II SA/Rz 459/13

PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-09-11

Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał w sposób należyty, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie wykazał w sposób należyty swojej sytuacji materialnej. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku, skarżący nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów i informacji, co budzi wątpliwości co do jego rzeczywistego stanu majątkowego i dochodów. Brak należytej współpracy z sądem uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący W. N. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii o niedopuszczalności odwołania. W ramach tej skargi złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody z działalności gospodarczej i posiadany majątek. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia informacji o wydatkach, kosztach utrzymania, podatkach, należnościach ubezpieczeniowych oraz do przedłożenia zeznania podatkowego i wyciągów z rachunków bankowych. Skarżący uzupełnił wniosek, podając swoje miesięczne wydatki i dołączając zeznanie podatkowe za 2012 r., jednak nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwolnienia W. N. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku W. N. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania - postanawia - odmówić zwolnienia W. N. od kosztów sądowych. Referendarz sądowy Agata Kosowska-Dudzik W skardze na postanowienie Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] lutego 2013 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania, W. N. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym następnie urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy ponowił to żądanie. Wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego jedynym źródłem utrzymania jest dochód uzyskiwany z prowadzonej działalności gospodarczej (której przedmiot stanowią usługi administracyjne, doradcze) w miesięcznej wysokości 532 zł. Zaznaczył, że mieszka w domu o powierzchni 90 m.kw. Jego majątek stanowi nieruchomość rolna o powierzchni 0,0512 ha, natomiast nie posiada kosztowności, akcji, udziałów, obligacji, jak też żadnych wartościowych przedmiotów np. samochodu. Przeszedł cztery operacje oczu. Dochód w całości przeznacza na utrzymanie domu, wyżywienie, lekarstwa, opłacenie usług telekomunikacyjnych oraz środków czystości. Celem pełnego poznania sytuacji materialnej skarżącego, wezwano go do wskazania średnich miesięcznych wydatków na utrzymanie siebie i domu, innych istotnych obciążeń finansowych, w tym związanych z zakupem opału, podatkami od nieruchomości oraz należnościami podatkowo-ubezpieczeniowymi z działalności gospodarczej, podania, czy korzysta ze wsparcia pomocy społecznej. Skarżący wezwany także został do przedłożenia kopii zeznania podatkowego za 2012 r. oraz wyciągów z posiadanych rachunków bankowych (osobistych i związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą) za okres od 1 czerwca 2013 r. W wezwaniu wyznaczono termin 7 dni na jego wykonanie, zaznaczając jednocześnie rygor w postaci rozpoznania wniosku wyłącznie w oparciu o informacje zawarte w aktach sprawy. W odpowiedzi na powyższe W. N. podał, że miesięcznie ponosi następujące wydatki: 17 zł (podatki i opłaty), 60 zł (gaz), 80 zł (prąd), 50 zł (telefon), 25 zł (artykuły higieniczne i lekarstwa), 300 zł (wyżywienie) – łącznie 532 zł. Wnioskodawca dołączył także kserokopię zeznania podatkowego za 2012 r., z którego wynika, że uzyskał on dochód w kwocie 640 zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje: Wniosek W. N. dotyczy zwolnienia od kosztów sądowych, a zatem - w świetle art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 202 r. poz. 270 ze zm.), zwanej w dalszej części "P.p.s.a." - prawa pomocy w częściowym zakresie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w powyższych granicach możliwe jest po wykazaniu przez składającego wniosek, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania be uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe oznacza, że wnioskodawca zainteresowany pozytywnym rozstrzygnięciem w przedmiocie jego żądania, powinien podać wszelkie okoliczności istotne w kontekście ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W sytuacji zaś, gdy wezwany zostanie do uzupełnienia złożonego wniosku o wskazanie bardziej szczegółowych informacji dotyczących jego sytuacji rodzinnej, majątkowej czy dochodów bądź też do przedłożenia określonych dokumentów, winien on wykonać to wezwanie w pełni. W przeciwnym wypadku naraża się na możliwość przyjęcia, że nie wykazał w sposób dostateczny, że istnieją w jego przypadku przyczyny uzasadniające uczynienie wyjątku od wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie. Tezę tę potwierdza orzecznictwo sądowe przyjmujące, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej jej sytuacji materialnej uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27.07.2011r., sygn. akt II OZ 650/11, dostępne na: www.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze rozpoznający niniejszy wniosek stwierdza, że składający go nie wykazał w należyty sposób, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Przede wszystkim wskazać należy, że na obecnym etapie postępowania na skarżącym spoczywa obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Koszt ten nie jest więc obiektywnie duży. Zestawiając go z deklarowaną wysokością uzyskiwanych przez skarżącego miesięcznych dochodów należałoby przyjąć, że jest on nie do pokrycia przez wyżej wymienionego. Trzeba mieć jednak na względzie, że rzeczywisty stan majątkowy skarżącego budzi wątpliwości, których nie usunął on mimo skierowania do niego stosownego wezwania, temu właśnie służącego. Wnioskodawca podał bowiem, że utrzymuje się tylko i wyłącznie z dochodu w wysokości 532 zł, którą to jednak kwotę należy uznać za zupełnie nieadekwatną do zaspokojenia podstawowych tylko potrzeb życiowych jednej osoby. Wątpliwość tę zwiększa fakt niepodania przez skarżącego m. in. kosztu opału, jak też przede wszystkim fakt nieprzedłożenia wyciągów z posiadanych rachunków bankowych (tych osobistych i związanych z działalnością gospodarczą). Może to powodować wątpliwość, czy składający skargę nie dysponuje innym jeszcze dochodem, którego jednakże nie chce ujawnić. Z uwagi więc na brak należytej współpracy wnioskodawcy z Sądem, należało odmówić przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie. Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowi art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło