II SA/Rz 42/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-01-20

Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, która posiada niskie dochody (emerytura) i poważne schorzenia, powinna je uzyskać, mimo braku wykształcenia prawniczego i skomplikowanego charakteru sprawy?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata przyznaje się osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Sytuacja materialna strony, w tym wysokość dochodów, wydatki związane z utrzymaniem, leczeniem i brak majątku, jest kluczowa dla rozstrzygnięcia. Brak wykształcenia prawniczego i skomplikowany charakter sprawy nie mają znaczenia dla uwzględnienia wniosku.
Stan faktyczny
M. S. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą ustalenia warunków zabudowy i jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni podała, że ma 64 lata, poważne schorzenia narządów ruchu, dwie operacje kolan, niską emeryturę (974,26 zł), z której po pokryciu wydatków związanych z utrzymaniem domu i leczeniem, pozostaje jej niewielka ilość środków. Zwróciła uwagę na brak wykształcenia prawniczego i skomplikowany charakter sprawy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia warunków zabudowy - postanawia - przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. M. S. do skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dołączyła formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zaznaczyła w nim, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Podała, że ma 64 lata i poważne schorzenia narządów ruchu; w ostatnim czasie przeszła dwie operacje kolan. Z tego powodu nie jest w stanie podjąć prac dorywczych celem podwyższenia niskiego dochodu w postaci emerytury wynoszącej 974,26 zł. Wnioskodawczyni wskazała, że po pokryciu wydatków związanych z utrzymaniem domu, w którym mieszka pozostaje jej niewielka ilość środków, dlatego też nie jest w stanie wygospodarować z niej tych potrzebnych do pokrycia kosztów sądowych. Zwróciła także uwagę na brak wykształcenia prawniczego i skomplikowany charakter sprawy. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Według art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej następnie "P.p.s.a.", prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zgodnie z kolei z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., wsparcie takie uzyskuje osoba, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżąca w swoim wniosku podniosła brak wykształcenia prawniczego oraz skomplikowany charakter sprawy. Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów, kwestie te nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiocie złożonego wniosku o prawo pomocy. Istotna w tym zakresie jest natomiast sytuacja materialna strony. Ta zaś w przypadku M. S. uzasadnia uwzględnienie jej żądania w całości. Jak bowiem wynika z danych wniosku wymienionej, prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe, a jedyny jej dochód to emerytura w kwocie 974,26 zł. Ze środków tych wnioskodawczyni pokrywa koszty swojego utrzymania, opłaty związane z domem oraz leczeniem, w tym z doraźnym korzystaniem z rehabilitacji. Skarżąca nie posiada oprócz domu żadnego majątku, w tym wartościowych ruchomości czy oszczędności pieniężnych. Z podanych względów uznano, że wniosek strony podlega uwzględnieniu. Uiszczenie przez nią kosztów postępowania zainicjowanego jej skargą – obecnie koszty sądowe z tytułu wpisu od skargi wynoszą 200 zł – skutkowałoby niewątpliwie powstaniem uszczerbku w zakresie koniecznych potrzeb wymienionej. Podstawę orzeczenia stanowi art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło