II SA/Rz 548/09
WyrokWSA w Rzeszowie2009-12-10
Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny Jolanta Ewa Wojtyna, Krystyna Józefczyk, Sędzia WSA Krystyna Józefczyk, SO (del.) Tomasz Smoleń (sprawozdawca)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów prawa budowlanego dotyczących sposobu użytkowania lokalu, w którym prowadzona jest sprzedaż napojów alkoholowych, stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 7 pkt 9 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi?Ratio decidendi
Naruszenie przepisów prawa budowlanego dotyczących sposobu użytkowania lokalu, w którym prowadzona jest sprzedaż napojów alkoholowych, stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu. Organ zezwalający na sprzedaż napojów alkoholowych ma obowiązek kontrolować przestrzeganie przez przedsiębiorcę zasad i warunków korzystania z zezwolenia, w tym innych przepisów prawa, a nielegalne użytkowanie lokalu jest takim naruszeniem.Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza umarzającą postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Prokurator zarzucił, że lokal, w którym sprzedawany jest alkohol, jest użytkowany niezgodnie z przeznaczeniem, co narusza warunki zezwolenia i przepisy prawa budowlanego. Organy administracji uznały, że naruszenie przepisów prawa budowlanego nie jest podstawą do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu, gdyż wykracza poza ich właściwość.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta Ł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk SO (del.) Tomasz Smoleń /spr./ Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...]
Zaskarżoną przez Prokuraturę Rejonową w Ł. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję z dnia [...]r. sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...]r. syng. [...] umarzającą postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu przez Burmistrza Miasta Ł. na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości od 4,5 % do 18 % alkoholu przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży w lokalu gastronomicznym "C.A." Ł. R. 3.
Burmistrz Miasta Ł. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia ze Nr [...] wydanego przez niego w dniu [...]r. na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających od 4,5 % do 18 % alkoholu przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży w lokalu gastronomicznym "C.A." Ł.R. 3. Przeprowadzone postępowanie nie wykazało aby w przedmiotowej sprawie zaistniała którakolwiek z przesłanek z art. 18 ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi /Dz.U. z 2000 r. Nr 30, poz. 473 ze zm./ co warunkowało cofnięcie zezwolenia. Dlatego decyzją z dnia [...]r. sygn. akt [...] Burmistrz Miasta Ł. umorzył przedmiotowe postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył Prokurator Rejonowy w Ł. Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 10 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 7 pkt 6 i 7 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez uznanie, że nie zachodzą żadne okoliczności skutkujące cofnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, co skutkowało umorzenie postępowania w tej sprawie, podczas gdy wystarczającą przesłanką do cofnięcia zezwolenia jest fakt nieprzestrzegania warunków sprzedaży napojów alkoholowych zawartych w tym zezwoleniu gdzie wskazano, że przedmiotowy alkohol ma być przeznaczonych do spożycia w miejscu jego sprzedaży tj. lokalu gastronomicznego "C.A." w sytuacji, gdy faktycznie sprzedaż takich napojów ma miejsce w lokalu który nie miał i nie może mieć charakteru lokalu gastronomicznego.
Zdaniem Prokuratury organ I instancji pominął jedną z najistotniejszych przesłanek wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych naruszającą warunki sprzedaży alkoholu i legalności wydania zezwolenia. Przesłanką tą jest fakt użytkowania lokalu niezgodnie z pozostającym w obiegu prawnym rozstrzygnięciem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. tj. postanowieniem wstrzymującym dotychczasowy sposób użytkowania oraz decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu. Powyższe rozstrzygnięcie wynika z faktu prowadzenia lokalu gastronomicznego w lokalu o przeznaczeniu handlowym przy czym prowadzący lokal nie uzyskali na zmianę użytkowania stosownego zezwolenia, a brak takiego zezwolenia jest niezgodne z prawem budowlanym i nielegalne. Prokuratura podniosła, iż zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych ma charakter przedmiotowo-podmiotowy gdyż jest wydane dla indywidualnie oznaczonej osoby i dla konkretnie oznaczonego miejsca, a to oznacza że nie można udzielić zezwolenia bez dokładnego i zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym określenie lokalu, w którym mają być sprzedawane napoje alkoholowe.
W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i cofnięcie zezwolenia.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 18 ust. 10 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podało, że materialnoprawne podstawy do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczone do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży zawarte są w art. 18 ust. 10 cyt. ustawy. Brzmienie tego przepisu nie nasuwa wątpliwości, iż wymienione w nim katalog przesłanek przywołano w sposób enumeratywny i ma charakter katalogu zamkniętego, a więc tylko wystąpienie jednej z nich przesądza o obowiązku zastosowania sankcji w postaci cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. analiza akt niniejszej sprawy wskazuje, że podnoszone przez Prokuraturę zaistnienie przesłanek cofnięcia zezwolenia określone w art. 18 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 7 pkt 6 i 7 ustawy nie zachodzą. Odnośnie zarzutu dot. nieprzestrzegania warunków określonych w art. 18 ust. 7 pkt 6 tj. wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie objętym zezwoleniem na sprzedaż napojów alkoholowych przez przedsiębiorcę w nim oznaczonym i w miejscu wymienionym w zezwoleniu stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie nie zaszła zmiana przedsiębiorców, którzy zostali wymienieni w zezwoleniu. W dalszym ciągu są to Z.M. i W.P. prowadzący "C.A." Ł.R. 3. Nie uległo też zmianie miejsce sprzedaży napojów alkoholowych określone w przedmiotowym zezwoleniu jako lokal gastronomiczny "C.A." Ł.R. 3. Nie doszło do zmiany stanu faktycznego ani prawnego w stosunku do danych zawartych w zezwoleniu. Nadto jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ I instancji dokonał analizy ewentualnego zaistnienia pozostałych przesłanek cofnięcia zezwolenia. Przeprowadzone w tym zakresie postępowanie wyjaśniające nie doprowadziło do stwierdzenia takich przesłanek, i zaistnienie nie zostało również podniesione w odwołaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. w uzasadnieniu podkreśliło, że żaden przepis powołanej ustawy nie wprowadza sankcji w postaci cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu właścicielowi lokalu, z tego względu że nie dochował wymogu przestrzegania przepisów prawa budowlanego, a kwestia oceny zgodności sposobu użytkowania danego lokalu z przepisami prawa budowlanego wykracza poza właściwość rzeczową organu zezwalającego. Nie podzielił także zarzutu wobec organu I instancji mającego polegać na bezczynnym utrzymywaniu niezgodnego z prawem stanu faktycznego wskutek nie podjęcia działań w celu cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
Sankcje w tym sankcje karne za naruszenie przepisów prawa budowlanego zawarte są w uregulowaniach z zakresu tego prawa. Dodatkowo naruszenie przepisów prawa budowlanego winno być także egzekwowane wg norm tego prawa, a fakt bezskuteczności działań egzekucyjnych w tym zakresie nie może skutkować stosowaniem sankcji przewidzianej akcie normatywnym regulującym inną dziedzinę materialnego prawa administracyjnego.
Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w/w zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Prokurator Rejonowy w Ł. zarzucając naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 10 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 7 pkt 6 i 7 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153 z 2002 poz. 1270 ze zm./ Sąd sprawuje kontrolę w zakresie administracji obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 144 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ zwanej dalej: p.p.s.a. stanowiącym, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując takiej kontroli w tej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...]r. umarzająca postępowanie dot. cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych narusza prawo.
Podstawę prawną cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży określa przepis art. 18 ust. 10 ustawy. Pkt 2 wyżej podanej przepisu wskazuje, że taką podstawą cofnięcia zezwolenia jest nieprzestrzeganie określonych w ustawie warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Warunki te określa przepis art. 18 ust. 7 ustawy.
Dokonując ustaleń organ I instancji badał poszczególne przesłanki cofnięcia wydanego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Nie dokonał jednak żadnych ustaleń w kontekście art. 18 ust. 7 pkt 5 ustawy. W uzasadnieniu decyzji wskazuje, iż do wniosku o zezwolenie dołączono dokumenty potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych i wymieniono: akt notarialny, odpis z księgi wieczystej oraz umowę użyczenia. Był to jednak stan na chwilę wydania zezwolenia tj. [...]r. Obecnie w toczącym postępowaniu brak jest ustaleń na okoliczność co w ocenie Sądu stanowi naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.
Jako jeden z warunków prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia w miejscu i poza miejscem sprzedaży art. 18 ust. 7 pkt 9 ustawy wymienia przestrzeganie innych zasad i warunków określonych przepisami prawa.
W sprawie bezsporny jest fakt, że w obrocie prawnym istnieje decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]r. znak [...] nakazująca Z.M. oraz W.P. przywrócić poprzedni sposób użytkowania lokalu gastronomicznego zlokalizowanego na działce Nr 3781/1 poł. w Ł. przy ul. R. 3 jako lokal handlowy. Oznacza to, że prowadzący lokal gastronomiczny "C.A." zmienił sposób użytkowania lokalu bez stosownego zezwolenia, co jest niezgodne z prawem budowlanym. Brak realizacji nakazu wynikającego z wyżej wskazanej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. należy ocenić jako nieprzestrzeganie innych zasad i warunków określonych przepisami prawa, o których mowa w art. 18 ust. 7 pkt 9 ustawy. Organ zezwalający na sprzedaż napojów alkoholowych nie jest pozbawiony możliwości kontroli nad przedsiębiorcą w zakresie przestrzeganie przez niego zasad i warunków korzystania z zezwolenia tym bardziej, gdy w obrocie prawnym znajduje się ostateczna i prawomocna decyzja jednoznacznie wskazująca, iż lokal wskazany w zezwoleniu użytkowany jest niezgodnie z jego przeznaczeniem co narusza obowiązujące przepisy prawa budowlanego, a to stosownie do treści art. 18 ust. 10 ustawy dalej podstawę organowi zezwalającemu na cofnięcie zezwolenia o którym mowa w ust. 1.
Podobny pogląd prawny zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 marca 2007 r. sygn. VI SA/Wa 66/07. Ustawodawca nie różnicuje skutku nieprzestrzegania warunków sprzedaży alkoholu w zależności od stopnia szkodliwości społecznego konkretnego naruszenia ani ilości naruszeń. Nieprzestrzeganie ustawowych warunków sprzedaży alkoholu zawsze skutkuje jednakowo cofnięciem zezwolenia na sprzedaż. Skoro w art. 18 ust. 7 pkt 9 ustawy mowa jest o przestrzeganiu innych zasad i warunków określonych przepisami prawa, a lokal objęty zezwoleniem użytkowany jest nielegalnie niezgodnie z przepisami prawa, okoliczność taka winna skutkować cofnięciem zezwolenie w oparciu o art. 18 ust. 10 pkt 2 ustawy. Powyższe okoliczności wskazują że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Miasta Ł. zostały wydane z naruszeniem prawa błędnie umarzając postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze Prokuratora Rejonowego w Ł. należy stwierdzić, iż organ I i II instancji nie dopuścił się naruszenia art. 18 ust. 10 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 7 pkt 6 i 7 ustawy. Zebrany w sprawie materiał nie daje podstaw do stwierdzenia naruszenia warunków określonych w art. 18 ust. 7 pkt 6 albowiem nie zaszła zmiana przedsiębiorców którzy zostali wymieni w zezwoleniu na sprzedaż napojów alkoholowych z dnia [...]r. Nr[...]. Nie uległo także zmiany miejsce sprzedaży tych napojów określone w zezwoleniu jako lokal gastronomiczny "C.A." w Ł.R. 3. Z tego też względu za niezasadne należy uznać zarzut naruszenia wymogów zgłoszenia organowi zezwalającemu zmianę stanu faktycznego i prawnego w stosunku do danych zawartych w zezwoleniu /art. 18 ust. 7 pkt 7 ustawy/.
W ponownym postępowaniu organ po zbadaniu przesłanek z art. 18 ust. 10 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 7 pkt 5 ustawy oraz uwzględniając wskazówki Sądu wydał decyzję odpowiadającą prawu.
Uchylając zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta Ł. Sąd oparł się o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.
Z uwagi na negatywny charakter zaskarżonej decyzji, która nie przyznaje żadnych praw i obowiązków Sąd odstąpił od określenia, czy i w jakim zakresie decyzja ta nie może być wykonana /art. 152 p.p.s.a./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło