II SA/Rz 559/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła Sędziowie NSA Maria Piórkowska /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 10 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...]. Przedmiotem skargi Prokuratora Rejonowego [...] jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako SKO) z dnia [...] marca 2010 r., nr [...] utrzymująca w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w L. o nr ewid. 218 o pow. 0,22 ha stanowiącej własność W. B., na działki o nr 218/1, 218/2, 218/3. W podstawie prawnej organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., określanej dalej jako k.p.a.) oraz art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.). Z akt sprawy wynika, że na wniosek Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział [...], Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] zatwierdził podział nieruchomości oznaczonej w rejestrze ewidencji gruntów wsi L., gminy [...] jako działka nr 218 o pow. 0,22 ha, stanowiąca własność W. B. na działki nr 218/1, 218/2, 218/3. Sprzeciw na tę decyzję wniósł Prokurator Rejonowy [...] wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. Zarzucił rażące naruszenie art. 93 ust. 1 w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podniósł, że podział był zrealizowany bez "jakiegokolwiek spojrzenia w przyszłość", gdyż po podziale działki 218 powstały 3 działki 218/1, 218/2 i 218/3. Przy podejmowaniu decyzji nie ustanowiono służebności dla działki nr 218/1. SKO decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia [...] kwietnia 2006 r. w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości położonej w L. o nr 218 na działki nr 218/1, 218/2, 218/3. W uzasadnieniu organ zwrócił uwagę, że do żądania zawartego w sprzeciwie mają zastosowanie okresy przedawnienia ustalone dla uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania oraz stwierdzenia nieważności decyzji. Podał, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2006 r. jest decyzją ostateczną, stąd wzruszenie jej może nastąpić tylko w trybach szczególnych przewidzianych w k.p.a., a w szczególności na zasadzie art. 156 § 1 k.p.a. Kolegium oceniło, że decyzja organu I instancji została wydana prawidłowo, zgodnie z prawem. Decyzja ta nie zawiera rażących wad, które uzasadniałyby bezwzględne wyeliminowanie tego aktu z obrotu prawnego. Organ I instancji w sposób prawidłowy uznał, że proponowany podział jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] maja 2002 r. Nadto spełnione zostały pozostałe warunki, gdyż nieruchomości podlegające podziałowi położone są na obszarze, który nie jest objęty obowiązkiem sporządzenia planu miejscowego, dla tego obszaru planu nie sporządzono, gmina zaś nie ogłosiła o przystąpieniu do sporządzenia planu. Odnosząc się do zarzutu prokuratora o braku dostępu do drogi publicznej działki nr 218/1, pow. wyjaśniło że przedmiotowa działka nie została pozbawiona dostępu do drogi publicznej, co wynika z materiału w sprawie. Działka nr 218/1 i 2188/2 jest przeznaczona na pas drogowy, stąd nie można mówić o pozbawieniu dostępu drogi publicznej ani działki nr 218/1 i 218/2, a w konsekwencji o rażącym naruszeniu prawa. Konkludując Kolegium stwierdziło, że decyzja Wójta nie jest dotknięta żadną z wad wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a., dlatego brak jest podstaw do wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego. Na skutek wniosku Prokuratora Rejonowego oraz W. B. o ponowne rozpatrzenie sprawy SKO decyzją z dnia [...] marca 2010 r., opisaną na wstępie utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2010 r. W uzasadnieniu Kolegium podzieliło w pełni argumentację zawartą w swojej decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. Skargę na decyzję SKO z dnia [...] marca 2010 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Prokurator wnosząc o jej uchylenie w całości jak i poprzedzającej jej decyzji SKO z dnia [...] grudnia 2010 r. Zarzucił zaskarżonej decyzji wydanie jej z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 85 k.p.a., mających wpływ na treść rozstrzygnięcia. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem Kolegium. Powtórzył jak w sprzeciwie, że właściciel nieruchomości nr 218/1 nie ma dostępu do drogi publicznej z działki stanowiącej jego własność. Nie zgodził się z argumentacją Kolegium, że przyleganie działki nr 218/1 do działki 218/3 stanowiącej pas drogowy drogi A4. Reasumując skarżący podał, że Wójt Gminy w decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości nr 218 dopuścił się rażącego naruszenia prawa przez zatwierdzenie podziału działki niezgodnie z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. SKO odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga podlega uwzględnieniu. Na wstępie należy podnieść, że zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu nadzwyczajnym jakim jest postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności, będące wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, wynikającej z art. 16 § 1 kpa, a więc może mieć miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Z tego też powodu wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter ścieśniający a stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznych, wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych art. 156 § 1 kpa /wyrok NSA z 7.07.1983 r. II SA 581/83, Prob. Praw. 1984, nr 10 s. 28/. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco określone art. 156 § 1 kpa a zestawienie to stanowi zamknięty katalog przyczyn jej stwierdzenia, zobowiązując do dokładnego stosowania /wyrok SN z 11.05.2000r IIl RN 62/00, OSNAPiUS 2001, nr 4, poz. 100/. Przesłankami pozytywnymi stwierdzenia nieważności, określonymi art. 156 § 1 kpa są przesłanki podmiotowe /pkt. 1 i 4/, przedmiotu postępowania /pkt. 3, 5 i 6/ oraz podstawy prawnej rozstrzygnięcia /pkt. 2 i 7/. W rozpoznawanej sprawie, Prokurator Rejonowy [...], składając sprzeciw od ostatecznej decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej w rejestrze ewidencji gruntów wsi L. jako działka nr 218 o pow. 0,22 ha stanowiącej własność W. B. jako podstawę żądania stwierdzenia nieważności wskazał przepis art. 156 § 1 pkt. 2 kpa. Zarzucił podjęcie tej decyzji niezgodnie z art. 93 ust. 1 w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /tekst jedn. Dz. U., z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm./, skutkujące po dokonanym podziale brakiem dostępu do drogi publicznej właściciela nowo - powstałej działki. Z powołanego przepisu art. 93 ust. 1 powołanej wyżej ustawy wynika, że podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego, a w razie braku tego planu stosuje się przepis art. 94. Ten ostatni zaś przepis stanowi, że w przypadku braku planu miejscowego - jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu, a gmina nie ogłosiła o przystąpieniu do sporządzania planu - podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest zgodny z przepisami odrębnymi, a jeżeli przed dniem złożenia wniosku o podział była wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, obowiązująca w dniu złożenia wniosku, jeżeli jest zgodny z warunkami określonymi w tej decyzji. W rozpoznawanej sprawie, bezspornym między stronami jest, że gmina nie ogłosiła o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego, brak jest planu miejscowego, jak również nieruchomość położona jest na obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu, a więc zaistniały przesłanki do zastosowania tego przepisu. W tym stanie prawnym i faktycznym, organ który otrzymał żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia [...] kwietnia 2006r w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości, w oparciu o treść art. 156 § 1 pkt. 2 kpa winien skonfrontować i ocenić jej zgodność z wydaną wcześniej decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Z zalegającej bowiem w aktach sprawy decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] mają 2002r [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, między innymi dla działki nr 218 , wynikają również wymagania dotyczące ochrony osób trzecich poprzez zastrzeżenie, że "projektowana inwestycja nie może powodować ograniczenia dostępu do drogi publicznej właścicielom sąsiednich działek". Jakkolwiek wyrysy map nie wskazują na naruszenie tego zastrzeżenia nie mniej dokumentacja fotograficzna zalegająca w aktach sprawy wskazuje, że dostęp do drogi publicznej, po dokonaniu podziału działki nr 218 jest iluzoryczny. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie, powołane wyżej okoliczności winien zbadać i ocenić pod kątem wnioskowanego przez skarżącego przepisu art. 156 § 1 pkt. 2 kpa. Zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego wbrew żądasniom skarżącego analizy i oceny pod kątem ewentualnego zaistnienia przesłanki określonej art. 156 § 1 pkt. 2 kpa nie zawierają przytaczając jedynie poglądy doktryny i judykatury w zakresie nadzwyczajnego postępowania, jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyn wymienionych art. 156 § 1 pkt. 2 kpa końcowo konkludując, że materiał graficzny przesądza o braku przesłanek do stwierdzenie nieważności, której domaga się skarżący. Z tych też powodów, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji.