II SA/Rz 46/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-02-19
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która posiada gospodarstwo rolne o dużej powierzchni i wykazuje dochody pozwalające na pokrycie kosztów postępowania, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega uwzględnieniu, gdy z przedłożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni jest w stanie pokryć koszty postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiadanie przez rodzinę gospodarstwa rolnego o dużej powierzchni, nawet bez podania generowanych przez nie zysków, może sugerować zdolność do zaspokojenia części potrzeb żywieniowych, a wykazane dochody i wydatki nie wskazują na niemożność poniesienia kosztów sądowych.Stan faktyczny
J. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Wnioskodawczyni podała dochody rodziny z działalności gospodarczej w wysokości 3500 zł i wydatki w kwocie 2859 zł, wskazując na posiadanie gospodarstwa rolnego o powierzchni 45 ha. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy J. M. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [....] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy.
J. M. w skardze na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wniosła o zwolnienie od kosztów postępowania w całości zaznaczając, że nie jest ich w stanie ponieść. Z wniosku wynika, że w skład wspólnego z nią gospodarstwa domowego wchodzą jej mąż oraz trójka dzieci w wieku: 12, 15, 19 lat. Dochody rodziny z tytułu prowadzonych przez skarżącą i jej męża działalności gospodarczych to odpowiednio 2000 zł i 1500 zł. Jako comiesięczne wydatki wnioskodawczyni wskazała: 1100 zł – rata kredytu zaciągniętego na budowę domu, 300 zł – czynsz najmu lokalu na prowadzoną działalność gospodarczą, 300 zł – opłaty za media w tym lokalu, 550 zł – utrzymanie domu wraz z jego ubezpieczeniem, 8,40 zł – podatek od nieruchomości, 500 zł – wyżywienie, 100 zł – bilet miesięczny syna do szkoły. Rodzina mieszka w domu o pow. 80 m.kw. Jej majątek to także gospodarstwo rolne o pow. 45 ha.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
żądanie J. M. nie podlega uwzględnieniu. Dotyczy ono zwolnienia od kosztów sądowych. W myśl art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", powyższe składa się na tzw. częściowe prawo pomocy. Przesłankę jego przyznania ustanawia art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i jest nią niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, którą to sytuację wykazać winien wnioskujący o wsparcie. Złożone tymczasem przez skarżącą oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach w żaden sposób nie wskazuje, by wymieniona wymagała pomocy ze strony Państwa. Wynika to przede wszystkim z porównania podanego we wniosku dochodu rodziny (3500 zł) oraz wymienionych tam jej wydatków (2859 zł), dającego kwotę 641 zł. Oznacza to, że wnioskodawczyni jest w stanie pokryć koszty zainicjowanego przez siebie postępowania, w tym obciążającą ją obecnie z tego tytułu kwotę 200 zł (wpis od skargi). Zaznaczyć trzeba, że kolejne koszty, które mogą się pojawić na dalszych etapach postępowania będą już jednostkowo niższe od wymienionej kwoty (najbardziej prawdopodobne to opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia w razie oddalenia skargi oraz 100 zł tytułem wpisu od ewentualnej skargi kasacyjnej).
Przy rozpoznawaniu niniejszego wniosku na uwagę zasługuje także fakt, że rodzina wnioskodawczyni posiada gospodarstwo rolne o bardzo dużej wielkości (45 ha), zwłaszcza biorąc pod uwagę warunki lokalne. Wnioskodawczyni nie podała jaki zysk ono przynosi, jednak uwzględniając, że jako kwotę wydatkowaną na wyżywienie pięcioosobowej rodziny strona wskazała 500 zł, to należy przypuszczać, że wspomniane gospodarstwo przyczynia się do zaspokojenia w znacznej części potrzeb żywieniowych rodziny. Bardzo prawdopodobne jest także, iż skarżąca ponosi jeszcze inne, nie wymienione we wniosku wydatki np. na telefony czy utrzymanie samochodu (samochodów), jednak wydatkom tym zasadniczo nie można przyznać pierwszeństwa przed tymi o publicznoprawnym charakterze.
Skoro więc z oświadczenia skarżącej, wbrew jej twierdzeniom, wynika dobra kondycja finansowa wymienionej, to brak było podstaw do uwzględnienia jej żądania choćby w części. Dlatego też odmówiono zwolnienia J. M. od kosztów sądowych, o czym orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło