II SA/Rz 430/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik SO (del.) Ewa Partyka /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 12 października 2010 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie legalności robót budowlanych -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] marca 2010r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. – po rozpoznaniu odwołania A. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego wymiany konstrukcji dachowej i pokrycia dachowego - utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazano, że podczas oględzin przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji w dniu 14 maja 2008r. na działce nr 136 położonej w miejscowości P. ustalone zostało, iż na istniejącym budynku inwentarsko-gospodarczym wymieniono pokrycie dachowe z dachówki cementowej na blachę trapezową. Nadto na części inwentarskiej wymienione zostały krokwie w ilości 11 par, bez wymiany płatwi. Konstrukcja przedmiotowego dachu "wystaje" poza obrys budynku o 23 cm. Wymienione prace wykonane zostały w kwietniu 2008r., a zamiar ich wykonania nie został zgłoszony do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. - podjętą na podstawie art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zobowiązał K. G. do przedłożenia w wyznaczonym terminie 4 egzemplarzy inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej budynku inwentarsko-gospodarczego wraz z orzeczeniem technicznym wykonanych robót budowlanych polegających na wymianie elementów konstrukcji dachowej i pokrycia przy wymienionym budynku. Rozstrzygnięcie to zostało uchylone decyzją z dnia [...] września 2008r. znak: [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. W ponownym postępowaniu organ pierwszej instancji podjął czynności w kierunku ustalenia spadkobierców po zmarłym właścicielu działki nr ewid. 141 (J. W.), a następnie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009r. znak: [...] nałożył na K. G., w oparciu o art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, obowiązek przedłożenia orzeczenia technicznego dotyczącego wykonanych robót budowlanych polegających na wymianie elementów konstrukcji dachowej i pokrycia dachowego na przedmiotowym budynku inwentarsko-gospodarczym. Orzeczenie takie zostało przedłożone w wyznaczonym terminie. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, podając jako podstawę art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, stwierdził wykonanie obowiązku wynikającego z wymienionego wyżej postanowienia z dnia [...] kwietnia 2009r. Rozstrzygnięcie to uchylił organ odwoławczy decyzją z dnia [...] października 2009r. W ponownym postępowaniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uzupełnił materiał dowodowy o wyrok Sądu Rejonowego z dnia 20.08.2009r. (sygn.[...]) w sprawie z powództwa A. L. o ochronę własności i decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. umorzył postępowanie w sprawie wymiany elementów konstrukcji dachowej i pokrycia dachowego na budynku inwentarsko-gospodarczym zlokalizowanym na działce nr ewid. 136 w miejscowości P. Odwołanie od tej decyzji złożył A. L. zarzucając, iż organ pierwszej instancji nie wziął pod uwagę art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 8 i pkt 9 ustawy Prawo budowlane. Podkreślił, iż za wymianę pokrycia, która stanowi samowolę budowlaną nie nałożono żadnej kary na użytkownika działki. Po dokonaniu analizy okoliczności sprawy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie i decyzją z dnia [...] marca 2010r. utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie. W wyniku ustaleń rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 16 lutego 2010r. oraz przy uwzględnieniu całości pozostałego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że w kwietniu 2008r. przy budynku inwentarsko-gospodarczym usytuowanym na działce nr ewid. 136 położonej w miejscowości P. wykonano roboty budowlane w postaci wymiany elementów konstrukcji dachu tj. krokwi, jętek, łat i pokrycia z dachówki cementowej na blachę trapezową. Roboty te, w ocenie organu drugiej instancji, stanowią remont w rozumieniu 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Według tego przepisu, pod powołanym pojęciem należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszczalne jest stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. W niniejszej sprawie, zdaniem organu, doszło do odtworzenia stanu pierwotnego więźby dachowej wraz z pokryciem, przy użyciu nowych materiałów. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którymi remont istniejących obiektów budowlanych wymaga wcześniejszego zgłoszenia do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, którego to zgłoszenia w niniejszej sprawie inwestor nie dokonał. Zdaniem organu drugiej instancji, roboty budowlane, których dotyczy niniejsza sprawa wykonane zostały w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Powoduje to, iż w takiej sytuacji winien zostać zastosowany art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 ustawy Prawo budowlane, jednak wobec zakończenia robót, bez uprzedniego wstrzymywania ich wykonania, zgodnie z brzmieniem art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Celem wskazanego art. 51 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego jest doprowadzenie wykonanego zakresu robót do stanu zgodności z prawem. Organ podkreślił, że ze znajdującego się w aktach sprawy orzeczenia technicznego i inwentaryzacji opracowanych przez posiadającą uprawnienia budowlane osobę (S. P.) wynika, ze remont dachu, którego dotyczy sprawa wykonany został prawidłowo, a budynek po tym remoncie spełnia wymogi bezpieczeństwa i może być użytkowany na cele inwentarsko-gospodarcze, jako że nie zagraża bezpieczeństwu ludzi i zwierząt. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odnosząc się do podniesionego w odwołaniu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane podniósł, że jest on całkowicie nieuzasadniony. Przepis ten ma bowiem zastosowanie przy projektowaniu i budowie obiektu budowlanego. Budową w świetle art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego są roboty budowlane polegające na wykonywaniu obiektu budowlanego w określonym miejscu oraz odbudowa, rozbudowa lub nadbudowa obiektu budowlanego. W niniejszej sprawie roboty polegały zaś na remoncie, który nie mieści się w zakresie przedmiotowym wskazanego wyżej pojęcia. Organ odwoławczy zwrócił też uwagę, iż jeśli doszło do naruszenia stanu, który ustalony został prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, sprawa o przywrócenie do stanu określonego w takim orzeczeniu winna zostać rozstrzygnięta również przez sąd powszechny. Z tej przyczyny organ nie zwracał się do Sądu Rejonowego o akta sprawy sygn. akt [...], o co wnioskował składający odwołanie. Decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2010r. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie A. L. Podniósł, że remontu, którego dotyczy sprawa nie zgłoszono w odpowiednim organie. W jego wyniku doszło do wydłużenia okapu o około 15 cm, zwężając tym samym drogę konieczną do 273 cm i naruszając art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, tj, jego uzasadniony interes. Skarżący podkreślił, że przez wskazane zawężenie nie jest w stanie dokończyć inwestycji na swojej działce (nr 139) w postaci zamontowania zbiornika sanitarnego, bowiem wymaga to użycia ciężkiego sprzętu budowlanego, którym przejazd przy miękkim podłożu oraz wskazanej wyżej szerokości drogi nie jest możliwy. Składający skargę wniósł o uznanie, iż remont ma charakter samowoli i nakazanie K. G. wykonania skrócenia okapu dachu celem przywrócenia wcześniejszej szerokości wskazanej drogi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, z powodów przytoczonych w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Przepis § 2 wymienionego artykułu wymienia podstawową zasadę wykonywania przez te sądy funkcji kontrolnej stanowiąc, iż sprawowana jest ona pod względem zgodności z prawem. Rozpoznawanie skarg na decyzje i postanowienia organów administracji nie ma charakteru merytorycznego orzekania w sprawie. Sąd administracyjny pełni wyłącznie funkcje kasacyjne. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., decyzja administracyjna lub postanowienie podlega uchyleniu wówczas, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie Sąd takich uchybień nie stwierdził, co skutkowało oddaleniem skargi. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i w sposób odpowiadający przepisom art. 7 i art. 77 k.p.a. Nie ulega wątpliwości, że wymiana krokwi, jętek, łat i pokrycia na budynku inwentarsko-gospodarczym, a więc roboty wykonane w kwietniu 2008 r. były remontem w myśl definicji ustawowej z art. 3 pkt 8 prawa budowlanego. Przez remont należy bowiem rozumieć wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Remont jest pojęciem odrębnym od pojęcia budowa, które nie obejmuje remontu. Według bowiem art. 3 pkt 6 prawa budowlanego budowa to w rozumieniu ustawy – wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 7 prawa budowlanego roboty budowlane to budowa, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Przeprowadzenie remontu zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 1 prawa budowlanego wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Wobec niekwestionowanych ustaleń organów, że właściciel budynku inwentarsko-gospodarczego remont dachu wykonał bez wymaganego zgłoszenia, organy prawidłowo ustaliły, że wykonane w kwietniu 2008 r. roboty to samowola budowlana. Takie ustalenie jest zgodne z twierdzeniem skarżącego. Jednakże samowola ta to remont, a nie budowa w myśl wyżej przytoczonych przepisów. Zarzuty A. L. dotyczące tego, że podczas wykonania powyższych robót zwiększony został wysięg okapu dachu poza obrys budynku z 8 cm do 23 cm nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Przeciwnie – zeznania świadka J. J. oraz stron – M. W., B. G. i K. G. w zestawieniu z przedstawioną fotografią (według oświadczenia składającego ją pochodzącą z 1999 r.), wreszcie okazana w czasie rozprawy administracyjnej stara krokiew, którą przyłożono do nowej – wskazują jednoznacznie, iż po wykonaniu remontu nie zmieniły się wymiary dachu, w tym tej jego części, która wystaje poza obrys budynku. W takim stanie faktycznym nie znajdują zastosowania przepisy art. 48 – 49 b prawa budowlanego, w tym dotyczące opłat legalizacyjnych, których wymierzenia domaga się skarżący. Wykonany remont podpada pod przepis art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego. Ponieważ remont już został zakończony, nie zachodziła potrzeba wydania postanowienia o wstrzymaniu robót. Z oceny technicznej wykonanej przez osobę posiadająca niezbędną wiedzę w tym zakresie, potwierdzoną uprawnieniami budowlanymi, która to ocena wraz z inwentaryzacją wykonanych robót znajduje się w aktach sprawy wynika, że remont dachu został wykonany prawidłowo, a budynek po jego wykonaniu spełnia wymogi bezpieczeństwa i może być użytkowany zgodnie z przeznaczeniem, gdyż nie zagraża bezpieczeństwu zdrowia i ludzi. Organ drugiej instancji podkreślił, że także organy nadzoru architektoniczno-budowlanego podczas przeprowadzonych na miejscu czynności administracyjnych nie stwierdziły, aby remont dachu został wykonany w sposób niewłaściwy, przy użyciu nieodpowiednich materiałów, czy też zagrażał użytkownikom obiektu. Brak więc było podstaw do wydania przez organ decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 lub ust. 2 prawa budowlanego. Prawidłowe było także w zaistniałej sytuacji zaniechanie przeprowadzenia dowodu wskazywanego przez A. L. w postaci opinii biegłego, która była podstawą do ustanowienia służebności drogi koniecznej w spawie [...] Sądu Rejonowego. W istocie, jeśli służebność nie może być wykonywana zgodnie z jej treścią, uprawniony może dochodzić stosownych roszczeń w zakresie jej ochrony na drodze postępowania przed sądem powszechnym. Kwestia ta nie może być jednakże badana w postępowaniu administracyjnym. Skoro prawidłowe są ustalenia organu nie można wykluczyć, że dopiero w związku z koniecznością zamontowania zbiornika sanitarnego o pojemności 6 000 litrów i związaną z powyższym kwestią użycia ciężarówki, a zwłaszcza – uwagi na jego szerokość – dźwigu okazało się, że skarżący w tym wypadku nie może korzystać ze służebności ustanowionej dla jego nieruchomości. Nie budzi także wątpliwości, że nie doszło do naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego, gdyż ma on zastosowanie – jak słusznie wskazał organ – przy projektowaniu i budowie obiektu budowlanego, a więc zgodnie z wcześniej cytowanymi przepisami art. 3 pkt 6 i pkt 8 prawa budowlanego, nie ma zastosowania przy remoncie. W świetle powyższego organ pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie w oparciu o przepis art. 105 § 1 k.p.a., zaś organ drugiej instancji utrzymał ją w mocy stosownie do art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. więc skargę należało oddalić jako bezzasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a.