II SA/Rz 478/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lechowska Sędzia WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Asesor WSA Joanna Zdrzałka Protokolant: sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółdzielni "[...]" w P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedstawienia zamiennego projektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r.[...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej Spółdzielni "[...]" w P. kwotę 740 złotych (słownie: siedemset czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 478/04 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] r. nakładającą na C. i L. C. obowiązek sporządzenia i przedstawienia zamiennego projektu budynku handlowego z poddaszem mieszkalnym realizowanego na działce nr ewidencyjny 1091/2 w P. przy ul. L. Uchylając decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm./ organ odwoławczy orzekł równocześnie o obowiązku sporządzenia i przedstawienia zamiennego projektu budowlanego budynku handlowego z poddaszem mieszkalnym oraz przyłącza kanalizacyjnego realizowanego na działkach o nr ewidencyjnych 1091/2, 1099/2 i 1099/1, przy czym projekt ten powinien uwzględniać dotychczas wykonane roboty. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podstawą uchylenia decyzji organu I instancji było wadliwe określenie przez ten organ obowiązku nałożonego na inwestora, a zwłaszcza ograniczenie zakresu orzekania tylko do działki nr 1091/2 położonej w P. przy ul. L. Z decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie zgodziła się Spółdzielnia "[...]" w P. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca Spółdzielnia stwierdziła, że nałożenie na inwestorów – państwa C. – obowiązku określonego w art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. nr 106 z 2000 r., poz. 1126 ze zm./ jest bezzasadne, gdyż przedmiotowa budowa nie odpowiada warunkom technicznym i przepisom prawa budowlanego. Z tego względu przedłożenie projektu zamiennego nie może prowadzić do legalizowania całości robót budowlanych, zatem jedynym rozwiązaniem mogłaby być tylko rozbiórka obiektu wzniesionego przez C. i L. C. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi powołując argumentację jak w uzasadnieniu własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej prawo o p.s.a., sądy administracyjne sprawują sądową kontrolę działań administracji stosując prawem przewidziane środki. Kryterium sprawowanej przez sądy kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu lub czynności z przepisami obowiązującego prawa. Z tego więc powodu sądy rozpoznając skargę stosownie do treści art. 134 § 1 prawa o p.s.a. nie są związane zarzutami skargi, jej podstawą prawną, ani formułowanymi przez stronę wnioskami. Sądy rozpoznają skargę w granicach danej sprawy, a to oznacza, że są obowiązane brać pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a nie tylko podniesione w skardze. Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że skarga Spółdzielni "[...]" w P. podlega uwzględnieniu, choć z innych powodów niż w niej podniesione. Uwzględnienie skargi nastąpiło ze względu na naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na błędnym zastosowaniu jako podstawy rozstrzygania przepisów prawa budowlanego w brzmieniu nadanym nowelizacją ustawy z dnia 27 marca 2003 r., w sytuacji, gdy rozpatrzenia sprawy objętej skarga należało zastosować przepisy prawne obowiązujące do dnia wejścia w życie noweli, a więc "stare prawo budowlane". Przyjęcie przez organy orzekające jako podstawy wydania decyzji art. 51 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, w treści ustalonej ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. U. nr 80, poz. 718/ i nałożenie na inwestorów obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego było przekroczeniem jednoznacznej dyspozycji art. 7 ust. 1 powołanej noweli z dnia 27 marca 2003 r., w myśl którego do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie noweli, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe. Konsekwencją tego jest stwierdzenie, że obowiązujący do dnia 11 lipca 2003 r. art. 51 ust. 1 pkt 3 nie dawał podstaw do nakładania obowiązku opracowania projektu budowlanego zamiennego, zatem nałożenie zaskarżoną decyzją tego obowiązku jest naruszeniem prawa. Sąd orzekając w przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości, że podstawą orzekania przez organy mogły być tylko przepisy "starego prawa budowlanego". Z treści art. 7 ust. 1 ustawy nowelizującej wynika, że sprawy wszczęte i nie zakończone decyzją ostateczną toczą się według przepisów dotychczasowych. Analiza akt sprawy nie pozostawia wątpliwości, że postępowanie prowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a więc organ I instancji, zostało wszczęte w dniu doręczenia zawiadomień o oględzinach budynku handlowego. Sam organ w tym zawiadomieniu /k. 2/ wskazuje, że w dniu 31 lipca 2002 r. zostało wszczęte postępowanie. Sąd zauważa, że data wszczęcia nie jest 31 lipca 2002 r., ale dzień doręczenia tego zawiadomienia. Stanowisko Sądu znajduje oparcie w poglądach nauki prawa i judykaturze, które przyjmują, że jeżeli postępowanie administracyjne jest wszczynane z urzędu, a przepisy prawa nie wymagają formy postanowienia to za datę wszczęcia należy przyjmować datę powiadomienia o pierwszej czynności podejmowanej w sprawie przez organ. W przypadku rozpoznawanym przez Sąd takim powiadomieniem była informacja o oględzinach, którą strony otrzymały w pierwszych dniach sierpnia 2002 r. W konsekwencji trzeba stwierdzić, że postępowanie, w którym zapadały zaskarżone decyzje, wszczęte zostało w sierpniu 2002 r., a to oznacza, że organy obu instancji były zobowiązane do stosowania prawa budowlanego sprzed nowelizacji, gdyż postępowanie to nie zostało wcześniej zakończone decyzjami ostatecznymi. Reasumując Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Starosty wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, a to musi skutkować wyeliminowaniem zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego. Organy prowadząc ponownie postępowanie będą zobowiązane do poprowadzenia tego postępowania pod kątem treści art. 51 prawa budowlanego ale sprzed nowelizacji.