II SA/Rz 540/10
PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-06-30
Skład orzekający: Referendarz sądowy Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i dochody rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy rodzina utrzymuje się z dochodu 1600 zł brutto, a wnioskodawca i jego syn są bezrobotni, nie można zaprzeczyć, że dochody te pozwalają jedynie na utrzymanie na poziomie koniecznym, co uniemożliwia pokrycie kosztów postępowania sądowego i wynagrodzenia radcy prawnego.Stan faktyczny
G. W. złożył wniosek do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca wraz z żoną i pełnoletnim synem utrzymuje się z dochodu w kwocie 1600 zł brutto, przy czym wnioskodawca i syn są bezrobotni. Rodzina zamieszkuje w lokalu o powierzchni 180 m² i nie posiada innych składników majątkowych o znacznej wartości.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 30.06.2010 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku G. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi G.W. na decyzję Wojewody [...], z dnia [...].03.2010 r., nr [...], wydaną w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, - postanawia - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: 1) zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości, 2) ustanowienie radcy prawnego.
Sygn. II SA/Rz 540/10
Uzasadnienie
G. W. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych w całości oraz na ustanowieniu radcy prawnego. Jego wniosek złożony w przewidzianej przez prawo formie, dotyczy sprawy o sygn. II SA/Rz 540/10. Sprawa o podanej powyżej sygnaturze nie została zakończona przed WSA. Strona została zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł.
W toku postępowania wyjaśniającego ustalono: w skład gospodarstwa domowego wnioskodawcy wchodzą trzy osoby – oprócz strony skarżącej jego żona oraz pełnoletni syn. Poza gospodarstwem domowym pozostaje teściowa. Rodzina G. W. utrzymuje się wyłącznie z dochodów ze pracy J. W. w kwocie 1600 zł. Wnioskujący pozostaje bez pracy; bezrobotnym jest także syn skarżącego. Wymienione osoby zamieszkują w lokalu o pow. 180 m². Członkowie rodziny nie posiadają innych niż dom składników majątkowych o znacznej wartości.
Stwierdzono co, następuje :
Wniosek G. W. zasługuje na uwzględnienie w całości.
Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 ustawy z 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.), prawo pomocy może zostać przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przesłanki przyznania prawa pomocy określa natomiast art. 246 wyżej powołanej ustawy. Na mocy art. 246 § 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy podkreślić, że prawo pomocy jest instytucją szczególną, mogąca znaleźć zastosowanie jedynie w sytuacjach wyjątkowych. Zwolnienie od kosztów sądowych czy przyznanie fachowego pełnomocnika skutkuje bowiem pozbawieniem budżetu państwa należnych dochodów. Wyjątkowość tej instytucji podkreślają bardzo rygorystyczne wymogi przyznania prawa pomocy. Dotyczy to zwłaszcza prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wniosek skarżącego obejmuje nie tylko zwolnienie od kosztów sądowych, ale również ustanowienie fachowego pełnomocnika – radcy prawnego. Z tego względu powinien udowodnić brak jakichkolwiek możliwości pokrycia kosztów finansowych postępowania przed sądem pierwszej i drugiej instancji (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Wnioskujący oraz jego rodzina nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych oraz rzeczowych zdatnych do pokrycia istniejących i przyszłych kosztów postępowania sądowego przed WSA i NSA. Strona jest osobą bezrobotną i bez dochodów. Ze środków pieniężnych w kwocie 1600 zł brutto trzyosobowa rodzinna nie zdoła wygospodarować zarówno kwoty potrzebnej na uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 200 zł oraz wynagrodzenia radcowskiego. Majątek rodziny w postaci domu nie daje większych szans na zwiększenie przychodów. Poprawa sytuacji skarżącego może nastąpić o ile skarżący lub jego syn znajdą stałe zatrudnienie. W aktualnej sytuacji nie można zaprzeczyć opinii strony, że kwota dochodów rodziny W. umożliwia zachowanie utrzymania na poziomie koniecznym, czyli podstawowym dla osoby fizycznej. Dlatego też skarżący w niniejszej sprawie zasadnie twierdzi, że nie posiada jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Z wyżej powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło