II SA/Rz 413/11

PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-06-27

Skład orzekający: Jerzy Solarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny przyznał prawo pomocy w pełnym zakresie, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, uznając, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co potwierdzają przedstawione dokumenty i sytuacja materialna.
Stan faktyczny
T. S. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej decyzji Wojewody o ustaleniu wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niewykonania wezwania. Skarżąca wniosła sprzeciw, wyjaśniając trudną sytuację materialną i zdrowotną swojej rodziny oraz załączając dokumenty potwierdzające niskie dochody i świadczenia z pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
Zwolnić skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość - p o s t a n a w i a - I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, II. ustanowić radcę prawnego. II SA/Rz 413/11 U Z A S A D N I E N I E T. S. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 413/11 wydanym przez referendarza sądowego odmówiono przyznania prawa pomocy, z uwagi na niewykonanie w całości wezwania referendarza sądowego. Od wyżej opisanego postanowienia skarżąca, działając przez pełnomocnika M. N., wniosła w terminie sprzeciw do WSA w Rzeszowie i wyjaśniła, że dokumenty, o które została wezwana przez referendarza sądowego, nie mogła skompletować wcześniej. Podała, że jej 5 osobowa rodzina znajduje się w trudnej sytuacji z uwagi na bezrobocie i przewlekłe choroby. Podniosła, że jej mąż wyjechał za granicę i nie utrzymuje kontaktu z rodziną. Do sprzeciwu załączono dowód wypłaty kwoty 130 złotych z Banku Spółdzielczego w S., dwa wyciągi z rachunków bankowych, a także kserokopię decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] maja 2011 r. o utracie przez M. N. statusu osoby bezrobotnej oraz kserokopię decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. o przyznaniu M. N. świadczenia z pomocy społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – określanej dalej jako P.p.s.a.), w przypadku skutecznego wniesienia sprzeciwu, tj. gdy nie został on odrzucony, zarządzenie lub postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 245 § 1, § 2 i 3 P.p.s.a. oraz art. 246 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy procesowego m.in. adwokata, radcy prawnego (art. 245 § 2 P.p.s.a.), gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie zastępcy prawnego, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana pod tym kątem analiza sytuacji materialnej skarżącej pozwala uznać, że spełnia ona przesłanki wymienione w tym przepisie i nie będzie w stanie uiścić niezbędnych kosztów sądowych oraz ponieść kosztów związanych z ustanowieniem radcy prawnego, celem reprezentowania i należytego zabezpieczenia praw w przedmiotowej sprawie. Przemawiają za tym okoliczności wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy, a w szczególności załączona kserokopia decyzji o przyznaniu zasiłku okresowego. Z oświadczeń przedstawionych przez skarżącą T. S. oraz jej córkę M. N. wynika, że obie są osobami chorymi. Skarżąca utrzymuje się z emerytury w wysokości 634 zł netto. Emerytura ta przeznaczana jest na pokrycie kosztów utrzymania pięciu osób. Jedynie wnuk skarżącej M. N. podjął zatrudnienie od dnia 23 maja 2011 r., natomiast pozostali członkowie rodziny nie uzyskują dochodów. Osoby wchodzące w skład gospodarstwa nie posiadają żadnych oszczędności, co wynika z dokumentów załączonych do sprzeciwu; nie prowadzą także działalności rolniczej. Dokonując oceny przedstawionej sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącej Sąd uznał, że T. S. spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Opisane dochody wystarczają jedynie na pokrycie niezbędnych wydatków rodziny. Nie jest możliwe aby z tych dochodów skarżąca była w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania, a choroba skarżącej i jej córki utrudnia wygospodarowanie ewentualnych środków pieniężnych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 260 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło