II SA/Rz 620/15
PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-08-27
Skład orzekający: Elżbieta Mazur-Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wiarygodny i pełny swojej sytuacji majątkowej, a przedstawione informacje są ogólnikowe i niepełne?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wiarygodny i pełny swojej sytuacji majątkowej, a przedstawione informacje były ogólnikowe i nie stanowiły pełnej odpowiedzi na zadane pytania. Dodatkowo, sąd dopatrzył się braku wiarygodności informacji o nieposiadaniu rachunku bankowego, co zostało podważone przez dowody z akt sprawy organu I instancji oraz informacje o zarejestrowanej działalności gospodarczej skarżącej i jej męża.Stan faktyczny
Skarżąca W. D. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą zezwolenia na utrzymanie psa. Została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego, a następnie zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżąca wniosła sprzeciw. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. D. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na utrzymanie psa - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
II SA/Rz 620/15
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi W. D. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lutego 2015 r. nr [...], wydana w sprawie odmowy udzielenia zezwolenia na utrzymanie psa. W. D. została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. W terminie do uiszczenia wpisu skarżąca zwróciła się do WSA o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z 23 lipca 2015 r. referendarz sądowy WSA - odmówił skarżącej prawa pomocy w żądanym przez nią zakresie. W dniu 19 sierpnia 2015 r. W. D. wniosła sprzeciw, nie podając okoliczności uzasadniających jego złożenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658). Postępowanie sądowe w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte skargą wniesioną przed tą datą, dlatego zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej P.p.s.a.), stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie z tym przepisem, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie do art. 245 § 1, § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy procesowego m.in. adwokata, radcy prawnego (art. 245 § 2 P.p.s.a.), gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata musi więc odbywać się przy dokładnym rozpatrzeniu sytuacji majątkowej wnioskodawcy, przy czym to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Istotą instytucji prawa pomocy jest to, że znajduje ono zastosowanie wobec osób pozostających w ubóstwie.
We wniosku PPF skarżąca podała, że od ponad 4 lat jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz że prowadzi z mężem wspólne gospodarstwo domowe. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do złożenia dodatkowego oświadczenia poinformowała, że jako osoba bezrobotna nie uzyskuje żadnych dochodów, zaś mąż pobiera rentę w wysokości 940 zł, z czego po potrąceniach komorniczych do wypłaty przypada około 590 zł. Nie posiadają żadnego majątku (nieruchomości, pojazdów mechanicznych, telefonów), nie dysponują też żadnymi rachunkami bankowymi i kartami kredytowymi. Dom w którym zamieszkują stanowi własność dzieci i one pokrywają wszystkie związane z nim wydatki (podatek od nieruchomości, opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę i ścieki, wywóz śmieci); dotyczy to również kosztów utrzymania psa, na którego posiadanie organy administracji nie udzieliły jej zezwolenia, co jest przez nią kwestionowane w skardze. Wydatki na zakup żywności i środków czystości są pokrywane z renty męża wnioskodawczyni i pomocy dzieci (około 200 zł miesięcznie). Za lekarstwa (około 50 zł/m-c) płaci jej teściowa. Skarżąca ani jej mąż nie korzystają z pomocy społecznej. Jako załącznik została dołączona kserokopia zaświadczenia Urzędu Pracy z dnia
8 czerwca 2015 r. potwierdzającego fakt bezrobocia wnioskodawczyni. Podkreślenia wymaga, że w sprzeciwie skarżąca, nie przedstawiła swojej sytuacji finansowej.
Dokonana przez Sąd ponowna analiza złożonego wniosku nie uzasadnia jego uwzględnienia. Informacje podane przez skarżącą nie potwierdziły, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżąca wspólnie z mężem ma zabezpieczone potrzeby bytowe (według oświadczenia mieszkają w domu, który jest utrzymywany przez ich dzieci). Nadto posiadają psa, a wydatki związane z jego utrzymaniem i opieką weterynaryjną ponoszą także ich dzieci. Sąd nie dopatrzył się również aby skarżąca i jej mąż nie mieli zaspokojonych podstawowych potrzeb życiowych.
Odnosząc się do przedstawionej przez skarżącą sytuacji majątkowej stwierdzić należy, że nie jest ona wiarogodna. Nie uprawdopodobniła ona w całości swojej sytuacji finansowej, a zwłaszcza wydatków związanych z wyżywieniem, utrzymaniem domu, a także utrzymaniem psa. Analiza wezwania referendarza sądowego oraz udzielonej przez wnioskodawczynię odpowiedzi, prowadzi do wniosku, że przedstawione przez stronę informacje są ogólnikowe i nie stanowią pełnej odpowiedzi na zadane pytania.
Nadto Sąd stwierdził brak wiarygodności informacji udzielonych przez skarżącą w zakresie nie posiadania przez skarżącą i męża rachunku bankowego, gdyż w aktach sprawy organu I instancji znajduje się dyspozycja przelewu z ich rachunku bankowego z 3 listopada 2014 r. Nie można także pominąć informacji (dostępnych ogólnie w sieci Internet) potwierdzających, że skarżąca jest wspólnikiem i prokurentem Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością S. G. z siedzibą w K. (rejestr przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr [...]), zaś jej mąż pod wskazywanym adresem zamieszkania ma od 2013 r. zarejestrowaną działalność gospodarczą pod nazwą "I." B. D.
Podkreślenia wymaga, że niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 182/12). Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż skarżąca wykazała brak współpracy w wyjaśnianiu wszystkich istotnych okoliczności rzutujących na ocenę jej możliwości płatniczych.
Nie do zaakceptowania jest sytuacja, że pomoc prawna ze środków publicznych może zostać przyznana w razie braku spełnienia wymaganych przesłanek.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło