegnięcia powstawania dalszych szkód na nieruchomościach nr 1171 i 1172, nakazanie A.P. i Z.S. wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Po rozpoznaniu powyższego wniosku Burmistrz T., działając na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] odmówił wszczęcia postępowania. Wyjaśnił, że postępowanie prowadzone pod nr [...] dotyczące uregulowania stosunków wodnych na gruncie w miejscowości K. gm. T., pomiędzy działkami nr 1171 i 1172 (własności A.W.) a działką nr 1169 (współwłasność A.P. i Z.S.), zakończyło się decyzją Burmistrza T. z dnia [...] marca 2011 r., którą nałożono na współwłaścicieli działki nr 1169 obowiązek oczyszczenia rowu znajdującego się na tej działce oraz stałą jego konserwację. Z tej przyczyny zasadnym okazało się wydanie przedmiotowego postanowienia. Zażalenie na to postanowienie złożył A.W. – reprezentowany przez pełnomocnika adw. A.S. wnosząc o jego zmianę i nakazanie A.P. i Z.S. wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Składający zażalenie zarzucił naruszenie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne poprzez jego niezastosowanie i nienakazanie współwłaścicielom działki nr 1169 wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, bowiem sytuacja na gruncie A.W. nie uległa poprawie. Zarzucił nadto naruszenie przepisów postepowania, tj. art. 61a § 1 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postepowania. Z akt sprawy bezsprzecznie wynika, że nakaz zawarty w decyzji z dnia [...] marca 2011 r. jest niewystarczający do zapobiegnięcia powstawania dalszych szkód na nieruchomościach nr 1171 i 1172. Zarzucono nadto naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Zdaniem wnoszącego zażalenie, w sytuacji gdy nałożony nakaz został wykonany, a nie jest to wystarczające do zapobiegnięcia powstawania dalszych szkód organ winien wydać nową decyzję, tj. wydać nakaz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Po rozpatrzeniu zażalenia wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W jego uzasadnieniu wskazało, że postawę do wydania zaskarżonego postanowienia stanowił art. 61a § 1 k.p.a., który zawiera dwie niezależne przesłanki do wydania takiego postanowienia. Pierwszą jest wniesienie podania poprzez osobę niebędącą stroną. Drugą zaistnienie przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, tj. zaistnienie takich sytuacji, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do jego wszczęcia np. gdy postępowanie w tej samej sprawie już się toczy, albo zapadło już rozstrzygnięcie. Podjęcie postępowania w sprawie już raz rozstrzygniętej stanowi kwalifikowaną wadę prawną o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. SKO wskazało, że w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania wydana została decyzja Burmistrza T. z dnia [...] marca 2011 r. nakładająca na A.P. i Z.S. obowiązek oczyszczenia rowu znajdującego się na działce nr 1169 oraz jego stałą konserwację . Decyzja ta została podjęta w trybie i na zasadach art. 29 ust. 3 Prawa wodnego i pozostawała w związku ze szkodami na działce nr 1171 i 1172 stanowiących własność A.W. Organ wskazał, że żądanie wszczęcia postępowania zostało złożone w sprawie, która już raz została ostatecznie zakończona. Końcowo Kolegium zaznaczyło, że adwokat A.S. reprezentuje M.W., która nie jest stroną postępowania w sprawie z zakresu stosunków wodnych na działce A. W. Zatem adwokat A.S. składając w dniu [...] czerwca 2012 r. wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w imieniu i na zlecenie M.W., działała za podmiot niebędący stroną w sprawie. Powyższe postanowienie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie A.W. - działający przez pełnomocnika żonę M. W. reprezentowaną przez adwokata A.S. i wniósł o jego uchylenie oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Podtrzymując argumentację i zarzuty podniesione w zażaleniu a dotyczące naruszenia art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, art. 61 § 1 w zw. z art. 61a § 1 k.p.a., art. 7, art. 77, art. 80 w zw. z art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., skarżący dodatkowo zarzucił naruszenie art. 32 k.p.a. w zw. z art. 91 pkt 3 k.p.c. poprzez przyjęcie, że pełnomocnik M.W. działał za podmiot niebędący stroną w sprawie. Podkreślił, że pełnomocnictwo procesowe obejmuje z mocy samego prawa umocowanie do udzielenia dalszego pełnomocnictwa procesowego adwokatowi lub radcy prawnemu. Skarżący podkreślił, że wydane postanowienie jest przedwczesne, organ winien zaś przeprowadzić postępowanie i wydać nową decyzję nakazującą A. P. i Z.S. wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza z kolei przepis art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "P.p.s.a.", stanowiąc że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego aktu (tu postanowienie) organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 litera a – c, w pkt 2, jak również w przypadku przewidzianym w pkt 3 tegoż przepisu. W niniejszej sprawie, wbrew zarzutom skargi, brak jest podstaw do stwierdzenia takiego naruszenia prawa. Zaskarżonym postanowieniem zostało utrzymane w mocy postanowienie Burmistrza T. z dnia [...] lipca 2012 r., wydane na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. Przepis ten stanowi: "Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania". Wspomniany przepis zawiera w swej treści dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest więc wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, drugą zaś – zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania (a które nie zostały w tym przepisie skonkretyzowane). Będą to jednak bez wątpienia sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, jak na przykład: gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie, a także, gdy brak jest prawno – materialnej podstawy do rozpatrzenia żądania w postępowaniu administracyjnym. W sprawie niniejszej Burmistrz T. – a za nim SKO – uznał, że przyczyną uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania na żądanie skarżącego zawarte w piśmie z dnia [...] czerwca 2012 r. jest okoliczność, iż żądanie to dotyczy sprawy już rozstrzygniętej, tj. decyzją z dnia [...] marca 2011 r. ([...]) wydaną na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne. Powołaną decyzją Burmistrz T., po rozpoznaniu wniosku A.W., nakazał A. P. i Z.S. (współwłaścicielom działki nr 1169 w K.) oczyszczenie rowu znajdującego się na działce nr 1169 oraz jego stałą konserwację. Sytuacja ta trafnie więc sklasyfikowana została jako w sposób oczywisty stanowiąca przeszkodę do wszczęcia postępowania. Usprawiedliwione okolicznościami sprawy jest również zaakcentowanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia regulacji określonej przepisem art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Wskazania nadto wymaga, że wszczęcie nowego postępowania na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy – Prawo wodne jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy po wydaniu uprzedniej decyzji wystąpiły całkiem nowe okoliczności powodujące szkody dla gruntów sąsiednich (w tym przypadku działek nr 1171 i nr 1172 własności skarżącego). Natomiast przedmiotem tego postępowania w żadnym razie nie może być ponowna ocena okoliczności faktycznych już ocenionych prawomocną decyzją, ani też ocena prawidłowości wykonania obowiązku wynikającego z decyzji administracyjnej. Taka bowiem ocena wykonania obowiązku nałożonego decyzją administracyjną możliwa jest wyłącznie w ramach postępowania egzekucyjnego. Sąd nie znajduje żadnych podstaw do uznania zarzutu skargi, jakoby organy naruszyły wymienione w niej przepisy o postępowaniu administracyjnym za uzasadniony. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.