II SA/Rz 566/11

WyrokWSA w Rzeszowie2011-08-17

Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Ewa Partyka, Jolanta Ewa Wojtyna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając jednocześnie naruszenie prawa przez tę decyzję?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie może utrzymać w mocy decyzji organu pierwszej instancji, jeśli stwierdzi, że narusza ona prawo. W takiej sytuacji organ odwoławczy powinien uchylić decyzję organu pierwszej instancji i orzec merytorycznie, jeśli uzna, że rozstrzygnięcie jest właściwe pomimo naruszenia. Utrzymanie w mocy wadliwej decyzji stanowi naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący Z.P. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczo-składowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczące błędnego ustalenia linii zabudowy od drogi gminnej. SKO utrzymało decyzję w mocy, uznając, że mimo pewnych wad, rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy i zasądził od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie WSA Ewa Partyka WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego Z. P. kwotę 757 zł /słownie: siedemset pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 566/11 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [..] października 2010 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [..] (dalej: SKO [..]) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [..] z dnia [..] sierpnia 2010 r., [..] r. ustalającą dla Z.P. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie gospodarczo – składowego przeznaczonego na maszyny i urządzenia rolnicze, w zabudowie zagrodowej na działce nr [..] położonej w miejscowości B. W podstawie prawnej SKO [..] wskazało art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98, z 2000 r., poz. 1071 ze zm.) dalej: k.p.a. oraz art. 6 ust. 2 pkt 1, art. 52 ust. 1 w związku z art. 64 ust. 1, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1 i ust. 4, art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm.) dalej: ustawa o planowaniu. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że odwołanie Z.P. nie mogło być uwzględnione, gdyż decyzja nim objęta odpowiada wymogom prawa. Zdaniem organu żaden z dwu zarzutów odwołania nie zasługuje na uwzględnienie. Wprawdzie zarzut odnoszący się do ustalenia linii zabudowy można by uznać za zasadny, ale nawet przy takim przyjęciu nie ma podstaw do uchylenia skarżonej decyzji. Wynika to z tego, że projektowanej zabudowy należało ustalić linię zabudowy odpowiadającą linii budynku gospodarczego położonego na działce oznaczonej nr [..], a ten budynek od drogi gminnej jest oddalony o 11-12,5 m. Z tego powodu przyjęcie dla projektowanego budynku linii zabudowy wyznaczonej na 12,5 m odpowiada przepisom prawa, aczkolwiek błędne jest uzasadnienie dla przyjęcia tej odległości w decyzji organu pierwszej instancji. Drugi zarzut odnoszący się do wadliwego określenia stron postępowania jest nietrafny z tego powodu, że stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy są właściciele nieruchomości sąsiadujących z działką objętą inwestycją. Stanowisko takie, zdaniem SKO [..] jest utrwalone i nie budzi wątpliwości. Z kolei odwołania D. i R.R. oraz E. i W.H. nie mogły być skuteczne, gdyż przepisy prawa nie wymagają szczegółowego i konkretnego określenia sposobu użytkowania projektowanych obiektów. Decyzja ustalająca warunki zabudowy ma wskazywać ich przeznaczenie. Z rozstrzygnięciem [..] nie zgodził się Z.P. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzucił skarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Pełnomocnik skarżącego wskazał w pierwszej grupie naruszenie art. 61 ust. 1 i ust. 6-7 ustawy o planowaniu w związku z § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1588). Polega ono na błędnym zastosowaniu tych przepisów, a w konsekwencji niewłaściwym ustaleniu linii zabudowy od drogi gminnej. W tej grupie naruszeń wskazano na niezastosowanie art. 43 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. nr 19, z 2007 r., poz. 115 ze zm.) a tym samym ustalenie linii zabudowy w sposób sprzeczny z treścią tego przepisu. W grupie naruszeń prawa procesowego wskazano treść art. 7 i art. 77 k.p.a., które zdaniem skarżącego naruszono przez nie wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, zwłaszcza linii zabudowy istniejących już budynków, a przez to błędne określenie tej linii dla projektowanego budynku. Z tych powodów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji lub jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia. Skarżący zażądał także zasądzenia kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę SKO [..] wniosło o oddalenie skargi wskazując argumentację jak w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje; Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji i stosują prawem określone środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane zarzutami skargi, jej podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarga Z.P. zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy organy ustaliły w sposób odpowiadający prawu. Sąd uznaje te ustalenia za poprawne i przyjmuje je jako podstawę własnego orzekania. W tym więc zakresie nie podziela zarzutu skargi wskazującego na naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. niewyjaśnienie sprawy. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy jest jasny tylko, że organ dokonał innej oceny tego stanu niż skarżący. Dla rozstrzygania sprawy, w kontekście zarzutów skargi istotne znaczenie ma ustalenie, że na działkach sąsiadujących z działką objętą postępowaniem w sprawie ustalenia warunków zabudowy istnieją budynki usytuowane w różnej odległości od drogi gminnej. W takich realiach sprawy wyznaczona została linia zabudowy dla budynku realizowanego przez skarżącego. Organy obu instancji przyjęły przebieg tej linii w odległości 12,5 m od drogi gminnej, przy czym różna była ich argumentacja dla takiego rozstrzygnięcia. Organ pierwszej instancji wyznaczając linię zabudowy odwołał się do linii wyznaczonej przez budynek leżący na działce po przeciwnej stronie drogi w stosunku do działki inwestora. SKO [..] trafnie przyjęło, że takie ustalenie linii zabudowy narusza przepisy prawa tj. § 4 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 r. Równocześnie jednak przyjęło, że ustalenie linii jest poprawne gdyż spełnia ona warunki wyznaczone przez budynek gospodarczy leżący na działce nr [..], znajdującej się po tej samej stronie drogi co działka skarżącego ale nie sąsiadującej bezpośrednio z nią. W ocenie Sądu takie działanie SKO [..] nie może zasługiwać na akceptację. Organ odwoławczy nie ma możliwości utrzymania w mocy decyzji, a więc stosowania art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w sytuacji, gdy stwierdza, że objęta odwołaniem decyzja narusza prawo. Tak było w rozpoznawanej sprawie. Organ odwoławczy nie ma możliwości stopniowania naruszeń prawa ze względu na ich wpływ na rozstrzygnięcie. Art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. może być zastosowany tylko, gdy decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z prawem. W sytuacji, gdy decyzja prawo narusza organ odwoławczy musi decyzję pierwszej instancji uchylić i orzec merytorycznie, jeżeli stwierdza, że pomimo naruszenia rozstrzygnięcie jest właściwe. SKO [...] utrzymując decyzję w mocy działało jak sąd administracyjny, jednak ten dla takich działań ma wyraźną podstawę w przepisach prawa, w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Zatem SKO [..] utrzymując w mocy decyzję Wójta Gminy [..] naruszyło art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd podziela zarzut skargi wskazujący na naruszenie przepisów prawa materialnego w związku z wyznaczeniem linii zabudowy dla budynku skarżącego. Art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu wymaga dla ustalenia warunków zabudowy m.in. wyznaczenia linii zabudowy. Warunek ustalenia linii jest obligatoryjny. Sposób jej wyznaczenia określa § 4 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 r. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, jeżeli linia istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok, wówczas obowiązującą linię zabudowy ustala się jako kontynuację linii zabudowy tego budynku, który znajduje się w większej odległości od pasa drogowego. SKO [..] wychodząc z treści tego przepisu przyjęło linię wyznaczoną przez budynek znajdujący się na działce nr [..], a więc nie na sąsiedniej w stosunku do działki skarżącego, nadto wybrało budynek gospodarczy w sytuacji, gdy na tej działce znajduje się również budynek mieszkalny i jest położony w odległości mniejszej niż 12,5 m od drogi. Działanie takie stanowi naruszenie § 4 ust. 3 rozporządzenia, gdyż zasadą wyznaczenia linii zabudowy musi być przedłużenie linii zabudowy istniejącej na działkach sąsiednich. Działka sąsiednia to ta, która leży w najbliższym sąsiedztwie i jest na niej zlokalizowany (istniejący) budynek. Linia zabudowy wyznaczona w decyzji ma być kontynuacją, zatem przedłużeniem linii istniejącej, a nie odnoszeniem jej do bliżej nie określonych budynków znajdujących się w obszarze analizy. Poza tym wyznaczenie linii ma być kontynuacją istniejącej zabudowy, a nie zabudowy określonego rodzaju jak czyni to SKO [...]. Przepisy prawa nie wskazują by linię zabudowy budynku gospodarczego można było ustalić w odniesieniu do takich budynków. Należy to robić w odniesieniu w ogóle do budynków, które znajdują się na działkach sąsiednich, z uwzględnieniem, że wyznaczenie linii nie może naruszać przepisów odrębnych. W ponownym postępowaniu organy zastosują poprawnie przepisy prawa mając na uwadze stanowisko Sądu w zakresie rozumienia art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu w związku z § 4 ust. 3 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 r. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło