II SA/Rz 44/05

WyrokWSA w Rzeszowie2005-11-09

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Małgorzata Wolska, Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu pierwszej instancji wydane na podstawie art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r., zobowiązujące do przedłożenia dokumentacji, ma charakter dowodowy i czy przysługuje na nie zażalenie?
Ratio decidendi
Postanowienie organu pierwszej instancji wydane na podstawie art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r., zobowiązujące do przedłożenia dokumentacji, ma charakter dowodowy. Na postanowienia dowodowe nie przysługuje zażalenie, chyba że jest ono wnoszone łącznie z odwołaniem od decyzji. W związku z tym, postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia jest zgodne z prawem.
Stan faktyczny
E. Z. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które stwierdziło niedopuszczalność jego zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowienie organu pierwszej instancji zobowiązywało skarżącego do przedłożenia inwentaryzacji powykonawczej płyty gnojowej. Skarżący podnosił, że jego zbiornik nie spełnia wymogów unijnych i będzie musiał być rozebrany, a także kwestionował zasadność żądania dokumentacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia - skargę oddala - II SA/Rz 44/05 U Z A S A D N I E N I E Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2004 r. /[...] / stwierdził, że zażalenie E. Z. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2004 r. /[...] / zobowiązujące do przedłożenia 3 egz. inwentaryzacji budowlanej powykonawczej płyty gnojowej znajdującej się na działce nr 1983 w S. wraz ze stwierdzeniem prawidłowości jej wykonania i zdatności do użytku, w celu doprowadzenia płyty gnojowej do stanu zgodnego z przepisami prawa budowlanego, jest niedopuszczalne. Uzasadniając swoje stanowisko podkreślił, że zaskarżone postanowienie organu I instancji zostało wydane na podstawie art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane /Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm./. Podejmowane w trybie tego przepisu działania organu w toku postępowania mają charakter dowodowy, zatem na wydane w tym przedmiocie postanowienie nie przysługuje zażalenie. Wniesione więc przez E. Z. zażalenie jest niedopuszczalne. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie E. Z. nie wskazał kierunku weryfikacji powyższego postanowienia. Skarżący wyjaśnił, że posiadany przez niego zbiornik na gnojówkę nie spełnia wymogów unijnych i będzie musiał być rozebrany do 2008 r. Dlatego niewłaściwie zachowuje się Inspektor Powiatowy żądając od niego "zrobienia planu na płytę gnojową i zbiornik na gnojówkę". Nadto powiększył on trzykrotnie wymiary zbiornika, "bo miał na uwadze, że spełni wymogi unijne". Skarżący nadmienił również, że jest dostawcą mleka do mleczarni, na plan i budowę tych obiektów przysługuje mu 50% dotacji, tylko na to potrzeba czasu. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zawiera uzasadnionych podstaw. Po myśli art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej /§ 1/, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/. Oznacza to, że obowiązkiem Sądu jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu. Oceniając zatem zaskarżone postanowienie z dnia [...] listopada 2004 r. /[...] / w omówionym zakresie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa przy jego wydawaniu i w konsekwencji, zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270/, skarga podlegała oddaleniu. Zażalenie jest środkiem zaskarżenia służącym od postanowień. Po myśli art. 141 § 1 k.p.a. prawo zażalenia przysługuje tylko wtedy, gdy tak stanowi Kodeks postępowania administracyjnego /np. art. 59 § 1 i 2, art. 101 § 3, art. 119 § 1/. Unormowanie to nie wyłącza jednak możliwości prawnej obrony strony. Zgodnie bowiem z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie – np. dowodowe – strona może zaskarżyć w odwołaniu. Prawo zażalenia na te postanowienia przysługuje zatem tylko łącznie z odwołaniem od decyzji. W takim przypadku zażalenie jest środkiem zaskarżenia niesamoistnym. W świetle powyższego, w ocenie Sądu, pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu zasługuje na akceptację. E. Z. wniósł bowiem zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2004 r. /[...] / zobowiązujące go do przedłożenia, w celu doprowadzenia płyty gnojowej do stanu zgodnego z przepisami, 3 egzemplarzy inwentaryzacji budowlanej powykonawczej w/w ze stwierdzeniem o prawidłowości jej wykonania i zdatności do użytku, a w razie potrzeby wraz z projektem doprowadzenia do stanu zgodnego z przepisami sporządzone przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i należącą do właściwej izby samorządu zawodowego, w terminie do 20 listopada 2004 r. Postanowienie to zostało podjęte z powołaniem się na art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane /Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm./ w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm./, a zawierało w swej treści również pouczenie, iż nie służy na nie zażalenie, a strona może je zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowany jest konsekwentnie pogląd, iż działania organu administracji, przewidziane w art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r., podejmowane w toku postępowania w sprawie wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, mają charakter dowodowy /vide wyrok NSA z dnia 13.12.1985 r. II SA 1843/85, ONSA 1985/2/35, wyrok NSA z dnia 10.03.1995 r. SA/Rz 247/94 nie publ./; Sąd w obecnym składzie, podziela powyższy pogląd. Celem bowiem tych działań jest tylko wyjaśnienie kwestii technicznych niezbędnych do prawidłowego zakwalifikowania stanu faktycznego pod względem prawnym. Tak więc trafną jest ocena organu II instancji, iż postanowienie zobowiązujące skarżącego do przedłożenia dokumentów w nim określonych ma charakter dowodowy i wobec tego nie służy na nie zażalenie. Z tych względów, uznając że zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, na zasadzie art. 151 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło