II SA/Rz 522/08

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 17 październik 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.Ś. o przyznanie prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi Z. Ś. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie, z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...], wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, - postanawia - odmówić zwolnienia od kosztów sądowych. Sygn. II SA/Rz 522/08 Uzasadnienie Z. Ś. w sprawie o sygn. II SA/Rz 522/08 zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (WSA) z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa o sygn. II SA/Rz 522/08, nie została zakończona przed WSA. Na obecnym etapie postępowania, skarżący zobowiązany jest do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł. Wpis o podanej kwocie jest należny z tytułu wniesienia skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie. Pismem z dnia 3 października 2008r., referendarz sądowy wezwał Z. Ś. do : 1) wyjaśnienia potrzeby zaciągnięcia kredytu hipotecznego, 2) wyjaśnienia czy wobec posiadania blaszanego garażu, członkowie rodziny posiadają pojazdy mechaniczne, a jeżeli tak należało podać ich markę oraz rok produkcji oraz przybliżoną wartość pojazdu lub pojazdów, 3) nadesłania wyciągów z rachunków bankowych będących w posiadaniu osób wchodzących w skład wspólnego gospodarstwa domowego przedstawiających operacje na tych rachunkach za okres miesiąca sierpnia i września 2008r., 4) podania dokładnej kwoty netto uzyskiwanych dochodów przez skarżącego oraz jego małżonkę. Odpowiedź strony na to wezwanie referendarza sądowego wpłynęła do Sądu w terminie. Stwierdzono, co następuje: Z. Ś. ze względu na ustalone w jego wniosku PPF granice prawa pomocy powinien udowodnić, że spełnia przesłanki, o których mowa w treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.). W myśl tego przepisu, prawo pomocy w zakresie częściowym może otrzymać osoba fizyczna, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku na poziomie swego koniecznego utrzymania. Przedstawiona we wniosku sytuacja majątkowa i dochodowa strony nie uzasadnia konieczność przyznania prawa pomocy zarówno w zakresie pełnego jak i częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Za odmową przyznania prawa pomocy we wskazanym powyżej zakresie przemawiają następujące okoliczności. Rodzinę w skład, której wchodzi skarżący, tworzą dwie osoby. Wraz ze skarżącym mieszka jego żona. Stan zdrowia tych osób wymaga zakupu lekarstw. Wspólny dochód członków rodziny został określony w wysokości 3608,28 zł. (netto). Koszty bieżące w postaci zakupu lekarstw, czynsz, energii elektrycznej oraz dostarczenie wody pochłaniają w skali miesiąca z budżetu rodziny kwotę 1’000 zł. Skarżący spłaca raty kredytu mieszkaniowego w kwocie 1’100 zł. Z wyciągu rachunku bankowego wynika, że strona skarżąca na dzień 4 października 2008r., dysponowała kwotą 4’941,70 zł. Powyżej opisane okoliczności życia skarżącego nie potwierdzają złej sytuacji majątkowej, która uprawniałaby do skutecznego żądania przyznania prawa pomocy. Z pozostałej po pokryciu wydatków niezbędnych (tj. lekarstw, żywności oraz opłat za utrzymanie lokalu) kwoty dochodów, Z. Ś. będzie w stanie bez uszczerbku na poziomie swego utrzymania i rodziny uiścić zarówno opłaty jak i wydatki sądowe. O bardzo dobrej sytuacji majątkowej skarżącego świadczy nie tylko kwota oszczędności na rachunku bankowym 4’941,70 zł., ale także fakt zaciągnięcia kredytu mieszkaniowego. Po pierwsze, spłaty rat kredytu mieszkaniowego nie stanowią wydatków o charakterze koniecznym. Po drugie, zaciągnięcie kredytu potwierdza zdolność kredytową skarżącego oraz jego żony. Instytucje bankowe udzielają kredytów i pożyczek wyłącznie osobom, które dają wysokie gwarancje ich spłaty. Można stąd wyprowadzić wniosek, że skarżący będzie w stanie uiścić koszty postępowania sądowoadministracyjnego, które korzystają przecież z pierwszeństwa w zaspokajaniu wobec należności prywatnoprawnych, jakim są zobowiązania kredytowe wobec banku. Skarżący może w celu uiszczenia wpisu sądowego oraz pozostałych kosztów sądowych poczynić oszczędności w wydatkach związanych z utrzymaniem dwóch samochodów osobowych. Koszty utrzymania samochodu osobowego nie stanowią wydatku, od których zależałaby egzystencja osoby fizycznej. Należy w tym miejscu wyjaśnić wnioskującemu, iż prawo pomocy ma charakter wyjątkowy. Zasadą jest ponoszenie przez uczestnika postępowania tych kosztów postępowania, które spowodowało jego działanie w sprawie. Zastosowanie instytucji prawa pomocy, podobnie jak umorzenie zaległości podatkowych, powoduje utratę dochodów budżetu państwa. W oczywisty sposób wpływa to, na możliwości zaspokajania przez władze państwowe potrzeb publicznych. Z tych przyczyn należało odmówić przyznania prawa pomocy Z.Ś. w oparciu o przepisy art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.