II SA/Rz 563/04
WyrokWSA w Rzeszowie2005-07-22
Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak, Jerzy Solarski, Zbigniew Czarnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało się za organ niewłaściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości, gdy strona domagała się ponownego rozstrzygnięcia sprawy przez Kolegium, mimo że decyzja o rozgraniczeniu została wydana przez organ I instancji i strona została pouczona o możliwości skierowania sprawy do sądu powszechnego?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało się za organ niewłaściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości. Sprawy o rozgraniczenie nieruchomości, w tym spory wynikające z niezadowolenia z ustalonego przebiegu granicy, należą do właściwości sądów powszechnych, a nie organów administracji publicznej czy sądów administracyjnych. Organ administracji publicznej, wydając decyzję o rozgraniczeniu, nie orzeka w drugiej instancji, a strona niezadowolona z rozgraniczenia powinna dochodzić swoich praw w procesie cywilnym.Stan faktyczny
J. K. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy własne postanowienie o uznaniu się za organ niewłaściwy w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Skarżąca kwestionowała prawidłowość ustalonego przebiegu granicy i domagała się ponownego rozpoznania sprawy. Kolegium uznało się za niewłaściwe, wskazując, że sprawy rozgraniczeniowe należą do właściwości sądów powszechnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak Sędziowie NSA Jerzy Solarski WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Protokolant: sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie uznania się za organ niewłaściwy w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oddala skargę
II SA/Rz 563/04
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy własne postanowienia z dnia [...] marca 2004 r., [...] o uznaniu się za organ niewłaściwy w sprawie rozgraniczenia nieruchomości i ustalenia przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 1323 i nr 1362 położonymi w K. W uzasadnieniu skarżonego postanowienia Kolegium wskazało, że w postępowaniu o rozgraniczenie i ustalenie przebiegu granicy organy administracji publicznej nie orzekają w II instancji zatem strona takiego postępowania nie może skutecznie kwestionować odwołaniem rozstrzygnięć wydanych przez organ rozgraniczający. Swoich praw może dochodzić tylko w procesie przed sądem powszechnym, gdyż stronie niezadowolonej z rozgraniczenia przysługuje skarga do takiego sądu
i żądanie rozpoznania sprawy przez sąd cywilny. Skoro przepisy prawa nie dają Kolegium możliwości prawnej rozstrzygania sprawy rozgraniczeniowej to wniosek J. K. jako osoby niezadowolonej z rozgraniczenia nie mógł być przez Kolegium merytorycznie rozpatrzony, a to zmuszało Kolegium do wydania na podstawie art. 66 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /t.j. Dz. U. nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm./ postanowienia o uznaniu się za organ niewłaściwy do załatwienia sprawy J. K.
Z postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nie zgodziła się J. K. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżąca zaskarżając postanowienie wskazała, że domaga się rozpoznania ponownego swojej sprawy przez Sąd, gdyż w istocie nie wie jakich działek dotyczy postanowienie Kolegium, bowiem wszystkie działki będące przedmiotem jej sprawy zostały przez organy błędnie wykazane, a postępowanie rozgraniczeniowe, w którego wyniku ustalono przebieg granicy jej nieruchomości, przeprowadzono z naruszeniem prawa, zwłaszcza błędnie ustalono przebieg granicy. W skardze strona nie sformułowała wniosków co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o oddalenie skargi przywołując argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Istotą kontroli sądowej sprawowanej nad administracją publiczną jest badanie zgodności działań administracji z przepisami prawa. Tak ustalony zakres kontroli wynika wprost z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270/, dalej: prawo o p.s.a.
Kontrolując zaskarżone postanowienie w takim zakresie Sąd stwierdza, że nie narusza ono prawa w taki sposób, aby musiało być usunięte z obrotu prawnego. Sąd na podstawie art. 134 § 1 prawa o p.s.a. kontrolując zaskarżone rozstrzygnięcie nie jest związany zarzutami skargi, jej podstawą prawną, ani wnioskami formułowanymi przez stronę skarżącą. Treść tego przepisu oznacza, że Sąd z urzędu jest zobowiązany wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, nawet te, których strona w skardze nie podniosła.
W zaskarżonej sprawie analiza skarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że Kolegium uznając się za organ niewłaściwy do załatwienia wniosku skarżącej działało zgodnie z prawem. Z treści skargi i innych pism kierowanych do Kolegium przez skarżącą wynika, że domaga się ona merytorycznego rozpoznania sprawy rozgraniczenia jej nieruchomości z nieruchomością sąsiadującą. Rozgraniczenie, z którego skarżąca jest niezadowolona dokonane zostało decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2003 r.,[...]. W decyzji tej strona został pouczona o dalszej drodze prawnej, w sytuacji gdyby nie była zadowolona z rozgraniczenia. Organ rozgraniczający poprawnie wskazał, że w takich przypadkach należy występować z żądaniem skierowania sprawy do sądu powszechnego, gdyż tylko ten może rozstrzygać spory powstałe na tle rozgraniczenia. Mimo takiego pouczenia skarżąca wystąpiła z wnioskiem o merytoryczną ocenę rozgraniczenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Rozpatrując sprawę organ ten poprawnie uznał się za niewłaściwy do załatwienia wniosku /sprawy/ skarżącej. Obowiązujące prawo nie daje podstaw do orzekania w formie decyzji w sprawach o rozgraniczenie, zatem skarżąca w sposób niezasadny domagała się od Kolegium rozstrzygnięcia merytorycznego o rozgraniczeniu. Również sądy administracyjne nie są kompetentne, aby orzekać o żądaniach skarżącej, które odnoszą się do ustalenia przebiegu granicy na skutek rozgraniczenia. Sąd orzekając na skutek skargi J. K. zbadał tylko, czy zaskarżone postanowienie znajduje oparcie w przepisach prawa. Nie czynił natomiast przedmiotem rozważań argumentów merytorycznych podnoszonych w skardze.
Mając na uwadze powyższe Sąd skargę oddalił, przyjmując że w świetle obowiązującego porządku prawnego nie może ona zostać uwzględniona, stosownie do treści art. 151 prawa o p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło