II SA/Rz 511/04
WyrokWSA w Rzeszowie2005-07-22
Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak, Jerzy Solarski, Zbigniew Czarnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podjęcie zatrudnienia w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego, bez wykazania skierowania do tej służby przez organizację niepodległościową, skutkuje pozbawieniem uprawnień kombatanckich?Ratio decidendi
Podjęcie zatrudnienia lub służby w strukturach Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, bez wykazania skierowania do tej służby przez organizację walczącą o niepodległość Polski, jest podstawą do pozbawienia uprawnień kombatanckich. Ciężar udowodnienia takiego skierowania spoczywa na osobie ubiegającej się o uprawnienia. W przypadku braku takich dowodów, organ ma obowiązek wydać decyzję o pozbawieniu uprawnień.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która utrzymała w mocy decyzję o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich. Podstawą pozbawienia uprawnień było stwierdzenie, że M. K. podjął zatrudnienie w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o kombatantach oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, a także Konstytucji RP.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak Sędziowie NSA Jerzy Solarski WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Protokolant: sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [..] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich - oddala skargę -
II SA/Rz 511/04
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów
i Osób Represjonowanych, nr [...] utrzymał w mocy decyzje własną z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...] o pozbawieniu M. K. uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podstawą pozbawienia uprawnień kombatanckich jest stwierdzenie i ustalenie, że M. K. podjął zatrudnienie w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego. Fakt ten ma dla sprawy znaczenie podstawowe, gdyż nakłada na Kierownika obowiązek wydania decyzji pozbawiającej uprawnień kombatanckich, bo nakaz taki znajduje podstawę prawną w art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. nr 42, z 2002 r., poz. 371/ dalej: ustawa o kombatantach. Zgodnie z powołanym przepisem, każdy kto podjął pracę lub pełnił służbę w strukturach Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego nie może być kombatantem, chyba że wykaże się skierowaniem do pracy w tym Urzędzie pochodzącym od organizacji niepodległościowej. Ciężar dowodu potwierdzającego skierowanie do UB przez organizację niepodległościową obciąża kombatanta i wynika z art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach. Ponieważ M. K. nie przedstawił dowodów wskazujących na skierowanie do pracy w UB przez organizację niepodległościową, a prowadzone w sprawie postępowanie nie wykazało, że istnieją dowody, które potwierdzałyby podnoszony przez odwołującego fakt, to zdaniem Kierownika jego decyzja odpowiada prawu, a to oznacza, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie mógł być uwzględniony.
Z decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie nie zgodził się M. K. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący zarzucił decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych rażące naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 25 ustawy o kombatantach polegające na błędnym zastosowaniu
w jego sprawie tych przepisów. Podniósł także naruszenie art. 6-9 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja naruszyła także art. 30-32 Konstytucji RP.
Z tych powodów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowani sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi, przy czym powołał argumentację jak
w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Sądowa kontrola działalności administracji publicznej dotyczy badania zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sądy administracyjne, stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: prawo o p.s.a., sprawują taką kontrolę stosując prawem przewidziane środki, przy czym w swoim orzekaniu nie są związane zgodnie z art. 134 § 1 prawa o p.s.a. zarzutami skargi, jej podstawą prawną i formułowanymi przez stronę wnioskami.
Tak ustalony przepisami prawa zakres sądowej kontroli pozwala stwierdzić, że skarga M. K. nie może być uwzględniona, a to oznacza, że Sąd skargę oddalił.
Kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ ją wydający nie naruszył przepisów prawa materialnego i procesowego, co dawałoby podstawę do uwzględnienia skargi. Dla Sądu poza sporem pozostaje stanowisko Kierownika, że służba lub praca w strukturach Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, bez względu
z jakich pobudek była podjęta i jakich stanowisk czy funkcji dotyczyła, skutkować musi pozbawieniem uprawnień kombatanckich. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje fakt, że skarżący podjął zatrudnienie w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego. Ta okoliczność skutkuje uznaniem poprawności zastosowania jako podstawy prawnej decyzji art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o kombatantach, wobec czego Sąd nie może podzielić zarzutu skargi wskazującego na naruszenie tego przepisu.
Organ poprawnie wykazał, że zachowanie uprawnień kombatanckich przy wykazanej służbie w UB możliwe jest tylko wtedy, gdy skarżący wykazałby, że do tych organów skierowany został przez organizację walczącą o niepodległość Polski. Skarżący istnienie takiego skierowania wyprowadzał z własnych oświadczeń składanych w trakcie postępowania oraz z zeznań świadka A. K. Jednak z tych środków dowodowych nie wynika jaka organizacja i w jakich okolicznościach kierowała skarżącego do pracy w UB. Wręcz przeciwnie akta sprawy pozwalają oświadczenia skarżącego uznać z mało wiarygodne skoro ubiegając się
o uprawnienia kombatanckie przedstawiał zupełnie inną wersję zdarzeń związanych z jego walką z reakcyjnym podziemiem, przy czym te fakty znajdują potwierdzenie
w materiałach archiwalnych zgromadzonych przez organ jako dowody w sprawie.
Dokonując oceny zeznań świadka A. K. Kierownik nie naruszył prawa procesowego nie dając im wiary. Sąd zauważa, że zeznania te pozostają
w sprzeczności z złożonym w 1966 r. oświadczeniem samego skarżącego.
W deklaracji członkowskiej /k. 3/ skarżący wskazuje, że służył w AK pod dowództwem E. F. ps. "[...]" po czym w postępowaniu weryfikacyjnym stwierdza współudział w AK z A. i J. F. W życiorysie /k. 15/ skarżący także wskazuje, że dowódcą jego oddziału był E. F., a nie J., czy A., na których wskazuje w swoim oświadczeniu.
Sąd biorąc pod uwagę powyższe uznaje, że organ w zaskarżonej decyzji nie przekroczył reguł obowiązujących w postępowaniu dowodowym, zwłaszcza że art. 21 ust. 3 ustawy o kombatantach na osobę zainteresowaną nakłada obowiązek wykazania skierowania do pracy w UB.
Te okoliczności nie dały podstaw do uwzględnienia skargi M. K., a to oznacza, że Sąd był zobowiązany na podstawie art. 151 prawa o p.s.a. skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło