II SA/Rz 537/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: AWSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2008 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2007r., znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość - postanawia – odrzucić skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2007r., znak [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] lutego 2007r. Nr [...] umarzającą jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania na rzecz S. G. za nieruchomość oznaczoną jako była działka ewidencyjna nr 11/5 o pow. 99 m² obr. 123 R. – Z., obecnie odpowiadającej części działki ewid. Nr 1206/1 o pow. 2 ha 44 a 96 m² obr. 209 R. – Z., przejętej pod drogę publiczną ul. Ł. w R. Na powyższą decyzję S. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Łącznie ze skargą skarżąca zwróciła się o zwolnienie od wszelkich ewentualnych opłat, wskazując, iż jest 75-letnią kobietą żyjącą ze skromnej emerytury. Mając powyższe na uwadze, tut. Sąd pismem z dnia 10 lipca 2007r. wezwał skarżącą, w trybie art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej jako P.p.s.a., do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Z uwagi na fakt, iż skarga nie zawierała własnoręcznego podpisu S. G. (pod skargą widnieje podpis w formie odbitki kserograficznej), a więc zawierała braki formalne, pismem z dnia 13 września 2007r. skarżąca została wezwana do ich usunięcia poprzez podpisanie skargi lub nadesłanie jej oryginału. Do wezwania dołączono pouczenie o prawnych konsekwencjach jego niewykonania, a mianowicie, iż nieusunięcie braków formalnych w terminie 7 dni od daty doręczenia, skutkować będzie odrzuceniem skargi. Wezwanie zostało doręczone ze skutkiem prawnym w dniu 20 września 2007r., przy zachowaniu rygorów przewidzianych w ustawie P.p.s.a. Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżąca nie podpisała skargi ani nie nadesłała jej oryginału. W związku z niewykonaniem w wyznaczonym terminie wezwania dotyczącego złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF sprawa została przekazana do rozpoznania referendarzowi sądowemu. Zarządzeniem z dnia 19 października 2007r., sygn. akt II SA/Rz 537/07, tut. Sąd w osobie referendarza sądowego, pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, pouczając wnioskodawczynię o możliwości wniesienia sprzeciwu od powyższego zarządzenia. W otwartym do wniesienia środka zaskarżenia terminie, S. G. złożyła pismo z dnia 30.10.2007r. Z uwagi na jego treść, Sąd wezwał skarżącą do sprecyzowania czy pismo to jest sprzeciwem od zarządzenia z dnia 19.10.2007r., czy też w istocie pismem procesowym w sprawie stanowiącym polemikę z otrzymaną odpowiedzią na skargę. W dniu 03.12.2007r. S. G. złożyła pismo, w którym zwróciła się o wyjaśnienie wątpliwości co do "przebiegu rozpatrzenia jej skargi". Tut. Sąd pismem z dnia 20.12.2007r. udzielił skarżącej odpowiedzi na powyższe oraz ponownie zwrócił się o wyjaśnienie czy pismo z dnia 30.12.2007r, jest sprzeciwem czy pismem procesowym w sprawie. W odpowiedzi S. G. wyjaśniła, iż pismo z dnia 30.10.2007r. stanowi zarówno polemikę z otrzymanym odpisem odpowiedzi na skargę jak i jest sprzeciwem na zarządzenie z dnia 19.10.2007r. Z uwagi na treść powyższego wyjaśnienia, ponownie przesłano S. G. formularz PPF z pouczeniem, iż jego niezłożenie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, skutkować będzie pozostawieniem wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W ustawowym terminie, skarżąca złożyła na wymaganym formularzu PPF, wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 04 lutego 2008r. tut. Sąd wezwał S. G. o uzupełnienie wniosku poprzez wskazanie w rubryce nr 4 formularza PPF tych instytucji składających się na prawo pomocy o które strona się ubiega. W ustawowym terminie wnioskodawczyni zastosowała się do skierowanego wezwania i wskazała, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 20 lutego 2008r. referendarz sądowy, działając na podstawie art. 247 oraz 258 § 2 pkt 4 P.p.s.a. sprawę wniosku S. G. o przyznanie prawa pomocy, z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi, przekazał Sądowi. Postanowieniem z dnia 13 marca 2008r., sygn. akt II SA/Rz 537/07 odmówił wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Orzeczenie to nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Do wszczęcia postępowania przed sądem administracyjnym niezbędne jest skuteczne wniesienie skargi, przez co rozumieć należy spełnienie przez nią określonych w ustawie warunków formalnych, bez których nadanie jej właściwego biegu jest niemożliwe. W związku z tym sąd dokonuje oceny pod względem formalnym tj. czy odpowiada ona określonym w ustawie wymogom. Stosownie do treści art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. każde pismo strony – w tym skarga – powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Natomiast jeżeli skarga pomimo wezwania nie zostanie podpisana, Sąd, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zobligowany jest ją odrzucić. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, iż skarżąca S. G. prawidłowo wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi tj. własnoręcznego jej podpisania bądź nadesłania jej oryginału, nie wykonała wezwania Sądu. W tej sytuacji nieuczynienie zadość powyższemu wezwaniu skutkować musi obligatoryjnym odrzuceniem skargi. Skoro stosowne wezwanie do uzupełnienia braków wraz z wyraźnym pouczeniem o grożących konsekwencjach w razie nie wykonania tej czynności, zostało doręczone skarżącej w dniu 20 września 2007r. należy zatem uznać, iż termin do podpisania skargi lub nadesłania oryginału bezskutecznie upływał z dniem 27 września 2007r. Z tych też przyczyn Sąd nie mógł nadać skardze dalszego biegu, a ją samą, jako obarczoną brakami formalnymi zobligowany był odrzucić. Dodatkowo należy zauważyć, iż skarga S. G. obarczona brakiem formalnym, zawierała wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Sądu zasadnym było w pierwszej kolejności rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Należy zgodzić się z poglądem zawartym w uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego – Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 8.10.1998r., sygn. III RN 54/98, opubl. OSNAPiUS 1999/11 poz. 356, iż odrzucenie skargi bez uprzedniego rozpoznania wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy już z treści skargi wynika, że podlega ona odrzuceniu. W przedmiotowej sprawie skarga obarczona była brakiem formalnym, który jest brakiem usuwalnym i podlega w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a. uzupełnieniu, w wyznaczonym przez Sąd terminie. S. G., w zakreślonym terminie, nie dokonała wyznaczonej w wezwaniu czynności tj. nie podpisała skargi ani nie nadesłała jej oryginału Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.