II SA/Rz 458/08

Dnia 6 stycznia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym Przewodniczący: sędzia WSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2007 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] maja 2008 roku nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie uchylenia decyzji ostatecznej o pozbawieniu uprawnień kombatanckich - oddala skargę - Przedmiotem skargi M. H. jest decyzja Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie (dalej powoływany jako KUds.KiOR) z dnia [...] maja 2008 roku nr [...] utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia [...] kwietnia 2008 roku nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o uchylenie decyzji. Kwestionowane rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych. Zaświadczeniem z dnia 29 czerwca 1977 roku Związek Bojowników o Wolność i Demokrację Zarząd Wojewódzki w P. stwierdził, że M. H. jest członkiem ZBoWiD - nr legitymacji [...]. Przedmiotowe zaświadczenie stanowiło dokument potwierdzający prawo do korzystania z uprawnień, o jakich mowa w ustawie z dnia 23 października 1975 r. o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. 1975 r. nr 34, poz. 186). Do okresu działalności kombatanckiej zaliczono M. H. okres walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej od 1 marca 1946 roku do 31 grudnia 1947 roku. Zawiadomieniem z dnia 21 lutego 2000 roku Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych poinformował M. H. o wszczęciu postępowania weryfikacyjnego celem wydania decyzji w przedmiocie uprawnień określonych przepisami ustawy o kombatantach. Decyzją z dnia [...] maja 2000 roku KUds.KiOR, w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1991 roku, nr 17, poz. 75 ze zm. zwana dalej ustawą o kombatantach) pozbawił M. H. uprawnień kombatanckich. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ podał, iż M. H. uzyskał uprawnienia kombatanckie w oparciu o dotychczas obowiązujące przepisy, a jedyną podstawą faktyczną ich przyznania było uczestnictwo w walce o ustanowienie i utrwalanie władzy ludowej. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania wniesionego na przedmiotową decyzję KUds.KiOR decyzją z dnia [...] września 2000 roku, nr [...] utrzymał ją mocy. Wyrokiem z dnia 27 listopada 2002 roku, sygn. akt SA/Rz 1969/00 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie oddalił skargę na decyzję KUds.KiOR z dnia [...] września 2000 roku. Pismem z dnia 13 lutego 2003 roku M. H. zwrócił się do Uds.KiOR o przywrócenie uprawnień kombatanckich. Podał, iż podczas służby w Ochotniczej Rezerwie Milicji Obywatelskiej brał udział w walkach z Ukraińską Powstańczą Armią. Przyjmując brak podstaw do wszczęcia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji, organ stosownie do treści art. 235 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071, dalej k.p.a.) potraktował pismo M. H. jako wniosek o uchylenie decyzji własnej w trybie określonym treścią art. 154 k.p.a. W wyniku jego rozpatrzenia decyzją z dnia [...] czerwca 2003 roku, nr [...] odmówiono uchylenia decyzji z dnia [...] września 2000 roku, nr [...]. Decyzją z dnia [...] grudnia 2003 roku, nr [...] utrzymano tę decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 24 maja 2005 roku, sygn. akt SA/Rz 2044/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na decyzję z dni [...] grudnia 2003 roku, nr [...]. Kolejnymi wnioskami z dnia 4 i 15 stycznia 2008 roku M. H. ponownie wniósł do KUds.KiOR o wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji pozbawiających go uprawnień kombatanckich. Pismem z dnia 3 marca 2008 roku organ zwrócił się do niego o wskazanie, w jakim trybie ma rozpatrzeć jego podanie. M. H. do wezwania się nie ustosunkował. Pismem z dnia 22 marca 2008 roku ponownie wniósł o przywrócenie uprawnień kombatanckich. Mając na uwadze wskazane okoliczności organ stosownie do dyrektyw wynikających z art. 235 k.p.a. przyjął, iż wniosek strony zawiera żądanie uchylenia decyzji w trybie art. 154 k.p.a. i decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 roku, nr [...] umorzył postępowanie w tym przedmiocie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż ponowne rozpatrywanie wniosku o uchylenie decyzji własnej przy niezmienionych okolicznościach faktycznych i prawnych jest bezprzedmiotowe i jako takie winno zostać umorzone na podstawie art. 105 k.p.a. Na poparcie prezentowanego stanowiska powołano wyrok WSA w Krakowie z dnia 5 lipca 2007 roku, sygn. akt II SA/Kr 1286/06. Rozpatrując ponownie sprawę wskutek wniesienia odwołania przez M. H. organ powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] maja 2008 roku nr [...] utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z dnia [...] kwietnia 2008 roku. Motywując decyzję organ powołał się na analogiczne okoliczności, jak w decyzji pierwszoinstancyjnej. W szczególności podkreślił, iż decyzja administracyjna wydana w wyniku rozpatrzenia kolejnego wniosku o uchylenie decyzji własnej w trybie art. 154 k.p.a., przy tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, byłaby obarczona wadą, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Decyzję doręczono M. H. w dniu 9 czerwca 2008 roku. W dniu 23 czerwca 2008 roku zaskarżył ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze (uzupełnionej pismem z dnia 26 czerwca 2008 roku) podał , iż nie należał do ORMO, a do Ligi Obrony Kraju. Wraz z oddziałami Wojska Polskiego walczył z bandami UPA. W odpowiedzi na skargę KUds.KiOR wniósł o jej oddalenie powielając przy tym argumentację uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Ponieważ w odpowiedzi na skargę organ wnosił o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, Sąd stosownie do treści art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm. powoływanej dalej jako P.p.s.a.) wezwał skarżącego do ustosunkowania się do tego wniosku i oświadczenia czy żąda wyznaczenia rozprawy. W piśmie nadesłanym w odpowiedzi na wezwania skarżący nie wyraził swojego stanowiska w przedmiocie wniosku o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Z tych przyczyn działając w oparciu o art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie jednoosobowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 P.p.s.a. sąd administracyjny rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami skargi, jej podstawą prawną ani formułowanymi przez stronę wnioskami. Sąd rozpoznając skargę w granicach sprawy bada zgodność zaskarżonego aktu z obowiązującym porządkiem prawnym. Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności trzeba odnotować, iż organ słusznie zakwalifikował pisma skarżącego z dnia 4 i 15 stycznia 2008 roku, jako żądanie wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] września 2000 roku, nr [...]. Z ich treści wynika bowiem jednoznacznie, że dotyczą sprawy w przedmiocie pozbawienia skarżącego uprawnień kombatanckich. Uzasadnieniem takiego stanowiska jest zestawienie treści wzmiankowanych pism z elementami podmiotowymi oraz przedmiotowymi sprawy zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] września 2000 roku. Żądania przedstawione w pismach skarżącego oraz okoliczności przywołane na ich uzasadnienie dobitnie wskazują, że M. H. domagał się zmiany rozstrzygnięcia KUds.KiOR, którym pozbawiono go uprawnień kombatanckich. Wolą jego było więc zaingerowanie w sprawę, w której wydano już akt administracyjny kształtujący sferę jego uprawnień w tym zakresie. Ponieważ skarżący nie powołał przy tym żadnych okoliczności, które wskazywałyby na wady uzasadniające zakwalifikowanie jego podań jako żądania wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji, organ zasadnie przyjął - opierając się na treści art. 235 § 1 k.p.a. - iż stanowią one żądanie uchylenia decyzji w trybie art. 154 k.p.a. Każde z nadzwyczajnych postępowań administracyjnych jest postępowaniem samodzielnym, a więc dotyczącym sprawy administracyjnej odrębnej od tej, która została zakończona decyzją ostateczną, w stosunku do której mają być formułowane oceny odnośnie możliwości wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Oznacza to, iż ostateczne rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie uchylenia decyzji w trybie art. 154 k.p.a. przesądza o niedopuszczalności ponownego rozstrzygania tej kwestii przez organ. Wydanie decyzji administracyjnej merytorycznie rozstrzygającej o zasadności uchylenia decyzji ostatecznej w trybie art. 154 k.p.a. pomimo, iż uprzednio było prowadzone postępowanie w tym przedmiocie i w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja administracyjna rozstrzygająca tę kwestię in merito, uprawnia do stwierdzenia, że decyzja ta obarczona jest wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Wydanie nowej decyzji w sprawie, bez wzruszenia poprzedniej stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności drugiej decyzji - por. wyrok NSA z dnia 27 lipca 1981 r., SA/Po 15/81, publ. OSPiKA z 1982 r., nr 3-4, poz. 25). W judykaturze zasadnie wskazuje się, że procedura rozpoznawania wniosku o zmianę lub uchylenie decyzji w trybie art. 154 k.p.a. nie przewiduje wydania rozstrzygnięcia w postaci odmowy wydania decyzji z tego powodu, iż sprawa została już rozstrzygnięta inną ostateczną decyzją. Nie jest również możliwe wydanie ponownie rozstrzygnięcia o odmowie uchylenia decyzji z uzasadnieniem, że sprawa była już przedmiotem rozpoznania. Byłoby to w istocie wydanie drugiej decyzji w tej samej sprawie - wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 marca 2005 r., VII SA/Wa 278/04, publ.: LEX nr 189150. Odnosząc powyższe uwagi natury ogólnej do okoliczności kształtujących niniejszą sprawę trzeba stwierdzić, iż kwestia uchylenia w trybie art. 154 k.p.a. decyzji KUds.KiOR z dnia [...] września 2000 roku, nr [...], którą pozbawił M. H. uprawnień kombatanckich została prawomocnie rozstrzygnięta decyzją z dnia [...] maja 2008 roku, nr [...]. Ponowne rozstrzyganie tej sprawy wskutek podań skarżącego z dnia 4 i 15 stycznia 2008 roku w świetle poczynionych dotychczas ustaleń, byłoby niedopuszczalne. Stąd rozstrzygnięcie organu polegające na umorzeniu postępowania z powołaniem się na art. 105 k.p.a. należy ocenić jako prawidłowe. Mając całość powyższego na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.