II SA/Rz 48/09

PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-04-24

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, ponieważ strona skarżąca nie udowodniła, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Jej dochody przekraczają minimalne wynagrodzenie, a sama nie wykazała, aby niezbędne wydatki pochłaniały całość lub znaczną część jej dochodów, co uniemożliwiałoby pokrycie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, U.W., zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek złożono w sprawie skargi na decyzję Wojewody odmawiającą zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżąca nie wykazała braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2009 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, U.W., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej na decyzję Wojewody, z dnia [...] maja 2008 r., nr [...], wydaną w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. U. W. wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł, zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie fachowego pełnomocnika, tj. adwokata lub radcę prawnego. Wymieniony wniosek złożono w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 48/09, dotyczącej skargi U. W. na decyzję Wojewody wydaną w sprawie odmowy zwrotu nieruchomości. Sprawa o sygn. II SA/Rz 48/09 nie została zakończona przed WSA w Rzeszowie. Skarżąca jest obowiązana do uiszczenia wpisu sądowego z tytułu wniesienia skargi na decyzję dotycząca gospodarki nieruchomościami w wysokości 200 zł. Pozostałe rzeczywiste koszty sądowe niniejszej sprawy mogą wiązać się z koniecznością uiszczenia opłat kancelaryjnych, wpisów sądowych należnych z tytułu wnoszonych zażaleń. Ponadto w zależności od sposobu zakończenia sprawy, skarżącą może decydować się na wniesienia skargi kasacyjnej od orzeczeń WSA. Sporządzenie tego środka odwoławczego ustawodawca objął przymusem adwokacko-radcowskim. Stwierdzono, co następuje: Strona wnioskująca stara się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przepisy obowiązującej procedury sądowoadministracyjnej ustalają bardzo rygorystyczne przesłanki przyznania prawa pomocy w takim zakresie. Według treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 ze zm., zwana dalej P.p.s.a.), przyznanie prawa w zakresie całkowitym jest możliwe jeżeli strona wykaże, że nie posiada jakichkolwiek możliwości aby opłacić ciężary postępowania sądowoadministracyjnego. Obowiązek wykazania tego stanu spoczywa wyłącznie na stronie. Przedstawione przez wnioskodawczynię informacje na temat rzeczywistej sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych są pełne i wiarygodne, a to pozwala rozstrzygnąć jej żądanie wyłącznie w oparciu o wniosek PPF. W niniejszej sprawie nie było potrzeby stosowania art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 ze zm., zwana dalej P.p.s.a.). Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać rozpoznany pozytywnie zarówno w całości jak i w części. Skarżąca nie udowodniła bowiem, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zdaniem rozpoznającego wniosek, U. W. dysponuje wystarczającym poziomem dochodów, aby zaspokajać swe potrzeby podstawowe, tj. zakup żywności, lekarstw, opłaty za utrzymanie lokalu mieszkalnego, a także współuczestniczyć w kosztach postępowania wszczętego z jej inicjatywy. Gospodarstwo domowe tworzy wyłącznie U. W. Z treści skargi można wnioskować, że w skład rodziny skarżącej wchodzą także jej córki J. Ł. i M. W. U.W. nie ma nikogo na swym utrzymaniu. Strona zamieszkuje w domu o pow. 85m². Dysponuje także nieruchomością rolną o niewielkiej powierzchni. Dochód skarżącej stanowi kwota 1’587 zł. brutto. W pkt 5 i w pkt 11 wniosku PPF zostały opisane okoliczności faktyczne sprawy administracyjnej dotyczące roszczeń o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Opisane powyżej okoliczności dotyczące majątku oraz dochodów strony skarżącej nie uprawniają do zwolnienia U. W. od kosztów sądowych oraz przyznania jej prawa do nieodpłatnej obrony jej interesu prawnego. Sytuacja skarżącej jest na tyle dobra, że pozwoli bez najmniejszego uszczerbku dla poziomu utrzymania ponieść koszty niniejszego postępowania. W opisie zdolności majątkowych U. W. nie sposób dostrzec jakiegokolwiek zagrożenia dla sytuacji bytowej osoby fizycznej. Poniesienie kosztów postępowania sądowego jest możliwe dzięki dochodom strony przekraczającym minimalne wynagrodzenie. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, brak możliwości pokrycia jakichkolwiek kosztów postępowania przez wnoszącego o prawo pomocy, który uzyskuje stałe miesięczne dochody w wysokości przekraczającej minimalne miesięczne wynagrodzenie bądź nieznacznie wyższe niż minimalne wynagrodzenie nastąpi, o ile zostanie udowodnione, że poziom tych dochodów oraz dochodów pozostałych osób tworzących gospodarstwo domowe ze względu na poziom niezbędnych wydatków wystarczy wyłącznie na utrzymanie konieczne (np. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2002 r., sygn. OZ 862/04, niepubl., postanowienie NSA z dnia 28 grudnia 2004 r., sygn. FZ 507/04, niepubl., postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2006 r., sygn. II FZ 250/06, niepubl, postanowienie NSA z dnia 17 października 2006 r., sygn. II OZ 1100/06, niepubl., postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 maja 2007 r., sygn. IV SA/Wa 2303/06, niepubl.). Należy w tym miejscu zauważyć, iż w 2009 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 1’276 zł i jest niższe niż dochody uzyskiwane przez skarżącą U. W. (obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2008 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2009 r., M.P. z 2008r. Nr 55, poz. 499). Dochody U. W. przekraczają kwotę minimalnego wynagrodzenia zaś sama skarżąca nie wykazała, aby wydatki o charakterze niezbędnym pochłaniały całość bądź przynajmniej znaczną część jej dochodów. Strona nie starała się przekonać, że jej sytuacja jest na tyle wyjątkowa, że wymaga wsparcia ze środków publicznych. W uzasadnieniu wniosku wskazano na okoliczności wydania niesłusznej według strony decyzji o odmowie zwrotu nieruchomości wywłaszczonej. Przy podanej we wniosku kwocie dochodów brutto U. W. nie spełniałby przesłanek przyznania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Posiadanie stałych dochodów jak również własnego lokalu mieszkalnego nie dowodzi o jakimkolwiek materialnym niedostatku w życiu U. W. Dlatego też, sytuacja materialna wnioskodawczyni nie wymaga pomocy finansowej ze strony organów państwa. Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło