II SA/Rz 528/22
WyrokWSA w Rzeszowie2022-09-28
Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Elżbieta Mazur - Selwa, Maria Mikolik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmowna w przedmiocie przyznania świadczenia wychowawczego może zostać utrzymana w mocy, gdy odwołanie zostało wniesione po terminie, a organ II instancji nie zawiadomił strony o uchybieniu terminu i nie wyznaczył terminu na jego przywrócenie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego, ponieważ odwołanie zostało wniesione po terminie, a organ II instancji naruszył przepisy postępowania administracyjnego, nie zawiadamiając strony o uchybieniu terminu i nie wyznaczając terminu na jego przywrócenie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący R. T. złożył odwołanie od decyzji Burmistrza odmownej w przedmiocie przyznania świadczenia wychowawczego na rzecz dziecka. Decyzja Burmistrza została doręczona pełnomocnikowi skarżącego 10 lutego 2022 r., a termin na wniesienie odwołania upłynął 24 lutego 2022 r. Odwołanie zostało jednak nadane 25 lutego 2022 r., czyli po terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Burmistrza w mocy, nie uwzględniając uchybienia terminu i nie zawiadamiając strony o możliwości przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 11 marca 2022 r. nr SKO.405.SR.538.267.2022 oraz zasądził od organu odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa AWSA Maria Mikolik Protokolant specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2022 r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 11 marca 2022 r. nr SKO.405.ŚR.538.267.2022 w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia wychowawczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu na rzecz skarżącego R. T. kwotę 480 zł /słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Przedmiotem skargi R. T. (dalej: "Skarżącego") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia 11 marca 2022 r. nr SKO.405.SR.538.267.2022, wydana w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia wychowawczego.
Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] Burmistrz [...] (dalej: "Burmistrz" lub "organ I instancji") odmówił przyznania Skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego na rzecz jej dziecka – M. T. Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że ww. decyzja została wysłana na adres zawodowego pełnomocnika Skarżącego. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika z kolei, że przesyłka zawierająca rozstrzygniecie organu I instancji został złożona w placówce operatora pocztowego, a następnie – po dwukrotnym awizowaniu – w dniu 10 lutego 2022 r. została podjęta osobiście przez pełnomocnika skarżącego
W dniu 25 lutego 2022 r. Skarżący nadał w placówce operatora pocztowego, skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu za pośrednictwem Burmistrza [...] – odwołanie od decyzji organu I instancji.
Decyzją z dnia 11 marca 2022 r. nr SKO.405.SR.538.267.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnobrzegu utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. Podzielając w całości stanowisko organu I instancji organ odwoławczy podniósł, że skoro Skarżący nie ma stałego miejsca zamieszkania na terytorium RP, to brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia jego wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, R. T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucił organom wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz błędną wykładnie przepisów normujących przyznanie świadczenia wychowawczego, co w jego ocenie doprowadziło do nieuprawnionej odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna, jednakże z przyczyn które Sąd dostrzegł z urzędu.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137).
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Zaskarżona do WSA decyzja SKO została wydana w wyniku rozpoznania przez Kolegium odwołania złożonego w imieniu skarżącego przez jego pełnomocnika adwokat A. F. Z przesłanych do Sądu akt administracyjnych sprawy wynika ponad wszelką wątpliwość, że decyzja Burmistrza została przez pełnomocnika strony odebrana w Urzędzie Pocztowym 10 lutego 2022 r. Zatem w tym dniu rozpoczął swój bieg termin na wniesienie odwołania do SKO w Tarnobrzegu, zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji Organu I instancji. Pouczenie o jakim mowa odpowiada treści art. 129 § 2 K.p.a. w myśl której : Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Z uwagi na podaną datę doręczenia ostatnim dniem terminu na wniesienie odwołania był 24 lutego 2022 r. – czwartek. Tymczasem odwołanie zostało nadane zgodnie z datą prezentaty Urzędu Pocztowego w miejscowości [...] 25 lutego 2022 r., czyli jeden dzień po terminie.
SKO rozpoznając odwołanie złożone przez Skarżącego od decyzji Burmistrza po terminie w sposób istotny naruszyło art. 129 § 2 w zw. z art. 16, art. 127 § 1 i art. 136 § 1 K.p.a. Ponadto, ponieważ czynność doręczenia oraz termin na wniesienie odwołania upływał w okresie stanu epidemii dostrzec też należało uchybienie przez SKO obowiązkom z art. 15zzzzzn2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2021 r. poz. 2095), polegającym na zawiadomieniu strony o uchybieniu terminu i wyznaczeniu jej 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Powyższe uchybienia norm o charakterze procesowym mogły mieć oczywisty wpływ na wynik sprawy ukształtowany przez SKO za pomocą art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Ponownie rozpoznając odwołanie Kolegium zobligowane będzie do uwzględnienia powyższych nieprawidłowości związanych z rozpoznaniem środka odwoławczego od decyzji Organu I instancji. Powyższe przyczyny obligowały do uchylenia decyzji SKO na podstawie art. 134, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku Sądu.
Natomiast o kosztach postępowania przed WSA orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 15 ust. 3 pkt 1, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800), obejmując nimi koszty wynagrodzenia adwokackiego - 480 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło