II SA/Rz 440/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi jego i K. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. J. C. wezwany wraz ze współskarżącą K. M. do solidarnego uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł. od wniesionej przez nich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. Nr [...] zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wg udzielonych przez niego informacji zawartych w urzędowym formularzu PPF, poprzedzającym go piśmie oraz złożonym w wyniku wezwania dodatkowym oświadczeniu, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku z tego tytułu, nie prowadzącą z innymi osobami wspólnego gospodarstwa domowego (zamieszkuje i korzysta ze wsparcia byłej żony z którą jest po rozwodzie, utrzymującej dom i dzieci). W tytułu nabycia spadku po matce, jest wraz z rodzeństwem współwłaścicielem po 1/8 części starego drewnianego budynku mieszkalnego oraz współwłaścicielem z siostrą K. M. nieruchomości rolnej o pow. 3,76 ha. Z gospodarstwa nie osiąga żadnego dochodu, nie posiada żadnych maszyn i urządzeń rolniczych, nie pobierał dopłat do produkcji rolnej. Nie posiada też żadnych innych pojazdów mechanicznych, jego rachunek bankowy na dzień 23 maja 2012 r. wykazywał saldo 28 zł. (bez wpływów w ostatnich miesiącach), nie korzysta ze wsparcia pomocy społecznej. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Dochodzone przez J. C. prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata dotyczy jego przyznania w zakresie całkowitym, czego warunkiem w przypadku osoby fizycznej jest wykazanie braku możliwości poniesienia przez nią jakichkolwiek kosztów postępowania - art. 245 § 2 w/z z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – określanej dalej jako P.p.s.a. Głównym wyznacznikiem możliwości wywiązania się z ustawowego obowiązku poniesienia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 P.p.s.a.) jest więc sytuacja materialna osoby wnioskującej, związana z uzyskiwanymi dochodami i ponoszonymi wydatkami oraz posiadanymi wartościowymi składnikami majątkowymi. W kontekście powyższego należy stwierdzić, że udzielone przez wnioskodawcę informacje potwierdzają spełnienie przez niego powyższej przesłanki. Nie posiada on żadnego stałego źródła dochodów, zamieszkując i korzystając w zakresie zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych ze wsparcia byłej żony. Nie dysponuje żadnymi wartościowymi lub przynoszącymi dochód składnikami majątku; do chwili złożenia wniosku żadnych korzyści nie czerpał z posiadanej w formie współwłasności nieruchomości rolnej (poinformował jedynie o złożeniu wniosku o przyznanie płatności obszarowych, który nie został jeszcze rozpatrzony). Skoro zatem wnioskodawca nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych, przy braku jakichkolwiek oszczędności oraz możliwości pozyskania środków finansowych, jego sytuacja materialna bez wątpienia nie pozwala mu na poniesienie związanych ze sprawą kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy prawnego z wyboru. Brak jest przy tym podstaw do uznania, że mimo wspólnego zamieszkiwania może liczyć na pomoc byłej żony lub ewentualnie innych osób, w tym współskarżącej K. M., która sama wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Trudna sytuacja materialna i brak jakichkolwiek możliwości płatniczych J. C. przesądzają o uznaniu zasadności jego wniosku w całości, co pozostaje w ścisłym związku z celem instytucji prawa pomocy, jakim jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu i możliwości skorzystania bez względu na sytuację materialną z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień (sytuacja ta stanowi jedyny wyznacznik decydujący o przyznaniu bądź odmowie prawa pomocy). W tym stanie rzeczy, stwierdzając obiektywną niemożliwość wygospodarowania przez J. C. środków na pokrycie chociażby części kosztów postępowania, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.