II SA/Rz 578/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A.W. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Sygn. II SA/Rz 578/17 U Z A S A D N I E N I E W rozpoznawanej sprawie skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika radcy prawnego podając, że z pouczenia załączonego do przesłanego jej odpisu wyroku wynika, że skargę kasacyjną musi wnieść m.in. radca prawny. Skarżąca nie posiada odpowiedniego wykształcenia, natomiast konieczne jest zweryfikowanie dokumentów w oparciu o które Sąd wydał w sprawie wyrok i napisanie skargi kasacyjnej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. Jako majątek oświadczyła dom jednorodzinny o pow. 300 m² o wartości 1.000.000 zł oraz że jest także współwłaścicielem nieruchomości rolnych o pow. 45 ha o wartości 1.500.000 zł, nieruchomości rolnej o pow. 15 ha i wartości 600.000 zł, budynków związanych z produkcją rolną w postaci wiaty wolnostojącej, budynku inwentarsko-składowego z wiatą, garażu remontowego, garażu samochodowego, namiotu składowiskowego. Jako przedmioty wartościowe skarżąca podała kombajn zbożowy, 4 ciągniki i maszyny współtowarzyszące do uprawy i siewu oraz transportu o wartości ok. 1.500.000 zł. Odnośnie dochodów wskazała, że miesięczny dochód jej gospodarstwa domowego wynosi 13.500 zł. Oświadczyła także, że rocznie na nawozy, paliwo, środki ochrony roślin wydatkuje 500.000 zł, koszty osobowe to ok. 35.000 zł, wynagrodzenie pracownika ok. 24.000 zł, remonty maszyn, urządzeń i budynków ok. 50.000 zł. Skarżąca podała, że posiada do spłaty kredyty w kwocie 1.250.000 zł, 100.000 zł i 32.000 zł. Ponosi koszty dzierżawy ok. 20.000 rocznie oraz podatku łącznie ok. 25.000 zł. Opłaty rocznie za energię wynoszą ok. 10.000 zł, gaz ok. 2500 zł, telefon ok. 2000 zł, opał ok. 3000 zł, wywóz nieczystości ok. 200 zł, ubezpieczenie upraw ok. 12.000 zł, pojazdów ok. 7.000 zł. Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika, m.in. radcy prawnego i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskodawcę zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania o prawo pomocy w zakresie częściowym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie – strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołane we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty (takie winny być przedłożone skoro strona skarżąca stara się wykazać brak możliwości finansowych) powinny uzasadniać ową wyjątkową sytuację, w której poniesienie pełnych kosztów postępowania zachwieje sytuacją materialną i bytową strony w takim stopniu, że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W takim przypadku ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. Analiza wniosku PPF prowadzi do konkluzji, że skarżąca nie spełnia przesłanek do zastosowania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci ustanowienia zawodowego pełnomocnika. Zbędnym było zwracanie się o jakiekolwiek dodatkowe informacje i wyjaśnienia w sprawie sytuacji materialnej skarżącej, ponieważ z treści formularza jednoznacznie wynika, że jest ona w stanie ponieść ciężar ewentualnych pełnych kosztów postępowania, które na tym etapie sprawy sprowadzają się do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł oraz kosztów sporządzenia skargi kasacyjnej przez zawodowego pełnomocnika; dochody gospodarstwa domowego małżonków przewyższają znacznie przeciętne wynagrodzenie w gospodarce, skarżąca posiada znaczny majątek nieruchomy oraz ruchomy. Ten stan posiadania sprawia, że skarżąca w całości jest w stanie pokryć koszty ewentualnej skargi kasacyjnej (wpis i wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru), bez najmniejszego uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca w ogóle nie podnosi, aby jej sytuacja ekonomiczna nie pozwalała jej na samodzielne i bez udziału środków pochodzących z budżetu państwa partycypowanie w kosztach związanych ze sprawą. Wniosek skarżącej w kontekście jej sytuacji materialnej, a ta stanowi grunt do stosowania przesłanek instytucji prawa pomocy, należy ocenić jako subiektywny. Wyjaśnić w tym miejscu należy bowiem, że instytucja prawa pomocy z założenia ma służyć osobom, które z uwagi na swoją sytuację materialną nie są w stanie wygospodarować środków pieniężnych na obronę swoich interesów. Brak stosownego wykształcenia i tym samym uprawnień do wniesienia skargi kasacyjnej nie upoważnia do pozytywnego rozpatrzenia takiego wniosku. Podsumowując należy stwierdzić, że skarżąca nie spełnia koniecznej przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie; nie tylko nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, a wręcz odwrotnie- wykazała, że posiada możliwości finansowe dalszego prowadzenia postępowania sądowego, jeżeli widzi tego potrzebę. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.