II SA/Rz 590/11
WyrokWSA w Rzeszowie2011-09-27
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Robert Sawuła, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, umarzającą postępowanie w sprawie robót budowlanych, i zamiast tego nakazał właścicielowi budynku zamontowanie rynien i rur spustowych, pomijając kwestię samowolnie dobudowanego "silosa" (zasieku)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana z naruszeniem przepisów procesowych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy nieprawidłowo pominął w swoim rozstrzygnięciu kwestię samowolnie dobudowanego do budynku obory "silosa" (zasieku), mimo że wcześniej sam zalecił organowi pierwszej instancji objęcie tej kwestii zakresem orzekania. Pominięcie tej istotnej części inwestycji stanowi naruszenie obowiązku organu podjęcia wszelkich niezbędnych kroków zmierzających do załatwienia sprawy. Ponadto, sąd stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania była bezprzedmiotowa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. P. i W. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PWINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) umarzającą postępowanie w sprawie robót budowlanych przy oborze i zamiast tego nakazała właścicielowi zamontowanie rynien i rur spustowych. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w tym niezastosowanie art. 48 ust. 1 Upb (samowola budowlana) oraz błędną interpretację art. 50 i 51 Upb, wskazując na samowolną rozbudowę obory o dodatkowy mur (tzw. silos/zasiek) bez wymaganego pozwolenia. Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję PWINB oraz poprzedzającą ją decyzję PINB, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od PWINB na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Robert Sawuła /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 września 2011 r. sprawy ze skargi J. P. i W. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących J. P. i W. P. solidarnie kwotę 300 zł /słownie: trzysta złotych/ tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.
P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: PWINB) w ... decyzją z dnia 25 maja 2011 r., nr ..., po rozpatrzeniu odwołania J.P. i W.P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w ... z dnia 20 stycznia 2011 r., nr ... umarzającej postępowanie w sprawie robót budowlanych wykonanych przy budowie obory na 37 sztuk krów wraz z przyłączami, płytą gnojową i zbiornikiem na ścieki technologiczne z przyłączami kanalizacyjnymi na działkach nr [..] i [..] w T., uchylił zaskarżoną decyzję w całości, jednocześnie orzekł w ten sposób, iż nakazał M.S., jako właścicielowi ww. budynku, zamontowanie w terminie do 15 lipca 2011 r., rynien i rur spustowych przy okapach dachu budynku obory, w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Decyzję organ odwoławczy wydał na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.) oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm., zwana dalej Upb). W uzasadnieniu decyzji PWINB w ... stwierdzono, że zgodnie z art. 28 ust. 1 Upb roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W chwili przeprowadzania robót inwestor, M.S., legitymował się prawomocną decyzją udzielającą mu pozwolenia na budowę (decyzja z dnia 19 maja 2004 r., nr ...). Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o warunkach zabudowy terenu, na mocy wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 19 października 2005 r., II SA/Rz 1993/03, nie czyniło z inwestycji samowoli budowlanej. Zgodnie z wymogami, inwestor zawiadomił 18 lipca 2006 r. o zakończeniu budowy, a właściwy organ nie wniósł sprzeciwu. Podobnie, eliminacja pozwolenia na budowę, jakiej dokonano decyzją Wojewody P. z dnia 17 października 2008 r.,
nr ... nie oznacza samowoli budowlanej. Badanie legalności inwestycji może nastąpić aktualnie tylko w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Upb, jako "przypadek inny niż wymieniony w art. 48 ust. 1" tej ustawy. Ulokowanie budynku obory oraz płyty gnojowej jest prawidłowe i nie narusza postanowień § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm., zwanego dalej Rwt) ani też § 6 ust. 3 pkt 1 raz § 6 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 132, poz. 877). Budynek posiada wymagane wyjścia ewakuacyjne, pomieszczenie wewnątrz budynku jest wykończone, doświetlone i zwentylowane. Wszystkie 37 legowisk dla krów bez uwięzi jest wymiarowe. Wydzielono przestrzeń dla cieląt oraz porodówkę
z separatką. Budynek zaopatrzono w energię elektryczną i wodę oraz urządzenia ochrony środowiska. Zbiornik obudowano murem betonowym. Żadna z konstrukcji nie budzi zastrzeżeń. W budynku obory brakuje wyłącznie rynien i rur spustowych, co narusza § 319 ust. 1 Rwt. Z tych względów zaskarżona decyzja I instancji podlegała zreformowaniu na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez sformułowanie względem właściciela budynku nakazu wykonania brakujących elementów wyposażenia technicznego budynku obory wyposażenia technicznego budynku obory. Wprawdzie inwestor samowolnie wykonał dodatkowy mur w podcieniu w północno-zachodniej części budynku, to jednak roboty polegające na jego wzniesieniu (wymagające pozwolenia na budowę) nie spowodowały ani zmiany funkcji obiektu, ani też nie doprowadziły do powstania nowego obiektu. Zachowanie minimalnych odległości od tej ściany, określonych w § 12 Rwt, powoduje, że nie ma podstaw do zastosowania z tym zakresie art. 51 ust. 1 pkt 2 Upb. Inwestycja nie podlegała również regulacjom o ocenach oddziaływania na środowisko. Zaskarżona decyzja zawiera ponadto obszerne wywody wskazujące na to, że nawet prowadzenie w przedmiotowej oborze hodowli obok krów także i cieląt, nie zmienia charakteru obiektu, a takie jego przeznaczenie było przewidziane w projekcie budowlanym.
Z decyzją nie zgodzili się J.P. i W.P. składając nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze stwierdzili, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem: 1) art. 3 pkt 6 Upb, poprzez uznanie, że rozbudowa obory nie jest budową; 2) art. 48 ust. 1 Upb, poprzez jego niezastosowanie, pomimo braku posiadania przez inwestora wymaganego pozwolenia na budowę; 3) art. 50 ust. 1 pkt 1 Upb, poprzez jego błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że dobudowanie murowanych części obory stanowi przypadek inny niż uregulowany w art. 48 tej ustawy; 4) art. 7 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie dokumentów wskazujących, że budowę zrealizowano niezgodnie z prawem, zwłaszcza w związku z wymogami dotyczącymi decyzji o warunkach zabudowy i pozwolenia na budowę. W dniu składania wniosku o pozwolenie na budowę brak było podstaw do wydania decyzji o warunkach zabudowy, gdyż miejscowy plan, na jakim oparł się Wójt Gminy T. (zawarty w uchwale Rady tej Gminy nr 103/XXI/93 z dnia 19 lutego 1993 r., Dz. Urz. Województwa Przemyskiego Nr 8, poz. 58) obowiązywał do 1 stycznia 2003 r. Zresztą decyzja o warunkach zabudowy została następnie uchylona przez samorządowe kolegium odwoławcze (decyzja z dnia 20 czerwca 2007 r., nr SKO ...). Ponadto, skarżącym nie zagwarantowano udziału w postępowaniu w sprawie warunków zabudowy, choć są właścicielami nieruchomości sąsiadującej z inwestycją. Organ architektoniczno-budowlany powinien był zgłosić sprzeciw po dokonaniu zawiadomienia o zakończeniu budowy. Rozbudowa obory stanowi w myśl art. 3 pkt 6 Upb budowę i wymaga posiadania pozwolenia na budowę. Wzniesienie dodatkowemu muru nieobjętego pozwoleniem na budowę powinno skutkować wydaniem nakazu przywrócenia stanu do zgodnego z prawem. Dodatkowe obiekty obory służą do przechowywania substancji organicznych i ich usytuowanie
w odległości 4 m od sąsiedniej nieruchomości jest uciążliwe dla sąsiadów i nie odpowiada prawu. Ocena organu odwoławczego o braku podstaw do zastosowania procedury naprawczej jest nietrafna. Inwestor nie uzyskał decyzji o pozwoleniu na użytkowanie po wyeliminowaniu decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący wnieśli
o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
PWINB w ..., w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
W trakcie rozprawy skarżący, co do zasady podtrzymali wniesioną skargę i zawartą w niej argumentację. W.P. wywodził, że inwestor wykonał roboty budowlane nie objęte zakresem prac dozwolonych pozwoleniem na budowę, w szczególności wybudował silos i zabudował część wiaty, tworząc z niej jeden budynek. Wybudowanie samowolnie miejsca składowania odpadów browarnych spowodowało zmniejszenie odległości budynku inwestora od budynku mieszkalnego skarżących. Nadto inwestor prowadzić ma w budynku hodowlę większej ilości sztuk bydła, niż to wynikało z założeniem projektu obory. Skarżący wyjaśnił ponadto, że odrębnej decyzji PWINB w ... wydanej w zakresie obmurowania ściana części wiaty skarżący nie obejmowali odrębną skargą sądowoadministracyjną, gdyż obiekt inwestora traktują jako jedną całość.
Pełnomocniczka PWINB w ... wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje:
Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.
W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30.08.2002 r., Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej Ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 Ppsa sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W ocenie Sądu skarga jest uzasadniona, aczkolwiek nie cała jej argumentacja zasługuje na uwzględnienie.
Z akt sprawy wynika, że inwestor – M.S. uzyskał pozwolenie na budowę budynku obory z przeznaczeniem na hodowlę 37 szt. krów wraz z urządzeniami towarzyszącymi (przyłącza), płytą gnojową i zbiornikiem na ścieki technologiczne, udzielone mu decyzją Starosty P. z 19 maja 2004 r., następnie utrzymaną w mocy decyzją Wojewody P. z 3 września 2004 r. Decyzje te poprzedzone były udzieleniem inwestorowi warunków zabudowy decyzją Wójta Gminy T. z 31 lipca 2003 r. utrzymaną następnie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w ... decyzją z 17 listopada 2003 r. Obie decyzje wydane w przedmiocie warunków zabudowy zostały uchylone wyrokiem WSA w Rzeszowie z 10 października 2005 r. SA/Rz 1993/03. Z akt administracyjnych wynika, że inwestor przystąpił do robót budowlanych w dniu 20 maja 2005 r., a więc w momencie, gdy dysponował ważną i obowiązującą decyzją udzielającą mu pozwolenia na budowę (dowód: k. 12 akt administracyjnych organu I instancji). Roboty te M. S. zakończył wnosząc w dniu 18 lipca 2006 r. do PINB w ... stosowne zawiadomienie o tym fakcie (dowód: k. 5 akt administracyjnych organu I instancji). Z akt sprawy wynika ponadto, że pozwolenie na budowę zostało wyeliminowane z obrotu prawnego dopiero w dniu 17 października 2008 r. na mocy decyzji Wojewody P. ... (dowód: k. 6 akt administracyjnych organu I instancji). Trafnie z okoliczności tych wywiódł przeto PWINB w ..., iż inwestor wykonywał roboty budowlane dysponując obowiązującym pozwoleniem na budowę. Zarzuty skargi koncentrujące się na wykazaniu, że w rzeczywistości wykonany obiekt obory jest samowolą budowlaną i należało do tego obiektu zastosować art. 48 ust. 1 Upb poprzez orzeczenie rozbiórki co do zasady nie mogą być wobec powyższej konstatacji uwzględnione. Wywody skargi odnoszące się do obowiązków Starosty P. jako organu administracji architektoniczno-budowlanej, który wydawał pozwolenie na budowę (s. 4 – 5 skargi) w sprawie nie mają żadnego znaczenia. Przedmiotem skargi jest bowiem decyzja PWINB w ... wydana w odrębnej sprawie administracyjnej, a mianowicie w kwestii legalności wykonanych robót budowlanych na podstawie udzielonego pozwolenia, które następnie zostało uchylone w ramach wznowienia postępowania administracyjnego. Dla oceny jej legalności nie mają także znaczenia zarzuty kierowane przez skarżących pod adresem PINB w ..., iż organ ten nie podjął w stosownym czasie sprzeciwu wobec zawiadomienia inwestora wiedząc o uchyleniu decyzji o warunkach zabudowy (s. 5 uzasadnienia skargi). Skarżący, skoro uprawomocnił się wyrok WSA w Rzeszowie uchylający decyzje wydane w przedmiocie warunków zabudowy uprawnieni byli domagać się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody P. z 3 września 2004 utrzymującej w mocy decyzję Starosty P. z 19 maja 2004 r. udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę. W granicach obecnej sprawy sądowoadministracyjnej nie mieści się kwestia ewentualnej bezczynności organów administracji architektoniczno-budowlanej po wydaniu wyroku SA/Rz 1993/03, które np. nie wstrzymały wykonalności pozwolenia na budowę. Z akt sprawy, jak i z samej skargi nie wynika, aby takie wstrzymanie wykonania nastąpiło w czasie, kiedy inwestor wykonywał roboty budowlane na podstawie obowiązującego pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu skarga jest uzasadniona w tym aspekcie, w którym zarzucono naruszenie przepisów procesowych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa). Zważyć należy bowiem, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja zostały poprzedzone szeregiem wcześniejszych decyzji organów nadzoru budowlanego. W sprawie kolejność orzekania przedstawiała się następująco:
- decyzja PINB w ... z 12 marca 2009 r. o odmowie wydania nakazu rozbiórki,
- decyzja PWINB w ... z 23 lipca 2009 r. uchylająca decyzję organu I instancji z 12 marca 2009 r. i przekazująca sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia,
- decyzja PINB w ... z 4 września 2009 r. o umorzeniu postępowania w sprawie,
- decyzja PWINB w ... z 21 grudnia 2009 r. uchylająca decyzję organu I instancji z 4 września 2009 r. i przekazująca sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia,
- decyzja PINB w ... z 17 marca 2010 r. o braku podstaw do wydania decyzji w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Upb,
- decyzja PWINB w ... z 2 listopada 2010 r. uchylająca decyzję organu I instancji z 17 marca 2010 r. i przekazująca sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia,
- decyzja PINB w ... z 20 stycznia 2011 r. o umorzeniu postępowania w sprawie,
- decyzja PWINB w ... z 25 maja 2011 r. będąca przedmiotem skargi.
Zdaniem Sądu wyliczenie powyższe wskazuje na wyjątkowo biurokratyczne działanie, zwłaszcza organu nadzoru budowlanego I instancji oraz brak skutecznej reakcji organu odwoławczego na przeciągające się załatwienie sprawy administracyjnej. Niezależnie od powyższych decyzji PINB w ... odrębną decyzją z 4 marca 2011 r. ... umorzył postępowanie w sprawie "obmurowania ścianą z pustaków części wiaty na sprzęt rolniczy zlokalizowanej przy budynku obory.. na działce nr ewid. gr. [..] w T.", a rozpoznający odwołanie od tej decyzji J.P. i W.P. PWINB w ... decyzją z 19 kwietnia 2011 r. nr ... utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W przekazanych Sądowi aktach znajdują się akta administracyjne PWINB w ... związane z wydaną decyzją z 19 kwietnia 2011 r. Zarzuty skargi w tym aspekcie Sąd nie może skontrolować, albowiem organy nadzoru budowlanego w tym zakresie orzekały w odrębnych decyzjach, które mogły być przedmiotem odrębnej skargi. Jak wynika z wyjaśnień W.P. taka skarga nie została wniesiona. Przyznać też należy w konsekwencji, iż organ odwoławczy niepotrzebnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji czyni wywody w tym aspekcie, skoro w tej sprawie uprzednio orzekał decyzją z 19 kwietnia 2011 r. ....
W wydanej decyzji z 2 listopada 2011 r. ... PWINB w ... uchylając decyzję PINB w ... z 17 marca 2010 r. i przekazując sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia zawarł własną ocenę prawną odnośnie do wykonanych przez inwestora robót budowlanych. Organ odwoławczy wydając decyzję w oparciu o dyspozycję art. 138 § 2 k.p.a. zalecił, aby organ I instancji ponownie mający w sprawie orzekać, zajął stanowisko w stosunku do części dobetonowanej, wykraczającej poza obrys budynku obory objęty zatwierdzonym projektem budowlanym i pozwoleniem na budowę. Niesporne jest, że PINB w ... zalecenie to, jak i inne zawarte w powyższej, tzw. kasacyjnej, decyzji organu odwoławczego zlekceważył, skoro decyzją z 20 stycznia 2011 r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie "ustalenia charakteru robót budowlanych przy budowie obory...". PWINB w ... ponownie orzekający w sprawie wskutek odwołania skarżących w kwestii części dobudowanej, nazywanej przez skarżących "silosem", a przez organ "zasiekiem" ograniczył się do stwierdzenia, że ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby w obrębie przedmiotowej obory znajdował się ów silos, nadto nie był on przedmiotem postępowania, którego dotyczy zaskarżona decyzja. Stanowisko takie pozostaje w jawnej sprzeczności z poglądem organu odwoławczego wyrażonym w uprzednio wydanej decyzji kasacyjnej z 2 listopada 2010 r. iż problem ten musi znaleźć się w zakresie uwagi organu nadzoru budowlanego. Pominięcie tej kwestii w zaskarżonej decyzji oznacza odstąpienie przez PWINB w ... od swego stanowiska wyrażonego w we własnej, ostatecznej decyzji, którą organ, skoro ją doręczył, to był nią związany na mocy art. 110 k.p.a. Skarżący, pomijając błędne przypisywanie PWINB orzekanie decyzją z 17 października 2008 r. (w istocie decyzję w tym dniu wydawał Wojewoda P. we wznowieniowym postępowaniu odnoszącym się do pozwolenia na budowę) – vide s. 6 skargi, podnoszą iż inwestor samowolnie rozbudował budynek obory o tzw. zasiek, w którym mają być przechowywane substancje organiczne, składowane w nieodpowiednich warunkach, powodując uciążliwości dla otoczenia. Skoro inwestor wykonał taki obiekt dobudowując go do budynku obory, rolą organów nadzoru budowlanego, orzekających o legalności robót było objęcie zakresem orzekania także i tego elementu. W ocenie Sądu, stanowisko PWINB w ..., który najpierw uprzednio zalecił organowi I instancji, aby zakresem orzekania ("zajął stanowisko...") objąć ten element wykonanego obiektu budowlanego, a następnie ogranicza się wyłącznie do obiektu obory wyznaczonego jego obrysem przewidzianym w projekcie budowlanym, nie zasługuje na akceptację Sądu. Stanowi bowiem naruszenie obowiązku organu podjęcia wszelkich, niezbędnych kroków zmierzających do załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.), skoro sprawą administracyjną była kwestia legalności robót "przy budowie obory", a z okoliczności wynikałoby, że inwestor dokonał także rozbudowy tego budynku o "zasiek" ("silos"), bezpośrednio dobudowany do budynku objętego projektem budowlanym, to oceniając legalność tych robót i rozważając zakres prawem dopuszczalnych wyrzeczeń przez organ nadzoru budowlanego po uchyleniu we wznowieniowym postępowaniu udzielonego pozwolenia na budowę, organy nadzoru budowlanego nie mogą pominąć takiej rozbudowy w sformułowaniu prawidłowego orzeczenia w wydanej w graniach sprawy decyzji administracyjnej.
Zgodnie z art. 50 ust. 1 Upb "W przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach". Przypadki określone w art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 Upb dotyczą przypadków obiektu budowanego lub wybudowanego bez pozwolenia na budowę, względnie obiektu będącego w budowie lub wybudowanego bez stosownego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych. Trafnie PWINB w ... wskazał, że wznoszenie przez inwestora obiektu obory z urządzeniami towarzyszącymi nie wyczerpywało znamion z art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 Upb. W myśl art. 51 ust. 1 Upb "Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian". Zgodnie z art. 51 ust. 7 Upb "Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1". Trafnie, co do zasady, organ odwoławczy dokonał wykładni przepisów Upb, uznając że wobec zakończenia przez inwestora robót budowlanych wykonywanych w czasie legitymowania się przez M.S. posiadanym pozwoleniem na budowę, zastosowanie będą miały w sprawie oceny legalności wykonanych przezeń robót budowlanych odpowiednio przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 Upb. Odpowiednie stosowanie tych przepisów polegać będzie m.in. na tym, że w sprawie, wobec zakończenia robót budowlanych nie ma potrzeby wydawania postanowienia o wstrzymaniu wykonania robót. Nietrafnie jednak organ odwoławczy pozostawił poza zakresem swego rozstrzygnięcia kwestię nie ujętego w pozwoleniu na budowę dobudowanego do budynku obory tzw. silosu (zasieku). Oznacza to, że decyzję wydano z naruszeniem przepisu prawa materialnego – art. 51 ust. 1 pkt 1 Upb, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa).
Uchylenie zaskarżonej decyzji otwiera Sądowi możliwość skontrolowania także decyzji organu I instancji. Zdaniem Sądu decyzja PINB w ... umarzająca postępowanie administracyjne została wydana z naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że postępowanie administracyjne umarza się, gdy stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Wbrew twierdzeniom tego organu postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe. Potwierdzeniem tego jest chociażby nałożony na inwestora przez PWINB w ... obowiązek zamontowania rynien i rur spustowych na budynku obory, także nakaz, aby zakresem wyrzeczenia objąć także samowolnie wybudowany zasiek (silos). Z tych względów decyzja organu I instancji narusza przepisy o postępowaniu administracyjnym, które nie tylko mogły, ale miały istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 105 § 1 i art. 138 § 2 k.p.a.).
Prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji sprawdzi czy inwestor wykonał nakazane mu zaskarżoną do Sądu decyzją roboty polegające na zamontowaniu rynien i rur spustowych. Zakresem orzekania obejmie także rozbudowę obiektu obory o nie przewidziany pozwoleniem na budowę element nazywany silosem (zasiekiem).
O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 Ppsa. Sąd opatrzył także wyrok klauzulą ochrony tymczasowej z art. 152 Ppsa, albowiem nie dysponował informacją, czy nakaz zawarty w zaskarżonej decyzji został wykonany.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło