II SA/Rz 514/16

PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-04-29

Skład orzekający: Sędzia WSA Marcin Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uwzględnienia skargi przez organ w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), sąd powinien umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne i jak rozdzielić koszty postępowania?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., ponieważ organ, uwzględniając skargę w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.) i uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, sprawił, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 1.400 zł, odstępując od zasądzenia pełnych kosztów zastępstwa procesowego ze względu na uzasadnione okoliczności, w tym fakt uwzględnienia skargi przez organ w trybie autokontroli i ograniczoną rolę skargi jako impulsu do wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący L.Z. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. Dyrektor Izby Celnej, korzystając z kompetencji autokontrolnej (art. 54 § 3 p.p.s.a.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie. W związku z tym, Dyrektor Izby Celnej wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne, 2. zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz skarżącego kwotę 1.400 (tysiąc czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. odstąpić od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w osobie: Przewodniczący: Sędzia WSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi: L.Z. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: [...] reprezentowanego przez pełnomocnika adwokata M.B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej - p o s t a n a w i a - 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne, 2. zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz skarżącego kwotę 1.400 (tysiąc czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. odstąpić od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części. Uzasadnienie: W skardze z dnia 10 marca 2016 r. wniesionej przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego (adwokata) zaskarżono decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] lutego 2016 roku utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] sierpnia 2015 roku w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego, informując Sąd o skorzystaniu z kompetencji autokontrolnych, o których mowa w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu administracyjnym (p.p.s.a.), oraz przedkładając odpis własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2016 r. o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji z dnia [...] lutego 2016 roku oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] sierpnia 2015 roku w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 12.000 złotych i umorzeniu postępowania w sprawie. Pełnomocnik procesowy w skardze z dnia 10 marca 2016 roku wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasadzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis art. 54 § 2 p.p.s.a. stosuje się w takim wypadku odpowiednio. Ponadto zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn niż wskazane w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., stało się bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie przedmiot zaskarżenia niewątpliwie przestał istnieć w obrocie prawnym, albowiem Dyrektor Izby Celnej w [...] dokonał jego uchylenia korzystając z kompetencji autokontrolnej, o której mowa w art. 54 § 3 p.p.s.a. Kompetencja powyższa została wykonana w ustawowym terminie 30 dni od dnia otrzymania skargi. Ponieważ skarżony organ nie tylko uchylił bezpośrednio zaskarżoną decyzję, lecz także poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i dodatkowo umorzył postępowanie w sprawie, dlatego należy przyjąć, że decyzja autokontrola w całej rozciągłości realizuje bezpośredni i pośredni cel zaskarżenia. W konsekwencji należy przyjąć, że skarżony organ prawidłowo uwzględnił skargę w rozumieniu art. 54 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego trzeba przyjąć, że zasadniczy warunek istnienia sprawy sądowoadministracyjnej w postaci przedmiotu zaskarżenia przestał być aktualny. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe, albowiem następczo przestała istnieć sama sprawa sądowoadministracyjna. Dlatego uzasadnione jest umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie wobec złożenia przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego będącego adwokatem wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, stosownie do treści art. 201 § 1 w zw. z art. 210 § 2 zd. 1 p.p.s.a., orzeczono o zasądzeniu od skarżonego organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania w części. Jakkolwiek więc skarżącemu przysługuje zwrot kosztów od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 p.p.s.a. i co do zasady zgodnie z treścią art. 205 § 2 w zw. z art. 209 p.p.s.a. zasądzona kwota powinna obejmować uiszczony przez skarżącego wpis sądowy w wysokości 400 złotych oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości określonej w § 14 ust.1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800) w wysokości 4.800 złotych, to jednak Sąd postanowił, że w niniejszej sprawie zastosowanie powinna znaleźć zasada stosunkowego rozdzielania kosztów pomiędzy stronami postępowania, stosownie do treści art. 206 p.p.s.a. Zgodnie z powyższym przepisem sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. W niniejszej sprawie Sąd postanowił odstąpić od zasądzenia na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów w części obejmującej wynagrodzenie adwokackie ponad kwotę tysiąca złotych, uznając że zachodzi uzasadniony przypadek wynikający z następujących okoliczności: 1. skarga została uwzględniona przez organ w trybie autokontroli; 2. organ dokonał autoweryfikacji własnej decyzji przed skierowaniem przez Sąd sprawy na rozprawę; 3. rola skargi pełnomocnika procesowego została ograniczona jedynie do impulsu wszczynającego postępowanie; 4. przytoczone w skardze argumenty w znacznej części pokrywają się z argumentacją przytaczaną w innych skargach wnoszonych w tożsamych rodzajowo sprawach; 5. wkład pełnomocnika w wyjaśnienie stanu prawnego i faktycznego sprawy – w sytuacji znacznej wielości spraw ze skarg na decyzje tego rodzaju jak decyzja objęta niniejszą skargą oraz powielenia tożsamej argumentacji przez fachowych pełnomocników procesowych w wielu skargach – nie jest znaczny i nie może prowadzić do nieuzasadnionego obciążenia strony przeciwnej kosztami wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło