II SA/Rz 469/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2022 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi WS na pismo [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie zawiadomienia o sposobie załatwienia sprawy - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę Pismem z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał za bezzasadną skargę WS, wniesioną na Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w trybie działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a.". Zdaniem WINB, pismo osoby zainteresowanej informującej organ nadzoru budowlanego o potencjalnych nieprawidłowościach nie stanowi wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego i nie może automatycznie prowadzić do uznania takiej osoby za stronę ewentualnego postępowania administracyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, WS wniósł o poddanie kontroli stanowiska wyrażonego w piśmie z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego, w realiach opisywanej sprawy zachodzą nieprawidłowości obligującego organy nadzoru budowlanego do wszczęcia i prowadzenia z udziałem skarżącego postępowania administracyjnego, a zatem rozstrzygnięcie WINB uznać należy za błędne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niepodlegającej kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.) – dalej: "P.p.s.a.", jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn, wówczas podlega ona odrzuceniu. Jej rozpoznanie rodziłoby bowiem nieważność postępowania (art. 183 § 2 pkt 1 P.p.s.a.). W myśl art. 184 Konstytucji RP, Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że kognicja sądów administracyjnych została wyznaczona przepisami ustaw i aby sąd mógł rozpoznać merytorycznie skargę na zaskarżony akt (lub bezczynność), akt ten musi posiadać określone cechy, pozwalające na zakwalifikowanie go do katalogu aktów podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W obowiązującym systemie prawa istnieje bowiem domniemanie właściwości sądów powszechnych (art. 177 Konstytucji RP). Co nie mniej istotne, sąd rozpoznając sprawę nie jest związany jedynie zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Jest natomiast związany wskazanym przez stronę skarżącą przedmiotem zaskarżenia. Stosownie do treści art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty w nim określone. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.) oraz na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że określony przez skarżącego przedmiot zaskarżenia nie podlega kognicji sądu administracyjnego, co w konsekwencji obliguje Sąd do odrzucenia skargi. Jak wynika z nadesłanych akt sprawy, pismo z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] stanowi informację o sposobie rozpatrzenia skargi na działalność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. Skarga została wniesiona w trybie art. 227 K.p.a., w myśl którego przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Zaskarżone pismo pozostaje zatem poza granicami właściwości sądu administracyjnego, gdyż w istocie stanowi zawiadomienie, o którym mowa w art. 237 § 3 K.p.a. Stanowisko wyrażone przez właściwy do rozpoznania skargi organ nie może być poddane kontroli organu wyższego stopnia, jak też sądu administracyjnego. Kontroli sądowoadministracyjnej nie podlega również ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów Działu VIII K.p.a. Nie jest to bowiem postępowanie administracyjne w rozumieniu art. 1 K.p.a., a zatem rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu skargowym nie może zostać zakwalifikowane, jako jeden z aktów wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1 lub 4 P.p.s.a. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia