II SA/Rz 509/12
PostanowienieWSA w Rzeszowie2012-06-13
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie posiada znaczących zasobów pieniężnych, ale zamieszkuje w domu i posiada nieruchomość rolną, a jego rodzina uzyskuje stałe dochody, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?Ratio decidendi
Skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ jego sytuacja majątkowa i rodzinna wskazuje na brak możliwości samodzielnego pokrycia pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Jednocześnie posiada pewne zasoby majątkowe (nieruchomość, stałe dochody rodziny), które pozwalają na uiszczenie części kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący S. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się ustanowienia radcy prawnego i zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Skarżący jest osobą bezrobotną, jego rodzina osiąga miesięczny dochód w wysokości 2672 zł, a jego matka wymaga kosztownego leczenia. Skarżący posiada działkę o pow. 0,49 ha.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego oraz zwolnienie od kosztów sądowych powyżej kwoty 150 zł.Pełny tekst orzeczenia
13 czerwca 2012 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2013 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku S. D. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie z urzędu radcy prawnego, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego, na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], wydaną w przedmiocie udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, - postanawia – przyznać prawo pomocy poprzez: 1) ustanowienie radcy prawnego, 2) zwolnienie od kosztów sądowych powyżej kwoty 150 zł.
S. D. (zwany dalej skarżącym) zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego oraz o zwolnienie od kosztów sądowych w pełnej wysokości (prawo pomocy w zakresie całkowitym). Wniosek ten złożono do sprawy o sygn. akt II SA/Rz 509/12, dotyczącej skargi wyżej wymienionego na decyzję Wojewody [...] wydaną przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Sprawa zainicjowana przez skarżącego nie została zakończona przed WSA. Skarżący jest zobowiązany do uiszczenia kosztów sądowych w kwocie 500 zł z tytułu wpisu sądowego, jaki należny jest za wniesienie skargi.
Sytuacja majątkowa skarżącego została dokładnie przedstawiona w treści urzędowego formularza PPF. Na jego podstawie ustalono, że nie posiada domu, mieszkania oraz znaczących zasobów pieniężnych. Skarżący prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe. Jego siostra W. jest właścicielką domu o pow. 70 m² oraz nieruchomości rolnej o pow. 0,48 ha. Według treści wniosku PPF członkowie gospodarstwa domowego osiągają dochód w wysokości 2672 zł miesięcznie. Na ten dochód składa się wynagrodzenie za pracę w wysokości 1400 zł brutto oraz renta rodzinna w wysokości 1272 zł brutto. S. D. jest osobą bezrobotną, co potwierdza przesłane do Sądu zaświadczenie wydane przez Starostę [...]. Wniosek o prawo pomocy strona uzasadniła w szczególności tym, że jego matka korzysta z urządzenia leczniczego. Urządzenie to pobiera znaczne ilości energii elektrycznej. Przez okres dwóch miesięcy rodzina opłaca prąd w kwocie 600 zł. Działka o pow. 0,49 ha jest jego jedynym majątkiem.
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek strony skarżącej dotyczy zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego (koszty postępowania sądowego). Ze względu na tak zakreślone granice żądania wyżej wymieniony powinien udowodnić, że poniesienie kosztów postępowania sądowego nie jest możliwe ze względu na brak jakichkolwiek środków majątkowych. O takich przesłankach przyznania prawa pomocy świadczy treść art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, zwana dalej P.p.s.a.).
Według rozpoznającego wniosek referendarza sądowego, sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej wykazuje brak zdolności skarżącego oraz jego rodziny do samodzielnego ustanowienia radcy prawnego oraz pokrycia większej części kosztów sądowych niniejszej sprawy. Skarżący jest osobą nieuzyskującą dochodów. Pozostaje więc na utrzymaniu członków swej najbliższej rodziny. W bardzo złym stanie ze względu na ciężką chorobę znajduje się jego matka. Ta okoliczność powoduje konieczność ponadstandardowego wydatkowania na zakup lekarstw oraz wizyty u specjalistów. Całość dochodów rodzina D. przeznacza na swe utrzymanie konieczne czyli na wodę – 100 zł miesięcznie, gaz 150 zł miesięcznie, energie elektryczną – 600 zł dwa miesiące, opał - 350 zł miesięcznie, lekarstwa - 200 zł, dojazdy na leczenie - 150 zł miesięcznie, wizyty u lekarzy ok. 180 zł miesięcznie, podatek od nieruchomości - 36 zł miesięcznie. Podane przez skarżącego wydatki mają charakter wydatków koniecznych. Wydatki konieczne dla utrzymania egzystencji osoby fizycznej podlegają ochronie poprzez przyznanie prawa pomocy.
Nie można pominąć, że skarżący posiada pewne możliwości majątkowe pozwalające ponieść ułamek pełnej kwoty kosztów sądowych. Sytuacja strony nie uprawnia do uzyskania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Skarżący nie ponosi ryzyka wynikającego z ubóstwa. S. D. zamieszkuje w domu, posiada nieruchomość rolną, zaś rodzina uzyskuje stałe dochody. Pozwala to na uiszczenie 150 zł wpisu sądowego bez uszczerbku na poziomie koniecznego utrzymania skarżącego oraz jego rodziny. Pozostałe po pokryciu tej kwoty koszty sądowe, występujące w postaci opłat i wydatków (np. wpis od skargi kasacyjnej, zażalenia, opłaty kancelaryjnej), zostaną na mocy niniejszego orzeczenia zniesione. Wpis sądowy w kwocie 150 zł będzie dla skarż jedyną opłatą sądowego. Wynagrodzenie radcy prawnego zostanie pokryte ze środków budżetowych WSA. Poza tym, Skarżący powinien wiedzieć, że kwota 150 zł wpisu sądowego zostanie mu zwrócona przez Organ pod warunkiem, że WSA uwzględni skargę. W świetle art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.
Reasumując, strona spełnia warunki przyznania prawa pomocy w części. Warunki przyznania prawa pomocy w części zostały określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wnosząca o to prawo wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z przedstawionych powodów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy poprzez zastosowanie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło