II SA/Rz 484/20

WyrokWSA w Rzeszowie2020-09-29

Skład orzekający: Marcin Kamiński, Paweł Zaborniak, Joanna Zdrzałka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, biorąc pod uwagę zakres sprawowanej opieki nad niepełnosprawną matką oraz fakt, że nie podejmuje zatrudnienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób przekonujący, iż skarżący nie sprawuje stałej lub długotrwałej opieki nad matką, która uniemożliwiałaby mu podjęcie zatrudnienia. Rodzinny wywiad środowiskowy, stanowiący kluczowy dowód, wskazuje na dyspozycyjność skarżącego przez całą dobę i sprawowanie przez niego opieki, co pokrywa się z jego oświadczeniami. Organy błędnie zinterpretowały ten dowód, co doprowadziło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną matką. Wójt Gminy odmówił przyznania świadczenia, powołując się na wiek powstania niepełnosprawności matki oraz na to, że zakres sprawowanej opieki nie wyklucza możliwości podjęcia przez skarżącego zatrudnienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta w części dotyczącej wieku powstania niepełnosprawności, ale utrzymało odmowę przyznania świadczenia, uznając, że opieka sprawowana przez skarżącego nie jest wystarczająco obciążająca, aby uniemożliwić mu podjęcie pracy zarobkowej. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując ustalenia organów co do zakresu sprawowanej opieki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński Sędziowie WSA Paweł Zaborniak /spr./ WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 września 2020 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...]. Sygn. II SA/Rz 484/20 Uzasadnienie Przedmiotem skargi J. C. (dalej: "Skarżący"; "Odwołujący") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO lub Kolegium) z dnia (...) marca 2020 r., nr (...), dotycząca odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że po rozpatrzeniu wniosku J. C. Wójt Gminy decyzją z (...) lutego 2020 r., znak (...), odmówił przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką M. C. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że M, C, legitymuje się orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z (...) stycznia 2020 r., nr akt (...), w którym uznano ją za trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji ze wskazaniem daty powstania niepełnosprawności - (...) października 2019 r. Organ ustalił także, że osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim z E. C. Nie może on jednakże, ze względu na stan zdrowia, sprawować opieki (legitymuje się orzeczeniem z (...) czerwca 1998 r. uznającym go za trwale niezdolnego do samodzielnej egzystencji). Organ na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego stwierdził, że zakres sprawowanej przez wnioskodawcę opieki nie wyklucza możliwości podjęcia przez niego zatrudnienia. Nadto wobec wskazania w orzeczeniu, że niezdolność do samodzielnej egzystencji, u M. C,, powstała od (...) października 2019 r. (w wieku 88 lat), to nie został spełniony warunek z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2220 ze zm., dalej: u.ś.r.). Powyższe powoduje, że świadczenie pielęgnacyjne nie może zostać przyznane. W odwołaniu od w/w decyzji Wójta J. C. wskazał, że swoje uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego wywodzi wprost z treści wyroku TK z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13. Odmowa przyznania mu tego prawa z uwagi na wiek osoby niepełnosprawnej narusza jego prawa podmiotowe, jako opiekuna osoby dorosłej. Podkreślił, że jego mama jest osobą niepełnosprawną i wymaga stałej, ciągłej opieki innej osoby. On taką opiekę sprawuje. Jako błędne ocenił stanowisko organu, że sprawowany zakres opieki dotyczy czynności, które mógłby wykonywać poza godzinami pracy, co zaś nie wyklucza podjęcia zatrudnienia. Zarzucił, że takie stanowisko jest całkowicie nieadekwatne do wykonywanych przez niego czynności w ramach sprawowanej opieki. Jego żona przygotowuje obiady, prasuje, sprząta dom, gdyż sami mają dzieci, które wymagają opieki. Sprawowana opieka nad matką to nie dowolnie wybrany przedział czasu w zakresie doby, to pełna dyspozycyjność i gotowość. Decyzja organu wymusza stan w którym, spełniając przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, ma poszukiwać zatrudnienia i porzucić opiekę nad chorą matką. SKO wymienioną na wstępie decyzją z (...) marca 2020 r. - powołując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - uchyliło zaskarżoną decyzję w całości (pkt 1) i jednocześnie odmówiło J. C, przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką M. C. W uzasadnieniu decyzji SKO powołując się na art. 17 ust. 1, 1 a i 1 b u.ś.r. oraz wyrok TK z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13, wskazało, że nie podziela stanowiska organu I instancji o odmowie przyznania świadczenia na podstawie art. 17 ust. 1b u.ś.r., który to przepis uznany został za niekonstytucyjny. Wynikająca z niego przesłanka w postaci wieku powstania niepełnosprawności osoby, nad którą uprawniony sprawuje opiekę, nie może być podstawą odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Natomiast Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że sposób/zakres sprawowanej opieki nie pozwala na pozytywne rozpatrzenie wniosku. Zaznaczyło, że sprawowana opieka musi zapewniać całkowitą opiekę nad chorym członkiem rodziny i musi to być opieka osobista. Z ustaleń organu I instancji wynika, że opieka nad M. C. sprawowana jest przez Odwołującego wspólnie z innymi domownikami. Żaden z domowników nie podejmuje zatrudnienia. Tymczasem istotą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest taki zakres sprawowanej opieki, który nie zezwala na podjęcie zatrudnienia, bądź powoduje konieczność rezygnacji z niego. Związek miedzy rezygnacją z zatrudnienia albo jego niepodejmowaniem a sprawowaną opieką musi być bezpośredni. Skargę do WSA w Rzeszowie na decyzję SKO złożył J, C. wnioskując o jej uchylenie i przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Zarzucił, że decyzja narusza jego interes prawny oraz przepisy prawa materialnego - art. 17 u.ś.r. W uzasadnieniu wyjaśnił, że M. C. ma 89 lat, legitymuje się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji. Z uwagi na stan zdrowia pozostaje pod stałą kontrolą lekarzy. Wymaga precyzyjnego dawkowania leków, wykonywania badań i częstych wizyt u lekarzy. Skarżący musi być w ciągłej dyspozycyjności, a to utrudnia, wręcz uniemożliwia pogodzenie ww. czynności z pracą zarobkową. To na nim ciążą wszystkie obowiązki - pomaganie w codziennych domowych czynnościach (pranie, gotowanie, zakupy, sprzątanie), on sprawuje całodobową opiekę. Jako wadliwe ocenił stanowisko organów dotyczące zakresu sprawowanej przez niego opieki oraz uznanie, że opiekę tę sprawuje z innymi domownikami. Wyjaśnił, że wraz z nim i M. C. mieszka tato E. C. (sam wymaga opieki, legitymuje się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji), córka S. (uczennica III klasy Zespołu Szkół Zawodowych ), syn D. (sprawuje opiekę nad dziadkiem E. C.) oraz żona T. (zarejestrowana jest w PUP i poszukuje zatrudnienia). Żadna z tych osób nie sprawuje opieki nad M. C. Organy dokonały błędnej wykładni przepisów u.ś.r., a wydane decyzje dotknięte są wadami uniemożliwiającymi uznanie ich prawidłowości. W rozpoznawanej sprawie osoba trwale niepełnosprawna wymaga całodobowej opieki, która może być sprawowana wyłącznie przez Skarżącego. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; skarga jako uzasadniona, została przez Sąd uwzględniona w całości. Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przedmiotem kontroli Sądu uczyniono decyzję o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Zdaniem SKO oraz Organu pierwszej instancji, nie zostały spełnione przez Skarżącego przesłanki przyznania w/w świadczenia określone w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.; zwana dalej u.ś.r.), w postaci konieczności sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny skarżącego - matką. Dodatkowo Organ pierwszej instancji stwierdził niezaistnienie warunków czasookresu powstania niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki, a określonych w sposób niekonstytucyjny w art. 17 ust. 1b u.ś.r. Wobec tych podstaw odmownych przyznania prawa do świadczenia rodzinnego przypomnieć należy, iż w myśl art. 17 ust. 1 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 1) opiekunowi faktycznemu dziecka, 2) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 3) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Natomiast w myśl art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Przytoczne regulacje stanowiły przedmiot licznych wypowiedzi orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Na tle art. 17 ust. 1 u.ś.r. w odniesieniu do warunku związanego z rezygnacją lub niepodejmowaniem zatrudnienia przyjęto w judykaturze, iż świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę nad rodzicem, która wynika z prawnego i moralnego obowiązku dzieci względem rodziców, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności osobistego sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia. Świadczenie, o jakim mowa nie może być traktowane jako zastępcze źródło dochodu (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 12 grudnia 2012 r., o sygn. III SA/Gd 722/12, CBOSA). Opieka nie może być bowiem fikcyjna i stanowić rozwiązania problemu ze znalezieniem zatrudnienia zgodnego z oczekiwaniami osoby zarejestrowanej jako poszukującej pracy (zob. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 22 sierpnia 2012 r. o sygn. II SA/01413/12, CBOSA). Rezygnacja z zatrudnienia lub niepodejmowanie pracy zarobkowej, ma być według literalnej treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. podyktowana koniecznością wykonywania przez opiekuna stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy nad osobą niepełnosprawną. Warunku "stałej" opieki, nie można rozumieć jako wykonywania opieki nieustannie i przez 24 godziny na dobę, lecz ma to być opieka stała, w sensie trwałości, a długotrwała w sensie rozciągłości w czasie. Zakres czasowy opieki wyznaczony jest niepełnosprawnością osoby wymagającej opieki, a więc koniecznością wykonywania czynności warunkujących egzystowanie tej osoby w warunkach godności człowieka (por. wyrok WSA w Krakowie z 9 grudnia 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 1164/19). Istotą opieki, o której mowa wart. 17 ust. 1 u.ś.r., jest nie tylko jej stałość i ciągłość, ale przede wszystkim zapewnienie zaspokojenia normalnych, codziennych potrzeb osoby, nad któr jest sprawowana, zapewnienie jej egzystencji, której bez pomocy osób trzecich nie jest w stanie sobie sama zapewnić (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z 3 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 535/19). Nie oznacza to zawsze i w każdej sytuacji konieczności całodobowego przebywania z osobą niepełnosprawną. Dla właściwego rozstrzygnięcia tej kwestii konieczne jest ustalenie czy rodzaj bądź ilość czynności z zakresu sprawowanej opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, wykonywanych przez osobę ubiegającą się o świadczenie, uniemożliwia tej osobie podjęcie i wykonywanie pracy zarobkowej (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z 3 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 535/19). Podkreśla się również, iż sposób sprawowania opieki nie został określony w ustawie o świadczeniach rodzinnych i dlatego należy go rozpatrywać przez pryzmat celu tej regulacji, z której wynika, że musi mieć ona charakter stały bądź długotrwały i odnosić się do wszystkich niezbędnych potrzeb życiowych osoby pozostającej pod opieką, których z uwagi na niepełnosprawność nie jest w stanie sama sobie zapewnić. Niewątpliwie określenia stała lub długoterminowa wskazują na to, że nie może być ona świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, zatem sporadycznie (zob. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2201/15, LEX nr 2240790). Przesłanka warunkująca uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego zostanie spełniona, jeżeli opiekun pozostaje w ciągłej dyspozycji swojego podopiecznego, przez co należy rozumieć także sytuację, w której oprócz sprawowania opieki, wykazuje gotowość niesienia pomocy zarówno w dzień jak i w nocy (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 28 września 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 691/19, LEX 2728961). Odnosząc te ogólne uwagi interpretacyjne na grunt rozpoznawanej sprawy, należało stwierdzić iż Organy obu instancji nie wykazały w sposób przekonujący, że Skarżący nie wykonuje wobec swej niepełnosprawnej matki stałej lub długotrwałej opieki, która uniemożliwia mu podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Dowody, na których oparto decyzję prowadzą do zupełnie przeciwnych wniosków, niż te które zostały wyprowadzone w uzasadnieniach wydanych decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji podzieliło stanowisko Organu I instancji, iż opiekun musi zapewnić całkowitą opiekę nad chorym członkiem rodziny i w ramach świadczenia pielęgnacyjnego musi być ona osobista. Uznano także, iż sam fakt opieki nie skutkuje tym, iż będzie przyznane z tego tytułu świadczenie pielęgnacyjne, bowiem opieka musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Z treści uzasadnienia decyzji można wywnioskować, że kluczową przyczyną odmowy przyznania świadczenia jest to, że jest ona wykonywana wspólnie z innymi domownikami, z których żaden nie podejmuje zatrudnienia. Twierdzenia Organów pozostają jednak w kolizji z podstawowym dowodem w sprawie, jakim jest wywiad środowiskowy przeprowadzony przez pracownika socjalnego w dniu (...) lutego 2020 r., w miejscu zamieszkania J. C. i jego matki. Podstawy do przeprowadzenia tego wywiadu wyraża art. 107 ust. 1a ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1507). Z zapisów rodzinnego wywiadu środowiskowego wynika, że skarżący mieszka wspólnie ze swoją rodziną oraz ze swoimi rodzicami. Rodzice są osobami starszymi i posiadają orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji. Pracownik socjalny stwierdza wyraźnie, iż J. C. nie podejmuje pracy zawodowej ze względu na zły stan zdrowia mamy. Syn pozostaje w dyspozycji mamy, gdy ta potrzebuje opieki i do jego zadań należą wyjazdy do lekarza, do kościoła, wykonywanie czynności domowych takich jak sprzątanie, zapewnienie opału i ciepła w zimie, podawanie ciepłych obiadów oraz podawanie lekarstw. Skarżący towarzyszy niepełnosprawnej mamie także przy kąpieli, toalecie oraz przy ubieraniu się, gdy mama czuje się źle. Poza tym pomaga Jej też załatwiać sprawy urzędowe, podaje obiady ugotowane uprzednio przez jego żonę. Z treści skargi wynika, że żona skarżącego jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy i poszukuje zatrudnienia. W postępowaniu w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego rodzinny wywiad środowiskowy odgrywa szczególne znaczenie. Otóż w myśl art. 107 ust. 1 u.p.s. przeprowadza się go w celu ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osoby lub rodziny. Przyjmuje się w orzecznictwie, iż wywiad ten stanowi swoiste postępowanie dowodowe, a ponieważ sporządzany jest na urzędowym formularzu, należy traktować go jak protokół w rozumieniu K.p.a. Protokół ten ma charakter dokumentu urzędowego, czyli dokumentu o jakim mowa w art. 68 § 1 i 2 k.p.a. Dlatego też rodzinny wywiad środowiskowy sporządzony dla potrzeb postępowania prowadzonego w ramach sprawy o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jak każdy dokument tego rodzaju, korzysta z domniemania prawdziwości przewidzianego w K.p.a. w art. 76 § 1-3 (por. wyrok NSA z dnia 12 marca 2019 r., o sygn. I OSK 3519/18, LEX). Przesądzające w niniejszej sprawie są wyraźne stwierdzenia pracownika socjalnego, który ocenił w formularzu wywiadu, że skarżący nie podejmuje pracy zawodowej i jest dyspozycyjny całą dobę, sprawując opiekę nad swoją niepełnosprawną matką. Wykonywanie opieki polegającej na pomocy przy podejmowaniu codziennych czynności takich jak mycie ubieranie, podawanie jedzenia, sprzątanie, podawanie leków czy mierzenie ciśnienia potwierdziła własnoręcznym podpisem M. C. Na podstawie znajdującego się w aktach wywiadu środowiskowego nie można zdaniem Sądu wyprowadzić wniosku o tym, że skarżący nie wykonuje wymaganej przez ustawę stałej lub długotrwałej opieki, a czynności pielęgnacyjne są wykonywane przez innych niż skarżący domowników. Pomocy żony skarżącego w przygotowaniu obiadów podawanych następnie rodzicom skarżącego nie można było zakwalifikować jako czynności wyłączających w/w jako opiekuna niepełnosprawnego członka najbliższej rodziny w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. Syn skarżącego po skończeniu szkoły średniej opiekuje się schorowanym dziadkiem. Pracownik nie stwierdził, aby wykonywał on czynności opiekuńcze także wobec swej babci. W treści wywiadu środowiskowego znajduje się jasne stwierdzenie, iż J. C. nie podejmuje pracy zawodowej ze względu na zły stan zdrowia i opieki nad matką, czego organy nie zakwestionowały innymi dowodami. Powyższe ustalenie pracownika socjalnego pokrywa się z opisem warunków sprawowania opieki podawanym przez skarżącego zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji jak również w skardze do WSA. Zatem wnioski organu pierwszej oraz drugiej instancji, na temat niesprawowania przez skarżącego stałej lub długotrwałej opieki nad matką w sposób wykluczający podjęcie zatrudnienia, nie pokrywają się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W istocie są z tym materiałem sprzeczne, tym bardziej że nie wykazano aby skarżący był zarejestrowany jako osoba bezrobotna, czyli poszukująca aktualnie zatrudnienia. Ustalenia pracownika socjalnego dawały podstawę do potwierdzenia zaistnienia pozytywnej przesłanki przyznania świadczenia w postaci nie podejmowania zatrudnienia przez J. C. Organy nie podały żadnej przekonującej okoliczności, która potwierdzałaby ich negatywną ocenę opieki sprawowanej przez wnioskodawcę. Zatem uprawnione jest twierdzenie skargi, o tym że skontrolowane decyzje zostały oparte na ocenie sprzecznej z treścią zebranych w sprawie dowodów - wywiadu środowiskowego. Zarówno Wójt Gminy , a następnie SKO błędnie zinterpretowały wyniki rodzinnego wywiadu środowiskowego wydając sprzeczne z tym wywiadem rozstrzygnięcie o odmowie przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia rodzinnego, co doprowadziło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w postaci art. 107 ust. 1a pkt 1 u.p.s. oraz art. 76 § 1 K.p.a., które miało wpływ na wynik postępowania ze względu na regulację materialnoprawną wyrażoną w art. 17 ust. 1 u.ś.r. Ponieważ decyzje SKO i Wójta nie przystają do zebranych dowodów, to stwierdzić należało też naruszenie przepisu prawa materialnego art. 17 ust. 1 u.ś.r., które miało wpływ na określony w sposób negatywny dla skarżącego wynik postępowania. Organy ponownie rozstrzygając o zasadności wniosku dokonają rzetelnej analizy znajdującego się w aktach wywiadu środowiskowego i na tej podstawie zastosują art. 17 ust. 1 u.ś.r. Jednocześnie Sąd podziela prawidłowość uchylenia przez SKO decyzji Organu I instancji z powodu zastosowania przez Wójta art. 17 ust. 1b u.ś.r., w zakresie w jakim Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K. 38/13, podważył konstytucyjność zawartej w tym przepisie normy prawnej, wskazując jednoznacznie, że powyższa regulacja różnicując prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodna z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Dlatego też nie można było odmówić przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z powołaniem się na okoliczności związane z datą powstania niepełnosprawności matki Skarżącego. Organ I instancji ponownie rozstrzygając w sprawie zobligowany będzie do uwzględnienia w całości stanowiska Kolegium, która oparta jest na utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych - art. 153 P.p.s.a. Z tych powodów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 135 oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c p.p.s.a. O kosztach postępowania przed WSA nie orzekano ze względu na ich brak.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło