II SA/Rz 414/08

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 4 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ć. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej na uchwałę Rady Miasta L., z dnia [...] lutego 2008r. nr [...], wydaną w przedmiocie przystąpienia do scalania i podziału nieruchomości, - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. Sygn. II SA/Rz 414/08 UZASADNIENIE Z. Ć. w sprawie swej skargi na uchwałę Rady Miasta L. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa ze skargi Z. Ć. o sygn. II SA/Rz 414/08 nie została zakończona przed WSA w Rzeszowie. Ponieważ wniosek PPF nie zawierał wszystkich niezbędnych informacji do merytorycznego rozpoznania żądania strony, referendarz sądowy w piśmie z dnia 8 sierpnia 2008r. wezwał Z. Ć. do: 1) nadesłania zaświadczenia z powiatowego urzędu pracy o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej przez W. Ć., 2) podania kwot ponoszonych na pokrycie wydatków koniecznych rodziny Ć. (tj. zakup żywności, lekarstw, utrzymanie lokalu mieszkalnego, usługi łączności) oraz dowodów w postaci rachunków, 3) podania wartości gospodarstwa rolnego będącego własnością męża skarżącej na terenie gminy L. oraz wyjaśnienia sposobów wykorzystania tego gospodarstwa dla potrzeb utrzymania koniecznego rodziny. Odpowiedź na to wezwanie wpłynęła do Sądu w terminie tj. w dniu 23 sierpnia 2008r. i zawierała wyjaśnienie wszystkich żądanych od strony zagadnień. Jednocześnie skarżąca poszerzyła żądanie przyznania prawa pomocy o ustanowienie radcy prawnego. Stwierdzono, co następuje: wniosek skarżącej w rezultacie jego poszerzenia dotyczy prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oznacza to, że strona powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Według treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm.; zwana dalej P.p.s.a.), przyznanie prawa w zakresie całkowitym jest możliwe jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego w tym kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie całkowitym stanowi najszersza postać pomocy państwa dla stron postępowania. Może zostać przyznane osobom ubogim, których zdolności majątkowe są niewielkie, ograniczone do poziomu niezbędnego utrzymania. Przyznanie prawa pomocy w tym zakresie może dotyczyć sytuacji wyjątkowych, gdyż jej skutkiem jest przerzucenie kosztów postępowania na budżet państwa. Innymi słowy, przyznanie prawa pomocy w tym zakresie będzie powodować zmniejszenie zdolności państwa do wywiązywania się z obowiązków wobec obywateli. Oświadczenie strony zawarte we wniosku oraz w odpowiedzi na wezwanie referendarza nie budzi wątpliwości. Dlatego też istnieją podstawy do rozpoznania żądania w sposób merytoryczny poprzez odniesienie sytuacji majątkowej i rodzinnej Z. Ć. do warunków uzyskania prawa pomocy w pełnym zakresie tego prawa. Na obecnym etapie postępowania sądowego koszty, do których poniesienia może zostać zobowiązana wnioskodawczyni zawężają się do wpisu należnego z tytułu wniesienia skargi. Z uwagi na przedmiot sprawy wpis sądowy wynosi 300 zł. Pozostałe koszty wiążą się z wpisem należnym z tytułu wnoszenia środków zaskarżenia, opłatami kancelaryjnymi oraz wynagrodzeniem dla fachowego pełnomocnika. Swój wniosek strona umotywowała trudną sytuacją majątkową i rodzinną. Rodzina skarżącej składa się z trzech osób. Podstawą utrzymania rodziny są dochody Z.Ć. oraz Z. Ć. w wysokości netto 2779,26 zł. Syn skarżącej nie pracuje. Ten fakt potwierdza zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 22 sierpnia 2008r., z którego wynika, że W. Ć. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. W uzasadnieniu wniosku strona opisała stan swego zdrowia oraz zdrowia swego męża i syna. Na bieżące wydatki takie jak: czynsz za mieszkanie, opłaty za gaz i elektryczność, abonament radiowo - telewizyjny, telefon oraz lekarstwa, rodzina wydatkuje w skali miesiąca kwotę 875 zł. Z. Ć. wraz z mężem jest właścicielem mieszkania, natomiast mąż wnioskodawczyni odziedziczył gospodarstwo rolne, z którego rodzina uzyskała przychód w wysokości 300 zł. Z. Ć. nie wykazała przesłanek uzyskania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Strona oraz jej mąż posiadają mieszkanie, gospodarstwo rolne a także stałe dochody. Do braku jakichkolwiek możliwości pokrycia kosztów sądowych nie przekonuje brak pracy ich syna oraz konieczność ponoszenia kosztów leczenia. Z treści oświadczenia strony z dnia 22 sierpnia 2008r., wynika, iż koszty niezbędnego utrzymania wynoszą w skali miesiąca kwotę 875 zł. Podana wysokość wydatków nie obejmuje zakupu żywności oraz ubrań. Po odjęciu z dochodów netto rodziny kwoty 875 zł., Z.Ć. oraz członkom jej rodziny pozostaje do dyspozycji kwota 1900 zł. Należy zgodzić się, iż wysokość tego dochodu nie jest znaczącą, ale równocześnie nie pozwala ona na stwierdzenie wobec strony przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Nie można też pominąć faktu osiągania dochód z posiadanego przez męża skarżącej gospodarstwa rolnego. Reasumując, Z. Ć. nie udowodniła zaistnienia warunków zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca nie wykazała także spełnienia przesłanek otrzymania prawa pomocy w części. Przesłanki przyznania prawa pomocy w części określa art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., który wymaga od strony wykazania braków możliwości pokrycia pełnych kosztów postępowania z uwagi na niebezpieczeństwo uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego. Pokrycie kosztów sądowych w tym wpisu sądowego jak również ustanowienie fachowego pełnomocnika nie spowoduje najmniejszego uszczerbku na poziomie utrzymania rodziny Ć.. Strona będzie w stanie podołać tym kosztom ze uwagi na oszczędności, jakie mogła i może poczynić w swych wydatkach w tym w szczególności wydatkach związanych z utrzymaniem telefonu (150 zł. w ciągu miesiąca). Na zdolność rodziny do poniesienia pełnych kosztów postępowania świadczy oświadczenie strony skarżącej o zakupie przez jej męża zboża, nawozów oraz opłaceniu ciągnika. Jeżeli strona była w stanie zgromadzić środki potrzebne do pokrycia tych wydatków to tym bardziej będzie stanie wywiązać się ze swych obowiązków finansowych wobec budżetu państwa. Z wyżej powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustalonym w sentencji postanowienia w oparciu art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 i 2, art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.