II SA/Rz 529/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-11-07

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, który stał się zbędny w związku z wcześniejszym postanowieniem NSA o zwolnieniu strony od ponoszenia kosztów, powinien zostać umorzony, a wniosek o ustanowienie adwokata rozpoznany pozytywnie?
Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne w związku z wcześniejszym postanowieniem sądu o zwolnieniu strony od ponoszenia kosztów. Jednocześnie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, należy przyznać jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, argumentując utratą pracy i trudną sytuacją materialną. Wcześniej Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 czerwca 2017 r. zwolnił skarżącą od ponoszenia kosztów sądowych w przedmiotowym postępowaniu. Skarżąca mieszka sama z 12-letnim synem i nie wykazała posiadania majątku.
Rozstrzygnięcie
I. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. II. Ustanowiono dla skarżącej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia alimentacyjnego - postanawia – I. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienia od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić dla skarżącej adwokata. II SA/Rz 529/17 U Z A S A D N I E N I E Skarżąc decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowienia skarżąca wniosła o przyznanie prawa w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, argumentując że z dniem 21 października 2017 r. straciła pracę. Dochód za ten miesiąc wyniósł 1400 zł, zaś stałe wydatki sięgają 1722 zł. Składają się na nie: czynsz wynajmu mieszkania 950 zł, opłaty za media 272 zł, wydatki na jedzenie 500 zł. Skarżąca dodała, że utraciła również prawo do świadczenia wychowawczego na syna. Mieszka tylko z 12- letnim synem. Skarżąca nie oświadczyła żadnego majątku. Do wniosku skarżąca załączyła fotokopię świadectwa pracy. Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: W pierwszej kolejności odnosząc się do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią zalegającego w aktach sprawy postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2017 r. sygn.. I OZ 999/17 dotyczącego zaskarżonego przez skarżącą zażaleniem zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi, skarżąca nie jest obowiązana do ponoszenia kosztów sądowych w przedmiotowym postępowaniu. W związku z tym rozpoznanie wniosku w tym przedmiocie stało się zbędne. W takiej sytuacji postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć na podstawie przepisu art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W konsekwencji orzekający referendarz działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowił jak w pkt. I sentencji. Skarżąca zawnioskowała również o ustanowienie pełnomocnika adwokata. Z przepisu art. 245 § 3 P.p.s.a. wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m.in. ustanowienie pełnomocnika. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu adwokata. Nie jest bowiem w stanie ponieść we własnym zakresie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny, a to przesłanki ekonomiczne mają decydujące znaczenie w kwestii przyznania prawa pomocy. Skarżąca utrzymywała się z niewysokiego wynagrodzenia za pracę. Umowa o pracę uległa rozwiązaniu z upływem czasu na który była zawarta, tj. 21 października 2017 r. Stan majątkowy i sytuacja socjalna skarżącej zostały również udokumentowane w aktach sprawy z uwagi na przedmiot sprawy, tj. świadczenie alimentacyjne. Przedstawiona w tychże aktach sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie, dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 249a w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło