II SA/Rz 599/13

WyrokWSA w Rzeszowie2014-02-20

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Krystyna Józefczyk, Elżbieta Mazur-Selwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca przywrócenie spływu wód do stanu poprzedniego na działkach może zostać wydana bez prawidłowego ustalenia, czy zasypanie rowu stanowi ingerencję w urządzenie melioracyjne oraz bez jednoznacznego ustalenia zmiany stosunków wodnych?
Ratio decidendi
Decyzja nakazująca przywrócenie spływu wód została uchylona z powodu nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego, w szczególności braku ustalenia, czy zasypany rów miał charakter urządzenia melioracyjnego oraz sprzeczności w ustaleniach dotyczących zmiany stosunków wodnych. Organ nie wykazał też prawidłowo istnienia rowów na działkach, co jest konieczne do wydania takiego nakazu. Wobec tego sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania i materialnych norm prawa wodnego oraz k.p.a.
Stan faktyczny
M. M. zwróciła się do Burmistrza o uregulowanie spływu wody na działkach nr 718, 719 i 648. Burmistrz wydał decyzję nakazującą właścicielom działek przywrócenie spływu wód do stanu poprzedniego poprzez wykonanie rowów odwadniających. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionowali ustalenia dotyczące istnienia rowów i zmian stosunków wodnych oraz brak zawiadomienia o oględzinach terenu. Sąd stwierdził, że organy nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego, w tym charakteru rowów i zmian stosunków wodnych.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję Burmistrza, stwierdził, że decyzja SKO nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 540 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk SO del. Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 lutego 2014 r. sprawy ze skargi C. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia spływu wód do stanu poprzedniego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego C. A. kwotę 540 zł /słownie: pięćset czterdzieści złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Podaniem z 31 maja 2010 r. M. M. zwróciła się do Burmistrza [...] o uregulowanie spływu wody na działkach nr 718 i 719 w G. Do wniosku tego dołączyły się również inne osoby według złożonego do akt wykazu obejmując żądaniem również działkę nr 648. Decyzją z [...] listopada 2010 r. Burmistrz [...] nakazał T. K., J. K. oraz C. A. przywrócenie spływu wód na własnych działkach do stanu poprzedniego poprzez wykonanie rowu odwadniającego. Wskutek jednak uwzględnienia odwołań zobowiązanych, decyzją z [...] stycznia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO lub Kolegium) uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia polecając ustalenie prawidłowego kręgu stron postępowania oraz uzupełnienia postępowania wyjaśniającego. Skarga J. S. na ostatnio wymienioną decyzję została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 28 września 2011 r. II SA/Rz 267/11. Decyzją z [...] grudnia 2012 r. nr [...], Burmistrz [...] ponownie nakazał T. K., J. K. przywrócenie spływu wód na własnej działce nr 718 do stanu poprzedniego przez wykonanie w północno-zachodnim narożniku rowu odwadniającego na odcinku od drogi powiatowej do północno-wschodniej granicy działki nr 719 z odprowadzeniem wody do rowu na działce nr 719. Natomiast C. A. nakazał przywrócenie spływu wód na własnej działce nr 719 do stanu poprzedniego poprzez wykonanie rowu odwadniającego na odcinku od północno-wschodniej granicy działki wzdłuż granicy wschodniej z odprowadzeniem wód do rowu istniejącego w południowo-zachodnim narożniku działki nr 718. Nakazał mu również przywrócenie spływu wód na własnej działce nr 648 do stanu poprzedniego poprzez wykonanie rowu odwadniającego wzdłuż zachodniej granicy działki z odprowadzeniem wody do rowu przy drodze powiatowej. Podstawą prawną rozstrzygnięcia były art. 21 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.) dalej: "p.w." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) dalej: "k.p.a.". W ocenie organu I instancji na ww. działkach doszło do zmiany spływu wód opadowych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Ogrodzona metalowa siatką wykorzystywana rolniczo działka nr 648 ukształtowana jest ze spadkiem z północy na południe, od pól uprawnych w kierunku drogi powiatowej - działki nr 690. Wzdłuż jej północnej granicy istnieje rowek, z którego woda w połowie pierwszego przęsła od strony zachodniej kierowana jest na nieutwardzoną drogę dojazdową do pól. Wzdłuż północnej granicy działki nr 647/2 na odcinku od wschodniej granicy do wysokości budynku mieszkalnego na tej działce istnieje niewielki rowek, z którego woda na wysokości budynku kierowana jest na przebiegającą wzdłuż drogę dojazdową do pól. Od strony południowej działka nr 647 graniczy z drogą powiatową - działką nr 690; pomiędzy działką a drogą istnieje rów przydrożny. W celu wyjaśnienia sposobu kształtowania się wpływu wód na działkach nr 718, 719 i 648 powołano biegłego posiadającego uprawnienia geologiczne i hydrogeologiczne. W jego ocenie, do czasu wykonania ogrodzenia na działce nr 648 wody opadowe spływały po powierzchni wzdłuż północnej granicy tej działki. Przy granicy z działką nr 647/2 wody spływały do małego rowku, który odprowadzał je do rowu wzdłuż drogi powiatowej. Obecnie, wody opadowe z części działek po stronie północnej ogrodzenia działki nr 648 wpływają rowkiem wzdłuż ogrodzenia tej działki, a następnie po powierzchni rozlewają się na działki nr 647/2 i 647/1. Biegły stwierdził naruszenie spływu wód przy zachodniej granicy działki nr 648 przez zamianę odpływu na skutek likwidacji rowka ziemnego wzdłuż granicy z działką nr 647/2, który odprowadzał wody opadowe do rowu przy drodze powiatowej. Dlatego aktualnie wody te spływają na działki nr 647/1 i 647/2 nawadniając je i powodując powstawanie obszaru osuwiskowego. Ustalenia te w ocenie Burmistrza pozwalały na ustalenie, że w związku ze zlikwidowaniem rowka na działce nr 648 doszło na tej działce do zmiany spływu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich, w szczególności dla działek J. S. i H. J., co stanowi naruszenie art. 29 ust. 1 p.w. Wobec tego zaistniały przesłanki określone w art. 29 ust. 3 p.w. do wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego i wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom na działkach. W odniesieniu do działek nr 718 i 719 ustalono, że teren ten ukształtowany jest ze spadkiem z kierunku północno-wschodniego na południowo-zachodni. Działka nr 718 jest częściowo zalesiona, w części stanowi użytek rolny. Północno-zachodnim narożnikiem przylega do drogi powiatowej - działki nr 690; od zachodu graniczy z działką nr 719. Wzdłuż jej zachodniej granicy wykonany jest odcinek rowu, który zaczyna swój bieg w odległości kilku metrów od drogi, przebiega przez zalesioną część działki, przy czym brakuje w tym miejscu kilku jego metrów, po czym ponownie istnieje w południowo-zachodnim narożniku, a dalej przez działkę nr 717 aż do potoku. Wzdłuż północno-wschodniego narożnika działki nr 719, na działce nr 718 istnieje rowek kierujący wodę z pól i drogi polnej - działki nr 738 do rowu przy drodze powiatowej. W toku postępowania teren działki nr 718 został podniesiony, przez co woda została skierowana do przydrożnego rowu. Natomiast ogrodzona siatką działka nr 719 jest użytkowana rolniczo, która od północy przylega do drogi – działki nr 690; pomiędzy działką a drogą istnieje rów o głębokości 1 m. Powyżej działek nr 718 i 719 znajduje się droga dojazdowa do pół - działka nr 738, która jest usytuowana poniżej poziomu ww. działek, dlatego woda z nich spływa na tę działkę, a dalej przez wykonane w drodze przekopy do potoku. Ponadto, od strony południowej do działki nr 719 przylega działka nr 710/2. W parciu o zeznania świadków ustalono, że na działce nr 719 znajdował się w przeszłości rów, który łączył się z rowem na działce nr 717. Spływała do niego woda z drogi – działki nr 738, ale stan ten uległ zmianie w 2009 r., kiedy podniesiono poziom działki C. A. nr 719 i przylegający do drogi powiatowej narożnik działki nr 718. Wówczas wodę skierowano do przydrożnego rowu. Istnienie rowku pomiędzy działkami nr 718 i 719 potwierdził również ich właściciel J. K. Z ustaleń biegłego wynikało zaś, że stan pierwotny i obecny gospodarki wodnej na działce nr 718 nie uległ zmianie. Natomiast zmiany takie nastąpiły na działce nr 719. Wskutek podniesienia jej poziomu przy granicy z działką nr 718 i 690 oraz wykonania ogrodzenia zlikwidowano łożysko dawnej służebnej drogi gruntowej, która odprowadzała wody opadowe spływające z drogi polnej nr 738 i jej zlewni do jaru, a następnie potoku. Pierwotnie wody opadowe spływały korytem drogi nr 738 w kierunku drogi powiatowej, a następnie na stylu działek nr 738, 718 i 719 kierowane były istniejącą rzeźbą terenu w łożysko lokalnej drogi służebnej biegnącej w kierunku południowym, wzdłuż granicy działki nr 719. Obecnie, wody ze zlewni drogi – działki nr 738 w całości spływają do rowu drogi powiatowej biegnącego wzdłuż północnej granicy działki nr 719. W przedstawionych okolicznościach uznano, że doszło do naruszenia art. 29 ust. 1 p.w., ponieważ zlikwidowano na działkach nr 718 i 719 odpływy wody opadowej ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Dochodzi obecnie do kumulacji wód w przydrożnych rowach i ich wylewania na położony w obrębie czynnego osuwiska obszar zabudowany budynkami, co powoduje ich podtapianie, nawilgocenie powierzchni gruntu i osłabianie naturalnych warunków stateczności zbocza w obszarze osuwiskowym. Ma również negatywny wpływ na stan drogi powiatowej. Stwierdzone szkody są bezpośrednim skutkiem zmian spływu wód opadowych z pól do przydrożnego rowu drogi powiatowej, zamiast przez działki nr 718 i 719 do istniejącego w dolinie potoku. Mając na względzie powyższe w ocenie organu zaistniały podstawy do wydania ww. rozstrzygnięć. Po rozpatrzeniu odwołań C. A. oraz J. i T. K., decyzją z [...] marca 2013 r. nr [...], SKO utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Podstawą prawną rozstrzygnięcia były art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 p.w. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w świetle dyspozycji art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 p.w. właściwy organ może nałożyć na właściciela nieruchomości określone obowiązki, jeżeli ustalone zostanie, że dokonano zmiany stanu wody na danym gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. W ocenie Kolegium prawidłowo ustalony przez Burmistrza stan faktyczny uprawniał do wydania rozstrzygnięć zgodnie z dyspozycją art. 29 ust. 3 p.w. Ustalono bowiem ukształtowanie terenu i poszczególnych działek, kierunek spływu wód oraz szkody wyrządzane przez spływające wody opadowe. Zasadniczo zmiana pierwotnego stanu wód nastąpiła wskutek zlikwidowania na działkach nr 648, 718 i 719 rowków i odpływów. Ustaleń tych dokonano m.in. podczas oględzin terenu oraz z wykorzystaniem opinii biegłego. Na ich podstawie wywiedziono prawidłowe wnioski i wydano zgodne z prawem rozstrzygnięcia. Zarzuty odwołań uznano za niezasadne. Z decyzją SKO nie zgodzili się C. A. oraz T. i J. K., wnosząc do sądu administracyjnego wspólną skargę. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 10 k.p.a. oraz art. 29 ust. 3 p.w. Podkreślili, że nie otrzymali zawiadomienia o oględzinach terenu. Nie zgadzają się również z ustaleniami organów wskazując, że wyjaśnienia uczestników postępowania nie są spójne. Organy nie wykazały ponadto, aby na ich działkach istniały rzekome rowy, dlatego nie było możliwe nakazanie im przywrócenia stanu poprzedniego, którego nie było. Na działce nr 719 nie istniała również żadna droga, ponieważ nigdy nie była ona obciążona żadną służebnością. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Postanowieniem z 25 lipca 2013 r. II SA/Rz 599/13 Sąd odrzucił skargę T. i J. K. Postanowieniem z dnia 8 października 2013 r. WSA zawiesił postępowanie sądowe, z uwagi na ustalenie, że uczestnik postępowania B. F. zmarł 7 września 2013 r., a zatem w toku postępowania sądowego. Następnie postanowieniem z dnia 20 grudnia 2013 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie sądowe, gdyż ustalił, że spadkobiercą po w/w zmarłym jest K. R. (pismo I. K. z 6 grudnia 2013 r., k. 150 akt sąd.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy Inspekcji Transportu Drogowego. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a"), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c"). Godzi się dodatkowo podkreślić, że – stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. – rozstrzygając w granicach sprawy, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną. Skarga jest uzasadniona. Stan faktyczny sprawy nie został ustalony prawidłowo – organ II instancji w całości zaakceptował ustalenia organu I instancji, co pozwala na postawienie organom administracji prowadzącym postępowanie zarzutu naruszenia art. 7, 77 i 80 k.p.a. Powyższe w oczywisty sposób przełożyło się na braki uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji art. 107 § 3 k.p.a. Co do działek 647 i 648 organy obu instancji ustaliły, że wzdłuż zachodniej granicy działki 648 istniał rowek zawsze odorywany przez jej właścicieli (k. 4 decyzji organu I instancji), który odprowadzał wody napływające na działkę 648 od północy, spływające wzdłuż istniejącego wyżej północnej granicy rowku, do rowu przydrożnego drogi powiatowej. Rowek ten przebiegał wzdłuż obecnej granicy działki 648 i 647/2. Powołany w sprawie biegły ustalił, że w warunkach stanu pierwotnego, obejmującego okres do wykonania ogrodzenia działki 648, wody opadowe spływały po powierzchni terenu wzdłuż północnej granicy działki 648. Przy granicy z działką 647/2 wody wpływały do małego rowku, który odprowadzał je do rowu przydrożnego drogi powiatowej (rowek ten przebiegał wzdłuż obecnej granicy działki 648 i 647/2). W stanie obecnym wody opadowe napływające z części działek po północnej stronie ogrodzenia działki 648 spływają rowkiem wzdłuż ogrodzenia, a następnie po powierzchni terenu rozlewając się na działki 647/2 i 647/1, położone częściowo w obrębie obszaru osuwiskowego. Autor ekspertyzy stwierdził naruszenie pierwotnych stosunków wodnych – spływu wód opadowych przy zachodniej granicy działki 648, polegające na zmianie odpływu na skutek likwidacji rowka ziemnego wzdłuż granicy z działką 647/2, który odprowadzał wody opadowe do rowu przydrożnego drogi powiatowej. Skutkiem powyższego aktualnie wody spływają w obszar działki 647/2 i 647/1, doprowadzając do nawodnienia ich powierzchni oraz obszaru osuwiskowego. Oznacza to, że prawdopodobne jest, że przedmiotowy rów ma charakter rowu melioracyjnego w rozumieniu prawa wodnego. Prawo wodne zagadnienie melioracji wodnych normuje w rozdziale 3 "Melioracje wodne" w Dziale IV "Budownictwo wodne". W myśl art. 70 ust. 1 Upw melioracje wodne polegają na regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej upraw oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami. Urządzenia melioracji wodnych dzielą się na podstawowe i szczegółowe, w zależności od ich funkcji i parametrów (art. 70 ust. 2 Upw). Do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych zalicza się m.in. rowy wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie oraz drenowania (art. 73 ust. 1 pkt 1 i 1 a Upw). Ustawodawca w art. 77 ust. 1 Upw określił, iż utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, zatem także rowów i drenowań, należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej – tej spółki. Z kolei w myśl art. 77 ust. 2 Upw, jeżeli obowiązek, o którym mowa w ust. 1 cyt. przepisu nie jest wykonywany, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustala, w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu, szczegółowe zakresy i terminy jego wykonania. Obowiązek ten może być zamieszczony w treści samego pozwolenia wodnoprawnego lub stanowić przedmiot odrębnej decyzji (tak: J. Szachułowicz, Nowe prawo wodne z komentarzem Lexis-Nexis, Warszawa 2003 r., s. 178). W myśl art. 140 ust. 1 Upw organem właściwym do wydania pozwolenia wodnoprawnego jest co do zasady starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Zatem w razie, gdy właściciele gruntów nie wykonują obowiązku utrzymywania urządzenia melioracji szczegółowych, starosta ustala w drodze decyzji, szczegółowe zakresy i terminy wykonania takiego obowiązku. Brak utrzymania w należytym stanie rowu melioracyjnego, jako urządzenia zaliczonego do melioracji szczegółowych, do którego doszło nawet wskutek jego zasypania, nie daje uprawnień organowi gminy do wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 29 Upw, może natomiast być przesłanką do wydania stosownej decyzji przez starostę, który określi w trybie art. 77 ust. 2 Upw, szczegółowe zakresy i terminy wykonania obowiązku utrzymania urządzenia melioracji wodnej szczegółowej. Inaczej mówiąc, zmiana stanu wody na gruncie może polegać także na ingerencję w urządzenia melioracyjne, w takim przypadku art. 77 ust. 2 Upw, ma charakter lex specialis w stosunku do normy art. 29 ust. 3 Upw, umieszczonej w Dziale I Upw "Zasady ogólne". Organy nie ustaliły czy zasypanie rowu na działce nr 648 było ingerencją w urządzenie melioracyjne szczegółowe w rozumieniu art. 73 ust. 1 pkt 1 u.p.w. Brak tych ustaleń oczywiście mógł mieć wpływ na rozstrzygnięcie w świetle powyższych rozważań, co stanowi o naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Posiłkując się przeprowadzoną w sprawie ekspertyzą biegłego organ I instancji stwierdził, że stan pierwotny i obecny gospodarki wodnej w obrębie działki 718 nie różnią się; wody opadowe spływały i nadal spływają w kierunku południowym zgodnie z nachyleniem powierzchni terenu. Organ ustalił, jednocześnie na podstawie zeznań świadków (str. 10 i 11 decyzji I instancji), że podniesienie poziomu gruntu w narożniku działki 718 oraz zlikwidowanie istniejącego rowu na działce 718 doprowadziło do zmiany spływu wód opadowych na tej działce ze szkodą dla właścicieli gruntów sąsiednich (str. 14 decyzji I instancji). Ustalenia te są wzajemnie sprzeczne. Należy jednoznacznie ustalić z całą pewnością, czy w ogóle doszło do zmiany stanu wody na działce 718, czy ewentualne podniesienie poziomu gruntu działki 718 czy zasypanie rowu na niej doprowadziło do zmiany stosunków wodnych w rozumieniu art. 29 ust. 1 Upw. Powyższe bowiem ustalenie jest konieczną przesłanką do podjęcia przez organ działań opisanych w art. 29 ust. 3 Upw. Sąd stwierdza ponadto, że ustalenia organów powinny być sformułowane w sposób jednoznaczny, jasny. Uzasadnienie decyzji I instancyjnej w większości jest opisem podejmowanych w sprawie czynności i przeprowadzonych dowodów. Odnośnie działki 719 organy przyjęły, że należy przywrócić stan poprzedni spływu wód na gruncie poprzez nakazanie wykonania stosownego rowu. Biegły opiniujący w sprawie nie stwierdził istnienia na niej rowu a dawniej drogi służebnej. Słuchani w sprawie świadkowie twierdzili, że droga owszem istniała, a obok niej był rów. Należy szczegółowo wyjaśnić, czy do zmiany stosunków wodnych na działce 719 doszło jak twierdzi autor ekspertyzy – którą organy w całości akceptują – w wyniku podniesienia powierzchni terenu działki 719 przy granicy z działką 718 i 690 i wykonania jej ogrodzenia, przez co zlikwidowane zostało łożysko dawnej służebności gruntowej. W pierwotnym stanie wg biegłego, wody opadowe spływały korytem drogi zagłębionej w powierzchnie terenu oznaczonego jako działka nr 738 w kierunku powiatowej drogi asfaltowej. Na styku działek nr 738, 718, 719 przekierowywane były przez istniejącą rzeźbę powierzchni w łożysko lokalnej służebności drogi biegnącej w kierunku południowym wzdłuż granicy parceli nr 719 jw. biegnącej w kierunku południowym. W chwili obecnej wody opadowe ze zlewni (Z1) drogi (parceli 738) spływają w całości do rowu przydrożnego drogi powiatowej biegnącego wzdłuż północnej części ogrodzenia parceli nr 719. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji zawarte jest stwierdzenie o istnieniu rowu na działce 719. Decyzją tą nakazano przywrócenie stanu poprzedniego na gruncie, tj. odtworzenie rowu. Tymczasem z opinii biegłego wynika, że nie zasypanie rowu było przyczyną zmiany stosunków wodnych na 719 ze szkodą dla sąsiadów. Ma to znaczenie także dla treści ewentualnej decyzji co do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego czy też wykonania urządzeń zapobiegających szkodom (art. 29 prawa wodnego). Koniecznym będzie także wyjaśnienie, charakteru ewentualnych rowów istniejących na tych działkach, tj. czy nie miały one charakteru urządzeń melioracyjnych w rozumieniu art. 73 ust. 1 pkt 1 i 1 a. Jest to istotne w świetle poczynionych wyżej rozważań co do działki 648. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, orzekając z urzędu po myśli z art. 152 p.p.s.a. W ponownym postępowaniu organy przeprowadzą postępowanie wg wskazań zawartych w treści nieniejszego uzasadnienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło