II SA/Rz 467/18

PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-07-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga dotycząca odmowy wykonania usługi przewozowej przez przewoźnika, w której skarżący domaga się ujawnienia wewnętrznych dokumentów firmy i zbadania stosowania praktyk rasistowskich, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga, która w istocie dotyczy roszczenia cywilnoprawnego związanego z nienależytym wykonaniem usługi przewozowej przez przewoźnika, nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Ponadto, skarga zawierająca braki formalne w postaci nieprecyzyjnego określenia przedmiotu zaskarżenia i skarżonego organu, pomimo wezwania do uzupełnienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący złożył pismo zatytułowane „pozew” do Urzędu Marszałkowskiego, skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dotyczące „incydentu” z dnia 13 grudnia 2016 r., polegającego na odmowie wykonania usługi przewozowej przez firmę M. Skarżący domagał się ujawnienia danych identyfikacyjnych i treści wewnętrznego dokumentu firmy, wskazania przepisu regulaminu unieważniającego bilety, rozpoznania wniosku o cofnięcie licencji firmie M oraz zbadania stosowania przez nią praktyk rasistowskich. Marszałek Województwa wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na jej cywilnoprawny charakter. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków skargi, a po bezskutecznym uzupełnieniu postanowił odrzucić skargę.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi TC na działalność Marszałka Województwa [...] - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę W dniu 6 marca 2018 r. do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] wpłynęło pismo TC, skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i zatytułowane jako "pozew". W piśmie skarżący wskazał, że kieruje je w związku z "incydentem" z dnia 13 grudnia 2016 r., którym była odmowa wykonania przez firmę M Sp. k. z/s w [...] usługi przewozowej oraz że Marszałek Województwa [...] polecił mu dochodzić swoich praw przed sądem cywilnym. Zdaniem skarżącego dla powyższego konieczne jest jednak uprzednie rozstrzygnięcie sądu administracyjnego. W złożonej skardze, TC wniósł o zobowiązanie Marszałka Województwa [...] do: 1. ujawnienia danych identyfikacyjnych oraz treści wewnętrznego dokumentu firmy przewozowej M – o mocy administracyjnego aktu prawnego ogólnie obowiązującego, na podstawie którego kierowca uznał za nieważny bilet zakupiony na kurs w dniu 13 grudnia 2016 r. na trasie [...] na godz. 12:00 i wezwał policję do usunięcia skarżącego z pokładu busa, 2. wskazania przepisu Ogólnego regulaminu przewozu osób firmy M, unieważniającego bilety zakupione za pośrednictwem Biura Turystycznego "[...]" i innych osób prawnych na rzecz osób fizycznych, 3. rzetelnego rozpoznania wniosku o cofnięcie licencji (zgody) na świadczenie usług przez w/w firmę M, z uwagi na podejrzenie, że firma ta nie spełnia wymogów ustawowych Unii Europejskiej, a w szczególności nie cieszy się dobrą reputacją w opinii społecznej, 4. szczegółowego i dogłębnego zbadania stosowania praktyk rasistowskich przez firmę M, które to praktyki dyskryminują pasażerów. Jak wskazał skarżący, orzeczenie w tej sprawie przesądzi o skierowaniu pozwu do sądu cywilnego o zwrot kosztów biletu i wyrównanie strat przez w/w firmę, jednak konieczne jest uprzednie ujawnienie "wewnętrznego aktu prawnego firmy". W odpowiedzi na skargę Marszałek Województwa [...] wniósł o jej odrzucenie. Zdaniem organu sprawa nie podlega kognicji sądu administracyjnego, bowiem z przedmiotowego pisma wynika, że dotyczy ona roszczenia cywilnoprawnego – odmowy wykonania usługi przewozowej przez przewoźnika. W wykonaniu zarządzenia Sędziego z dnia 4 maja 2018 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków skargi poprzez oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności dotyczy skarga oraz jednoznaczne i precyzyjne wskazanie przedmiotu zaskarżenia. Wezwanie zawierało pouczenie, że czynności powyższej należy dokonać w terminie 7 dni od dnia doręczenia, pod rygorem odrzucenia skargi. W piśmie z dnia 23 maja 2018 r. skarżący wskazał, że skarżonym organem jest Marszałek Województwa [...]. Wyjaśnił ponadto, że organ ten uprawniony jest do kontroli przewoźników, którym zezwolił na świadczenie usług przewozu osób w transporcie drogowym. Podniósł, że Marszałek nie udzielił mu odpowiedzi na pytanie "jakie są podstawy prawne nieuznawania przez firmę przewozową własnych biletów". Jak wskazał, "bezczynność czy też uchylenie się od rzeczowego wyjaśnienia sprawy" polega na nieoznaczeniu przez organ w piśmie z dnia 2 lutego 2018 r. sygn. akt [...] dokumentu, na podstawie którego M nie respektuje własnych biletów. Nadmienił, że zwracał się również do Sejmiku Województwa [...] o odwołanie z zajmowanego stanowiska osoby, która podpisała z upoważnienia Marszałka w/w pismo. W piśmie tym wyjaśniono skarżącemu, że zasady honorowania biletów przez firmę M znajdują się poza uprawnieniami Marszałka Województwa. Ponadto Marszałek dopuścił się bezczynności polegającej na nieskierowaniu pisma skarżącego z dnia 12 lutego 2018 r. do Sejmiku Województwa [...], do którego adresowana była skarga na metody i techniki rozpoznania przedmiotowej sprawy przez Marszałka. Dalej skarżący wskazał, że przytaczane w skardze pisma świadczą o bezczynności zarówno Marszałka Województwa jak i Sejmiku Województwa [...]. Końcowo dodał, że Marszałek w swojej odpowiedzi w ogóle nie ustosunkował się do treści jego skargi z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...], skierowanej do tut. Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Stosownie do art. 57 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej: "P.p.s.a."), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności oraz oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy. Określenie przedmiotu zaskarżenia oraz organu, którego działalności skarga dotyczy stanowi wymóg formalny skargi, zaś skarga, której braków formalnych strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie, podlega odrzuceniu zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Z treści złożonej skargi nie sposób wywodzić, co w istocie skarżący chciał uczynić przedmiotem zaskarżenia. Skarga sprowadza się bowiem do szeregu twierdzeń odnośnie działań, czy też braku podjęcia działań przez Marszałka Województwa [...], którego skarżący określa w złożonej skardze "Obywatelem Marszałkiem". Mając na względzie powyższe wezwano skarżącego do oznaczenia skarżonego organu oraz precyzyjnego określenia przedmiotu zaskarżenia, ze wskazaniem, czy skarga dotyczy działania (decyzji, innego aktu bądź czynności) czy też bezczynności skarżonego organu, w tym określenia takich cech przedmiotu zaskarżenia, które pozwolą w sposób jednoznaczny przesądzić, że jest nim taka a nie inna działalność, bądź taka a nie inna bezczynność organu (np. podanie numeru, daty i przedmiotu skarżonej decyzji). Analiza akt sprawy prowadzi do uznania, że skarżący co prawda wezwanie Sądu wykonał terminowo, jednak nie należycie. Z odpowiedzi skarżącego na wezwanie Sądu wynika, że skarżonym organem jest Marszałek Województwa, co zostało wskazane na wstępie tego pisma. Wątpliwości budzi natomiast w dalszym ciągu, jaki jest faktycznie przedmiot zaskarżenia w złożonej skardze. Skarżący kilkukrotnie wskazuje na bezczynność organu opisując ją bądź to jako nieudzielenie odpowiedzi na pytanie, bądź jako nieoznaczenie w wymienianym wyżej piśmie "dokumentu na podstawie którego M nie respektuje własnych biletów", bądź też nieprzekazanie złożonego przez niego wniosku do Sejmiku Województwa [...]. W dalszej części pisma skarżący podaje również, że Marszałek w swojej odpowiedzi w ogóle nie ustosunkował się do treści jego skargi z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...], skierowanej do tut. Sądu. Z wyjaśnień skarżącego w dalszym ciągu nie sposób jednoznacznie stwierdzić, co konkretnie (jakie działanie lub bezczynność organu) pragnął zaskarżyć. Sformułowania zawarte w skardze skłaniają do uznania, że faktycznie dotyczy ona bezczynności organu jednakże wyjaśnienia skarżącego są tak dalece nieprecyzyjne, że w istocie Sąd nie jest w stanie ocenić, czy skarżący wskazuje jeden, czy też więcej przedmiotów zaskarżenia, które w dalszym ciągu trudno zakwalifikować, jako jedną ze spraw wskazanych w art. 3 § 2-3 P.p.s.a., a więc taką, która podlega kognicji sądu administracyjnego. Godzi się zauważyć, że to rolą skarżącego jest wskazanie, czego dotyczy skarga, zaś Sąd nie może domniemywać przedmiotu zaskarżenia. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, co do zasady, związany jedynie zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w celu skutecznego zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego skarżący musi określić tak skarżony organ, jak i wskazać zaskarżone rozstrzygnięcie, czynność lub bezczynność tego organu. Z powyższych względów, Sąd nie mogąc jednoznacznie ustalić zamiaru skarżącego, co do przedmiotu zaskarżenia zawartego w złożonej skardze zmuszony był do jej odrzucenia, jako zawierającej braki formalne, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a. Niezależnie od powyższego, należy mieć na względzie słuszne stanowisko skarżonego organu, że całokształt okoliczności, które w swoich pismach podaje skarżący, wskazuje na to, że w istocie sedno sprawy stanowi nienależyte wykonanie usługi przewozowej przez przewoźnika, poprzez nieuznanie biletu skarżącego za uprawniający do skorzystania z takiej usługi, co nie mieści się w wyznaczonym art. 3 § 2-3 P.p.s.a. obszarze kognicji sądu administracyjnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło