II SA/Rz 533/07
PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-02-14
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy zostali zwolnieni od kosztów sądowych, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w celu wniesienia skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę ich trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Ich trudna sytuacja materialna, która uzasadniała zwolnienie od kosztów sądowych, nie uległa zmianie i uniemożliwia im poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika do sporządzenia skargi kasacyjnej. Brak możliwości poniesienia tych kosztów jest jedynym kryterium oceny zasadności wniosku.Stan faktyczny
Skarżący J. B. i E. B. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, wskazując na zawiłość sprawy i trudną sytuację ekonomiczną. Wniosek dotyczył sprawy, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 29 listopada 2007 r. oddalił ich skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący zostali już wcześniej zwolnieni od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącym prawo pomocy obejmujące ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. i E. B. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie z ich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów postanawia przyznać skarżącym prawo pomocy obejmujące ustanowienie radcy prawnego.
II SA/Rz 533/07
U z a s a d n i e n i e
J. B. i E. B. wnioskiem z dnia 22 stycznia 2008 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) złożonym na obowiązującym w tym zakresie formularzu PPF zwrócili się o przyznanie im prawa pomocy. W następstwie skierowanego do nich wezwania
o usunięcie braku formalnego tego wniosku poprzez wskazanie czy dotyczy on ustanowienia radcy prawnego czy adwokata (uzasadnienie wniosku wskazywało ogólnie, że dochodzą oni ustanowienia pełnomocnika) złożyli oni oświadczenie, iż wnoszą o ustanowienie radcy prawnego.
Jako okoliczności uzasadniające wniosek zostały wskazane zawiłość sprawy i bardzo zła sytuacja ekonomiczna nie pozwalająca na powołanie pełnomocnika z wyboru.
Z zawartego we wniosku oświadczenia wynika, że:
- skarżący (bracia) prowadzą razem wspólne gospodarstwo domowe, do domowników należą również żona i 6-letnia córka J. B.,
- jedyne źródło ich dochodów stanowi renta J. B. w wysokości 761 zł.,
- oprócz domu o pow. 78 m² i gospodarstwa rolnego o pow. użytków 1,67 ha nie posiadają oni żadnych innych wartościowych składników majątkowych.
Rozpatrując złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Wyrokiem z dnia 29 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Rzeszowie oddalił skargę J. B. i E. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...]. W tej sytuacji złożony przez skarżących wniosek o ustanowienie radcy prawnego należy wiązać z zamiarem wniesienia przez nich od tego wyroku skargi kasacyjnej, która
w sprawie objętej skargą musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Ponieważ skarżący zostali już w tej sprawie zwolnieni od kosztów sądowych, wniosek o ustanowienie zastępcy prawnego wymaga rozpatrzenia pod względem spełnienia przez niech przesłanki do przyznania całkowitego prawa pomocy, tj. wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Ocena możliwości płatniczych wnioskodawców nie pozostawia wątpliwości, że analogicznie do kosztów sądowych nie będą oni w stanie ponieść również kosztów ustanowienia fachowego pełnomocnika z wyboru. Ich sytuacja materialno – bytowa nie zmieniła się od momentu rozpoznania wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych (postanowienie z dnia 22 sierpnia 2007 r.). Dotyczy to w szczególności źródła i wysokości uzyskiwanych dochodów rzutujących w bezpośredni sposób na ocenę możliwości poniesienia kosztów postępowania. Jest to nadal wyłącznie renta J. B., stanowiąca główne źródło pokrycia wydatków związanych z utrzymaniem jego, żony i dziecka oraz E. B. (żona J. B. i E. B. są osobami bezrobotnymi). Kwota 760 zł. miesięcznie względem 4 osób z pewnością pozwala na zaspokojenie jedynie ich najbardziej podstawowych i koniecznych wydatków i nie umożliwia poczynienia jakichkolwiek oszczędności; jej odniesienie do ogólnie przyjętych przeciętnych kosztów utrzymania zasadniczo nie pozwalałoby uznać jej za znaczącą nawet wtedy, gdyby dotyczyła tylko jednej osoby.
Oceny tej nie zmienia fakt posiadania gospodarstwa rolnego, które jak wynika
z informacji udzielonych uprzednio dla potrzeb wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, przyczynia się jedynie do pozyskiwania niektórych produktów żywnościowych i abstrahując od dopłat do produkcji rolnej w kwocie ok. 1,1 tys. zł. rocznie nie generuje żadnych dochodów finansowych.
W tej sytuacji nie można wymagać od skarżących, aby uczynili zadość wynikającemu z przepisów postępowania sądowoadministracyjnego obowiązkowi poniesienia kosztów związanych ze swoim udziałem w sprawie. Skoro złożone przez nich we wniosku oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie budzi wątpliwości co do jego wiarygodności należy uznać, iż wykazali oni wskazaną wyżej przesłankę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Faktyczny brak możliwości poniesienia przez nich jakichkolwiek kosztów postępowania musi zatem skutkować uwzględnieniem złożonego wniosku, ponieważ jest to jedyne kryterium
w oparciu o które dokonuje się analizy jego zasadności. Odmienne uznanie pozbawiałoby zaś skarżących możliwości skorzystania z pełni przysługujących im jako stronom postępowania uprawnień, w tym prawa do instancyjnej kontroli wydanego orzeczenia.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło