II SA/Rz 568/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Joanna Zdrzałka /spr./ Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Maria Mikolik Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2024 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 8 marca 2024 r. nr SKO.405.ŚR.260.152.2024 w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego - skargę oddala – Przedmiotem skargi J.L. (dalej zwana: "skarżącą") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu (dalej: "Kolegium", "SKO") z dnia 8 marca 2024 r. nr SKO.405.ŚR.260.152,2024 w przedmiocie odmowy ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką W.L.. W podstawie prawnej organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2024 r., poz. 572 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r" poz. 390 ze zm. - dalej "u.ś.r."). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że wnioskiem z 19 grudnia 2023 r. J.L. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką W.L., która legitymuje się wydanym przez Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w R. orzeczeniem z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe. Wynika z niego, że stopień niepełnosprawności datuje się od 11 czerwca 2018 r., natomiast nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność. Po przeprowadzeniu postępowania, w tym przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego Wójt Gminy [...] decyzją z dnia 9 stycznia 2024 r. nr ŚR.II.4421.142.2023 odmówił przyznania wnioskodawczyni prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką W.L.. Organ wskazał, że powodem odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia jest brak spełnienia przesłanki z art. 17 ust. 1 i ust. 1b u.ś.r. Organ wyjaśnił, że w związku z tym, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność osoby wymagającej opieki nie został spełniony warunek z art. 17 ust. 1b u.ś.r. Wskazując na wyrok TK z 21.10.2004 r., sygn. K 38/13 organ podał, że poprawienie stanu pranego należy do ustawodawcy. Mając na uwadze dysponowanie środkami zleconymi oraz to, że wykładnia literalna przepisów wyprzedza wykładnię celowościową i systemową, brak daty powstania niepełnosprawności stanowi negatywną przesłankę w przedmiocie wnioskowanego świadczenia. Ponadto w ocenie Wójta z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca nie sprawuje stałej, ciągłej opieki nad osobą niepełnosprawną. Zakres czynności jakie wykonuje (m. in. sprzątanie, gotowanie, przygotowywanie posiłków, robienie zakupów, zapewnianie opału) wynika z potrzeb życia codziennego każdego człowieka. Pozostałe czynności pielęgnacyjno- opiekuńcze m.in. mierzenie ciśnienia, podawanie leków, pomoc w kąpieli, odpowiednio zorganizowane nie przeszkadzają w podjęciu zatrudnienia. Sprawowana opieka ma charakter pomocy w czynnościach dnia codziennego do czego wnioskodawczym jest zobowiązana jako córka. Nadto osoba niepełnosprawna porusza się samodzielnie, nie korzysta z pomocy sprzętów ortopedycznych, samodzielnie spożywa posiłki. Jej stan zdrowia nie jest na tyle zły, aby zachodziła potrzeba stałej opieki, która uniemożliwia podjęcie zatrudnienia. Zdaniem organu nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1 u.ś.r. Od powyższej decyzji J.L. złożyła odwołanie. Wyjaśniła, że jej mama z uwagi na stan zdrowia wymaga całodobowej opieki i pomocy we wszystkich czynnościach życia codziennego. Opieka nie ogranicza się do wykonywania podstawowych czynności domowych, ale całodobowej opieki nad chorą mama. Jest dyspozycyjna całą dobę, opiekę sprawuje w sposób ciągły, codziennie, bez przerwy, co w konsekwencji wyklucza możliwość wykonywania pracy zarobkowej. Jej zdaniem organ domaga się by porzuciła opiekę nad mamą i szukała zatrudnienia, co w jej ocenie jest niedopuszczalne. Odnośnie dokonanej przez Wójta oceny stanu zdrowia mamy podała, że wyspecjalizowanym organem w tym zakresie i decydującym o stanie zdrowia jest Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, a nie pracownik socjalny. Odwołująca wskazała także na wyrok TK z 21.10.2014 r., sygn. K 38/13 i stwierdziła, że prawo do świadczenia pielęgnacyjnego nie powinno być różnicowane ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Decyzją z dnia 8 marca 2024 r. SKO w Tarnobrzegu utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie, ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Wobec powyższego wbrew stanowisku organu I instancji, nie jest dopuszczalne oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która została uznana za niezgodną z Konstytucją RP. SKO zauważyło jednak, że pomimo błędnego stanowiska organu co do art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie nie być przyznane, z uwagi na brak spełnienia warunków określonych w art. 17 ust. 1 u.ś.r., tj. stałej lub długotrwałej opieki nad osobą niepełnosprawną. W tym zakresie stanowisko organu I instancji Kolegium oceniło jako prawidłowe. Organ odwoławczy zauważył, że zasadnicza część czynności podejmowanych przez wnioskodawczynię dotyczy pomocy w higienie, prowadzeniu gospodarstwa domowego (zakupy, przyrządzanie posiłków). Pozostałe czynności, tj. odbywanie wizyt u lekarza, udział w gimnastyce i spacery, mogą być realizowane także przez osobę aktywną zawodowo i nie dotyczą zapewnienia opieki i pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Natomiast opieka i piecza nad osobą musi mieć charakter trwały lub długotrwały oraz być wykonywana osobiście. Opieka winna wyrażać się w zaangażowaniu całodobowym ze strony opiekuna i podejmowaniu przez niego wielu czynności pielęgnacyjnych o różnych porach dnia i nocy. Zdaniem Kolegium, codzienne obowiązki domowe są wykonywane w każdym gospodarstwie domowym i to z reguły przez osoby pracujące w pełnym wymiarze czasu pracy. Konieczność podejmowania takich czynności nie może zatem zostać uznana za coś nadzwyczajnego, uniemożliwiającego podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia. Nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie zależy bowiem od sprawowania opieki nad członkiem najbliższej rodziny, rozumianej jako przejaw wewnątrzrodzinnego solidaryzmu i moraino-prawnej powinności wynikającej ze stosunku pokrewieństwa, ale od niemożności kontynuowania lub braku możliwości podjęcia przez córkę (opiekuna), zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki w sposób trwały, osobisty i ciągły. Z powyższych względów Kolegium uznało, że wnioskodawczym nie spełnia wymaganych warunków do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. J.L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na powyższą decyzję. Zwróciła się o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Kwestionowanej decyzji zarzuciła: naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez błędne przyjęcie, że matka skarżącej, tj. W.L., nie wymaga stałej i ciągłej opieki, wykluczającej możliwość podjęcia zatrudnienia przez skarżącą J.L.; naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 77 §1 i art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w szczególności odnoszących się do zakresu faktycznej opieki sprawowanej przez stronę skarżącą; art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie oceny dowodów w sposób dowolny, z naruszeniem zasad logicznego rozumowania i zasad doświadczenia życiowego, poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego rozpatrzenia materiału dowodowego, z pominięciem istotnych okoliczności, co ostatecznie skutkowało naruszeniem przepisów prawa materialnego, a to art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., skutkujący odmową przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji, kiedy w sprawie zostały spełnione pozytywne przesłanki by takie świadczenie skarżąca mogła otrzymać. W uzasadnieniu wskazała, że już treści samego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, że W. L. wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Skarżąca nie zgodziła się z ustaleniami organów. Wyjaśniła, że jej mama co prawda porusza się samodzielnie, jednak nie bez problemów. Miewa częste zawroty głowy, które utrudniają samodzielne przemieszczanie, a także powodują lęk jej samej przed chodzeniem i ryzykiem upadku. Skarżąca dba o matkę, przygotowuje jej posiłki, adekwatne do jej potrzeb i chorób, dba o regularne przyjmowanie leków. W.L. leczy się przewlekle na nadciśnienie w związku chorobą niedokrwienną, cukrzycę typu 2, na jaskrę (straciła wzrok w jednym oku) oraz na nerki. Na wszystkie w/w choroby przyjmuje leki na stałe, w tym krople do oczu, przy zakrapianiu których konieczna jest pomoc córki. Także dla utrzymania prawidłowej higieny potrzebna jest pomoc osoby trzeciej. Nikt inny poza skarżącą nie jest w stanie zapewnić mamie pomocy. Podkreśliła, że Kolegium nie wzięło pod uwagę, że stan zdrowia mamy ulega stałemu pogorszeniu. Coraz gorzej widzi, miewa częste zawroty głowy, co utrudnia chodzenie, samodzielne schodzenie z łóżka, siadanie na krześle, nie może utrzymać równowagi. Zdarzały się sytuacje, podczas których uległa ona upadkowi. Gdyby w domu nie było skarżącej, wypadek mógłby mieć tragiczne konsekwencje. Skarżąca zwróciła uwagę na kolejny istotny fakt, że Ośrodek Pomocy Społecznej w P. wystąpił do Sądu Rejonowego w S. z wnioskiem o umieszczenie W.L. bez jej zgody w Domu Pomocy Społecznej. Według skarżącej osoby umieszczane w Domach Pomocy Społecznej są osobami chorymi i wymagającymi stałej, nieustannej pomocy, co jednocześnie pozostaje w sprzeczności z opinią pracownika socjalnego przeprowadzającego wywiad środowiskowy, stwierdzającego, że jej mama takiej pomocy nie wymaga. W związku z tym postępowaniem została siłą doprowadzona na badanie psychiatryczne przez funkcjonariuszy Policji. Podopieczna skarżącej nie była na to przygotowana, a samo doprowadzenie i przeprowadzenie badania było dla niej dużym obciążeniem zarówno fizycznym jak i psychicznym. Wskazała też, że jej mama źle znosi obecność obcych osób i nie wyobraża sobie, żeby miał pomagać jej ktoś spoza rodziny. Skarżąca podkreśliła, że stan zdrowia jej mamy ulega stałemu pogorszeniu. Wymaga ona ciągłej i nieustannej opieki oraz pomocy. Skarżąca swoje obowiązki względem matki wykonuje z największą starannością i zaangażowaniem. Opieka nad chorą matką uniemożliwia podjęcie stałego zatrudnienia w pełnym wymiarze. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024, poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja i prowadzone postępowanie nie są dotknięte tego rodzaju naruszeniami, które skutkować by mogły uwzględnieniem skargi. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. oświadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 390 ze zm.) - dalej: "u.ś.r.", w brzmieniu obowiązującym do 1.01.2024 r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługiwało: matce albo ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka, osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Wprowadzonym przez ustawodawcę w art. 17 ust. 1b u.ś.r. warunkiem przysługiwania świadczenia pielęgnacyjnego była również data powstania niepełnosprawności u osoby wymagającej opieki - 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Pomimo zmiany tego przepisu skutkującej obecnie brakiem prawa do ww. świadczenia w związku z opieką nad dorosłą osobą niepełnosprawną, w rozpoznawanej sprawie, w związku ze złożeniem wniosku przez skarżącą 19.12.2023 r., stosuje się przepisu dotychczasowe, na mocy art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429) Organ I instancji odmówił przyznania skarżącej świadczenia m.in. w oparciu o art. 17 ust. 1b u.ś.r. bez uwzględnienia skutków, jakie wynikają z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13. Wyrokiem tym Trybunał orzekł, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z zasadą równości, o której mowa w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Skutkiem tego wyroku, w odniesieniu do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, istnieje konieczność dokonania oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z pominięciem kryterium wprowadzonego w art. 17 ust. 1b u.ś.r., czego nie uczynił organ I instancji. Jego błędne stanowisko w tym zakresie zostało zweryfikowane w zaskarżonej decyzji, w której Kolegium prawidłowo uznało, że w obecnej sytuacji prawnej nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia Pielęgnacyjnego na podstawie uznanej za niekonstytucyjną części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r. Kolegium uznało natomiast za prawidłowe stanowisko organu I instancji w zakresie braku spełnienia przez skarżącą przesłanek z art. 17 ust. 1 u.ś.r., podtrzymując ustalenia Wójta Gminy [...] co do stanu zdrowia i potrzeb matki skarżącej – W.L. oraz wykonywania czynności pielęgnacyjnych i opiekuńczych przez skarżącą. Opierając się na przeprowadzonym wywiadzie środowiskowym, w tym także na ustaleniach pracownika socjalnego organy obu instancji przyjęły, że legitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności matka skarżącej sama się porusza i spożywa posiłki, a wykonywane przez skarżącą czynności polegają głównie na robieniu zakupów, sprzątaniu, przygotowywaniu posiłków, praniu. W ocenie organów czynności te stanowią standardowo wykonywane aktywności w gospodarstwie domowym, które nie wymagają rezygnacji z zatrudnienia. Tymczasem przesłanką przyznania świadczenia jest sprawowanie opieki stale i bezpośrednio, w takim wymiarze, który uniemożliwia podjęcie zatrudnienia lub rezygnację z niego przez opiekuna. W ocenie Sądu ustalenia organów zostały dokonane prawidłowo, z zachowaniem standardów wynikających z przepisów k.p.a. regulujących postępowanie dowodowe. Zasadniczą normą jest w tym zakresie jest art. 7 k.p.a. i wyrażona w mm zasada prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organy administracji publicznej są zobowiązane do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Stosownie natomiast do art. 77 § 1 k.p.a. organ jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, oceniając na podstawie jego całokształtu czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Kluczowym dowodem w sprawie był wywiad środowiskowy, z którego wynika, że sytuacja rodziny W.L. jest znana pracownikom socjalnym i monitorowana na bieżąco. Wskazano na zaniedbania w zakresie zabezpieczenia podstawowych potrzeb (np. zapewnienia środków medycznych, wizyt lekarskich, dbałości o higienę), stwierdzając, że matka skarżącej jest zaniedbana medycznie, żywieniowo i higienicznie". Skarżąca kwestionuje te ustalenia, wskazując, że jej mama wymaga stałej opieki i obecności, ma zawroty głowy, problemy z utrzymaniem równowagi i kłopoty ze wzrokiem, przy czym źle znosi obecność osób obcych, która to okoliczność powoduje, że nie chce pomocy oferowanej przez MOPS - wizyt pielęgniarki czy umieszczenia w DPS. Skarżąca sprawuje całodobową opiekę, a jej matka jest zadowolona z opieki. Taki stan rzeczy uniemożliwia jej podjęcie zatrudnienia. Pełnomocnik skarżącej na rozprawie przed Sądem podała również, że odmowa przyznania świadczenia jest formą "odwetu" pracowników MOPS za nieprzyjęcie pomocy środowiskowej przez W.L. i jej rodzinę. W ocenie Sądu te subiektywne stwierdzenia nie są w stanie podważyć ustaleń organów, przede wszystkim zaś okoliczności wynikających z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego. Jego przeprowadzenie w postępowaniu o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest obowiązkowe, a ustalenia pracownika socjalnego mają weryfikować ewentualnie wątpliwości co do sytuacji rodzinnej, życiowej, sprawowania opieki. Niekwestionowany jest fakt, że matka skarżącej wymaga całodobowej opieki, legitymując się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jak wskazał WSA w Gdańsku, w wyroku z dnia 12 czerwca 2024 r., II SA/Gd 1060/23, "opieka, o jakiej mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., nie dotyczy wyłącznie niezdolnej do samodzielnej egzystencji osoby leżącej. Za niedolne do samodzielnej egzystencji z mocy ustawy uznano także osoby cierpiące na schorzenia nieskutkujące brakiem możliwości poruszania się, a konieczność sprawowania nad mmi stałej lub długotrwałej opieki ocenić należy w świetle rodzaju schorzeń oraz sprawności psychofizycznej danej osoby". Dokonana przez organy ocena materiału dowodowego jest zdaniem Sądu prawidłowa, nie przekraczająca granic swobodnej oceny dowodów. Pracownicy socjalni są z reguły bardzo dobrze zorientowani w sytuacji rodzinnej, bytowej i zdrowotnej osób korzystających z różnego rodzaju świadczeń. W rozpoznawanej sprawie ich spostrzeżenia zostały opisane w wywiadzie środowiskowym. Wynika z nich jednoznacznie, że opieka nad niepełnosprawną W.L. jest sprawowana przez skarżącą w mało zaangażowany sposób. Brak jest podstaw by zakwestionować te uwagi jako nieprawdziwe czy stronnicze. Zauważalna jest natomiast troska o potrzeby niepełnosprawnej matki skarżącej, którą wykazują pracownicy MOPS. Zebrane dowody doprowadziły zatem organy do prawidłowej, zdaniem Sądu konkluzji, że opieka wykonywana przez skarżącą nie jest sprawowana należycie, z odpowiednim zaangażowaniem, które wymagałoby rezygnacji z zatrudnienia lub niepodejmowania go, a tym samym nie zostały spełnione ustawowe przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Brak spełnienia przesłanek przyznania świadczenia nie przeszkadza oczywiście sprawowaniu opieki nad W.L., która, jak podkreśla się w skardze, nie życzy sobie obecności obcych osób, przez skarżącą oraz innych członków rodziny, oznacza jedynie brak finansowania tej opieki ze środków publicznych. Tym samym, uznając, że wskazane w skardze zarzuty naruszenia reguł postępowania dowodowego nie potwierdziły się, Sąd oddalił skargę, w oparciu o art. 151 P.p.s.a.