II SA/Rz 621/18

WyrokWSA w Rzeszowie2018-10-04

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Marcin Kamiński, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość opłaty stałej za usługi wodne, nie badając, czy inwestycja, której dotyczy pozwolenie wodnoprawne, jest w toku, a także nie uzasadniając wyboru konkretnego wskaźnika maksymalnego zrzutu ścieków?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej naruszył przepisy postępowania, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.) i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.), nie badając kluczowej okoliczności, czy inwestycja, dla której wydano pozwolenie wodnoprawne, jest w toku, co mogło mieć istotny wpływ na zasadność ustalenia opłaty. Ponadto, organ nie uzasadnił prawidłowo wyboru konkretnego wskaźnika maksymalnego zrzutu ścieków, naruszając tym samym zasadę przekonywania (art. 11 K.p.a.) i utrudniając sądową kontrolę rozstrzygnięcia. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Spółka A. S.A. otrzymała informację roczną o opłacie stałej za usługi wodne za 2018 r. Spółka zakwestionowała naliczenie opłaty, argumentując, że inwestycja gazociągu, do której odnosi się pozwolenie wodnoprawne, jest na etapie projektowania i nie prowadzi do faktycznego odprowadzania wód. Dyrektor Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wydał decyzję określającą opłatę stałą, uznając, że samo posiadanie pozwolenia wodnoprawnego jest wystarczające do naliczenia opłaty. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Marcin Kamiński WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 października 2018 r. sprawy ze skargi A. S.A. w [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za odprowadzanie do wód rzeki O. wód po próbach hydraulicznych gazociągu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] na rzecz strony skarżącej A. S.A. w [...] kwotę 1017 zł /słownie: jeden tysiąc siedemnaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 7 marca 2018 r. A. S.A. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka") doręczona została przez Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: "Dyrektor") informacja roczna ustalająca wysokość opłaty stałej za usługi wodne Nr [...] , wskazująca na konieczność jej uiszczenia w kwartalnych ratach, czego podstawę stanowił art. art. 271 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 ze zm.), określanej w dalszej części jako "P.w.". Korzystając z uprawnienia przewidzianego w art. 273 ust. 1 P.w. Spółka złożyła reklamację, w której zakwestionowała fakt ustalenia opłaty. Podniosła, że informacja, którą otrzymała związana jest z pozwoleniem wodnoprawnym uzyskanym w ramach planowanej inwestycji dotyczącej budowy międzysystemowego gazociągu, stanowiącego połączenie systemów przesyłowych RP i Republiki Słowackiej wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi – gazociąg [...]. Inwestycja ta jest obecnie dopiero na etapie opracowywania projektu budowlanego i wykonawczego. Po uzyskaniu pozwolenia na budowę wszczęte zostanie postępowanie przetargowe na wybór wykonawcy robót budowlanych. Rozpoczęcie realizacji zadania planowane jest na 2019 rok. W związku z powyższym do 2019 r. nie będą prowadzone żadne prace związane z realizacją przedmiotowego zezwolenia, a zatem nie będzie jakiejkolwiek ingerencji w środowisko wodne na skutek szczególnego korzystania z wód. Z tego powodu Spółka wniosła o odroczenie naliczenia opłaty za usługi wodne do momentu rozpoczęcia robót budowlanych. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] Dyrektor- działając na podstawie art. 273 ust. 6, ust. 10 w zw. z art. 271 ust. 1 pkt 3, art. 14 ust. 2, ust. 6 pkt 2 P.w. oraz art. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." - określił dla Spółki za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 2 373 zł za odprowadzenie do wód – wód po przeprowadzonych próbach hydraulicznych gazociągu do potoku O. w km 2+695 dz. nr ewid. 64 obr. [...], dz. nr ewid. 9/2 obr. [....] i nr ewid. 174 obr. [...], gmina [...]. Dyrektor wskazał, że w świetle art. 271 ust. 5 P.w., wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi powiązane jest z określoną w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalną ilością takich ścieków. Zatem pozwolenie wodnoprawne wskazuje na możliwość odprowadzania zużytych wód do potoku. Mając to na uwadze Dyrektor uznał, że zaistniała przesłanka do określenia Spółce opłaty stałej w oparciu o art. 271 ust. 5 P.w. oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. poz. 2502) w powiązaniu z uzyskanym przez Spółkę pozwoleniem wodnoprawnym. Opłatę Dyrektor ustalił jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 250 zł, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym tj. w ilości Q=93,6 m3h, co po przeliczeniu daje wartość Q=0,026000 m3/s. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Spółka wniosła na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarga zarzuca: I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 273 ust. 5, ust. 6 P.w. mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i nie podjęciu wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym starań w celu wyjaśnienia, czy inwestycja, o której mowa w pozwoleniu wodnoprawnym (decyzja Marszałka Województwa [...] z [...] listopada 2017 r. znak: [...]) jest w toku, a w związku z tym, czy w obecnym stanie rzeczy celowym jest nakładanie opłaty stałej, 2) art. 7, art. 8, art. 80 K.p.a. oraz art. 273 ust. 5, ust. 6 P.w. mające istotny wpływ na wynik sprawy przez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego wyrażającą się zwłaszcza w pominięciu zawartej w reklamacji informacji, że nie są prowadzone w związku z wymienioną w pozwoleniu wodnoprawnym inwestycją jakiekolwiek prace budowlane, a zatem nie są odprowadzane wody, 3) art. 107 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 271 ust. 1, art. 273 ust. 6 P.w. przez nieuznanie reklamacji dotyczącej wydanej bez podstawy prawnej informacji rocznej (podana w tej informacji podstawa prawna tzn. art. 271 ust. 1 P.w. jest ogólnikowa i nieprecyzyjna, co uniemożliwia interpretację i późniejszą kontrolę – brak podania stosownej jednostki redakcyjnej), II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 271 ust. 1 pkt 3, art. 273 ust. 6, ust. 10 oraz art. 14 ust. 2, ust. 6 pkt 2 P.w., które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że w przypadku, kiedy w ramach inwestycji, której dotyczy sprawa nie są prowadzone żadne roboty budowlane zachodzą przesłanki do nałożenia opłaty stałej. Dyrektor wniósł o oddalenie skargi w całości. Podkreślił, że zadaniem organu jest zbadanie faktu istnienia ważnego i obowiązującego pozwolenia wodnoprawnego oraz wynikających z niego wielkości zrzutu wód publicznych (ścieków). Ustaleniami takiego pozwolenia organ jest związany. Bez znaczenia zatem dla określenia opłaty stałej jest, czy obiekt, dla którego realizowany jest zrzut wód popłucznych jest już zrealizowany, czy faktycznie następuje zrzut i czy następuje to w wielkości ustalonej w pozwoleniu wodnoprawnym. Chodzi bowiem o potencjalne możliwe ilości wprowadzenia do wód na podstawie pozwolenia wodnoprawnego w okresie jego ważności, a nie o faktyczną ilość wód popłucznych. Dyrektor zwrócił uwagę, że w zakresie sposobu ustalania opłat za usługi wodne ustawodawca przyjął uproszczony tryb postępowania, co wynika z faktu, iż wysokość tej opłaty wyliczana jest w oparciu o pozwolenie wodnoprawne, a nie na podstawie innych ustaleń faktycznych. W piśmie procesowym z dnia 18 czerwca 2018 r. Spółka wskazała, że składała reklamacje dotyczące informacji rocznych ustalających wysokość opłat stałych za usługi wodne w innych podobnych pod względem stanu faktycznego i prawnego sprawach, wskutek czego Dyrektor Zarządu Zlewni w Katowicach PGW Wody Polskie zmienił swoje uprzednie stanowisko, uznając te reklamacje za słuszne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie określająca dla A. S.A. opłatę stałą za 2018 r. związaną z odprowadzaniem wód po przeprowadzonych próbach hydraulicznych gazociągu. Wydana ona została jako końcowy element procedury opisanej w art. 273 P.w. Przepis ten przewiduje mianowicie, że podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne i któremu przekazano informację w przedmiocie ustalenia takiej opłaty uprawniony jest – w razie, gdy nie zgadza się z jej wysokością – do złożenia reklamacji (ust. 1). Właściwy organ Wód Polskich, gdy nie uzna reklamacji, określa wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji (ust. 6) i ten ostatni akt może stanowić przedmiot skargi do sądu administracyjnego (ust. 8). Kontrola sądowa oparta jest o kryterium legalności, a to z mocy art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.). Sąd bada zatem, czy wydając określone rozstrzygnięcie organy procedowały zgodnie z obowiązującymi je regułami, a także, czy rozstrzygnięcie to stanowi efekt prawidłowej wykładni mających w danym wypadku zastosowanie przepisów prawa materialnego. Zauważenie określonych naruszeń w tym przedmiocie skutkuje koniecznością eliminacji zaskarżonego aktu z obrotu prawnego. I tak, stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji następuje w razie zaistnienia przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 K.p.a.), natomiast jej uchylenie, gdy stwierdzone zostanie: naruszenie prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a.). Dokonując takiej kontroli w rozpoznawanej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że zakwestionowana w niej decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania pozostających w tak istotnym związku z treścią tego aktu, iż musi to skutkować jego uchyleniem. Jednym z instrumentów ekonomicznych w gospodarowaniu wodami, przewidzianym w art. 267 pkt 1 P.w. są opłaty za usługi wodne. Sytuacje, w których się je pobiera określa art. 268 P.w., przy czym w niniejszej sprawie znaczenie ma pkt 2 tego artykułu, gdzie wskazuje się, że przedmiotowa opłata należy się za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. W świetle art. 270 ust. 8 P.w., opłata za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od ilości i jakości ścieków wprowadzanych w ramach pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego. Zgodnie zaś z art. 271 ust. 1 pkt 4 P.w., wysokość takiej opłaty ustalają Wody Polskie oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne w formie informacji rocznej, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty. W przypadku opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi jej wysokość ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3/s (art. 271 ust. 5 P.w.). W tym miejscu należy jeszcze powołać brzmienie § 10 ust. 1 rozporządzenia z 22 grudnia 2017 r., wedle którego jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w formie opłaty stałej wynosi 250 zł na dobę za 1 m3/s za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi. Podkreślenia wymaga, że treść wskazanych przepisów (art. 271 ust. 5 P.w. oraz § 10 ust. 1 rozporządzenia z 22 grudnia 2017 r.) koreluje z brzmieniem obecnej ustawy Prawo wodne, która w art. 403 ust. 2 pkt 3 P.w. podaje, że w dostosowaniu do rodzaju działalności, której dotyczy pozwolenie wodnoprawne, w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się w szczególności: m. in. ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, lub do urządzeń kanalizacyjnych, w tym maksymalną ilość m3 na sekundę, średnią ilość m3 na dobę oraz dopuszczalną ilość m3 na rok. Tymczasem poprzednio obowiązujący akt tj. ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.) w art. 128 ust. 1 przewidywała, że w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, a w szczególności: ilość pobieranej lub odprowadzanej wody, w tym maksymalną ilość m3 na godzinę i średnią ilość m3 na dobę oraz maksymalną ilość m3 na rok. Porównanie tych dwóch powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że w pozwoleniu wodnoprawnym wydanym w oparciu o "starą ustawę" nie było wymogu podania maksymalnego pułapu zrzutu wody na sekundę. Decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2017r., której adresatem jest Spółka oparta jest właśnie o poprzednio obowiązującą ustawę Prawo wodne, dlatego też zezwalając na szczególne korzystanie z wód m. in. w zakresie zrzutu wód do rzeki O. po przeprowadzonych próbach hydraulicznych gazociągu określała tą ilość w trojaki sposób: maksymalnie godzinowo (93,60 m3), średnio dobowo (2246,4 m3) oraz maksymalnie rocznie (7809 m3). Dyrektor ustalając dla Spółki opłatę przyjął wskaźnik maksymalnego zrzutu godzinowego tzn. 93,6 m3, co w przeliczeniu dało wartość 0,026000 m3/sekundę. Tak w reklamacji, jak też w skardze Spółka nie odniosła się do tej wielkości, a zakwestionowała samą zasadność ustalenia opłaty. Stwierdziła bowiem, że organ nie wyjaśnił, czy inwestycja, o której mowa w pozwoleniu wodnoprawnym jest rzeczywiście w toku, a w konsekwencji, czy określenie opłaty jest prawidłowe. Spółka podkreśliła, że nie prowadzi na chwilę obecną żadnych robót budowlanych, a zatem nie odprowadza faktycznie żadnych wód i nie powinna zostać zobowiązana do uiszczenia opłaty. W ocenie Sądu, Spółka ma niewątpliwie rację w zakresie, w jakim podnosi brak rozważenia przez organ okoliczności związanych z realizacją inwestycji w postaci gazociągu. Złożenie przez podmiot, któremu doręczono informację roczną ustalającą wysokość opłaty stałej za usługi wodne, kwestionującej ją reklamacji rozpoczyna postępowanie, w którym zastosowanie mają regulacje ustawy procesowej – K.p.a., co wynika z brzmienia art. 14 ust. 2 P.w. Akt ten wymaga, by organ procedując zachował pewne zasady, które świadczą o prawidłowości powyższego i umożliwiają podjęcie w sprawie właściwego rozstrzygnięcia. Tylko ustalenie i zbadanie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, a więc ustalenie stanu rzeczywistego, a następnie jego zbadanie pod kątem konkretnych regulacji materialnoprawnych, które stanowią podstawę rozstrzygnięcia, stanowi warunek właściwego zastosowania tych regulacji. Powyższe wyraża ujęta w art. 7 K.p.a. zasada prawdy obiektywnej. W myśl tego przepisu, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jego uzupełnieniem jest treść art. 77 § 1 K.p.a., wedle którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Następnie, zgodnie z art. 80 K.p.a., organ winien ocenić całokształt zebranego materiału dowodowego i wynik swoich działań w powyższym zakresie oraz rozważania co do wykładni unormowań prawa materialnego ująć w uzasadnieniu wydanej decyzji, które wedle art. 107 § 3 K.p.a. stanowi jej niezbędny element. Przy czym, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W niniejszej sprawie powyższych reguł organ nie zachował, co słusznie podniosła Spółka w złożonej skardze. Mianowicie, Dyrektor nie ustalił bardzo istotnej dla rozstrzygnięcia, a podnoszonej przez stronę skarżącą w reklamacji, okoliczności odnoszącej się do tego, czy inwestycja, wymieniona w decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2017 r. została już zrealizowana bądź czy chociaż rozpoczęto jej realizację. Powyższe ma znaczenie, bowiem odnosząc się do tej kwestii dopiero w odpowiedzi na skargę Dyrektor stwierdził, że pozwolenie wodnoprawne w okresie jego ważności stanowi podstawę do objęcia jego adresata obowiązkiem ponoszenia opłaty stałej za korzystanie z wód, a także wyliczenia jej wysokości. Nie ma natomiast znaczenia, czy obiekt, dla którego realizowany jest zrzut wód popłucznych jest już gotowy, czy faktycznie następuje zrzut i czy ma to ewentualnie miejsce w wielkości ustalonej w pozwoleniu wodnoprawnym. Kwestia ta wymagała niewątpliwie wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji po wcześniejszym dokonaniu stosownych ustaleń w tym przedmiocie, Konieczne było zatem dokonanie wykładni przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę decyzji. Organ winien był więc zając stanowisko odnośnie do tego, czy przesłanką naliczenia opłaty za usługi wodne jest tylko sam fakt udzielenia danemu podmiotowi pozwolenia wodnoprawnego czy też rzeczywiste odprowadzanie do wód. Dyrektor zaniechał tymczasem powyższego i z uzasadnienia jego rozstrzygnięcia nie wynika jakikolwiek tok myślowy w tym zakresie, co uniemożliwia dokonanie sądowej merytorycznej kontroli. Należy bowiem zaznaczyć, że odpowiedź na skargę to pismo procesowe, które nie służy zasadniczo do zastępowania bądź też uzupełniania uzasadnienia wydanej przez organ decyzji. Dlatego też podniesiona w nim okoliczność nie mogła mieć wpływu na treść wyroku. Należy także zwrócić uwagę na nieodniesienie się przez organ do problemu wysokości opłaty i wskaźnika maksymalnego zrzutu ścieków jako jednego z elementów kształtującego tę wysokość. Wskazać należy, że w sytuacji, gdy przepisy stanowiące podstawę obliczenia opłaty (art. 271 ust. 5 P.w. oraz § 10 ust. 1 rozporządzenia z 22 grudnia 2017 r.) odwołują się do maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi wyrażonej w m3/s, która winna wynikać z pozwolenia wodnoprawnego, zaś pozwolenie to nie operuje tego rodzaju wskaźnikiem, to rolą organu jest dokonanie odpowiednich zabiegów interpretacyjnych celem wywiedzenia określonej normy stanowiącej podstawę nałożenia na stronę obowiązku. Przyjęcie określonej wykładni powinno być poprzedzone wywodem myślowym, który ją uzasadnia. Organ winien więc podać określoną argumentację przemawiającą za zajętym przez niego stanowiskiem. Jest to istotne dlatego, że w zależności od zastosowanego wskaźnika inaczej przedstawia się wysokość przedmiotowej opłaty, a zatem inny jest wymiar obciążenia w zakresie finansów strony. Ingerencja w prawo dysponowania przez osobę obciążoną środkami pieniężnymi należącymi do jej majątku winna wzmóć w organie szczególną ostrożność i potrzebę bardzo wnikliwego przeanalizowania. Powyższe winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, które - jak już wskazano - stanowi jej niezbędny element. Konieczność sporządzania poprawnego uzasadnienia decyzji związana jest z zasadą przekonywania wyrażoną w art. 11 K.p.a. Ta ostatnia zobowiązuje organ do wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kieruje się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Z pewnością zasady tej organ nie zrealizuje, wówczas gdy nie wyjaśni dostatecznie podstawowej dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii. Taka zaś sytuacja zaistniała na gruncie rozpoznawanej sprawy, gdzie Dyrektor ustalając wysokość opłaty dla Spółki przyjął jako jeden z elementów ją określających wskaźnik maksymalnego zrzutu godzinowego Qmax = 93,60 m3/h, a w przeliczeniu na sekundę 0,026000 m3. Stanowiska tego jednak w żaden sposób nie uzasadnił. Nie przedstawił bowiem jakiegokolwiek argumentu w tym zakresie. Motywacji organu można się jedynie domyślać z pogrubienia w treści zacytowanego w uzasadnieniu decyzji przepisu art. 271 ust. 5 P.w. słowa "maksymalnej" w doniesieniu do ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3 na sekundę. Zastosowanie bowiem przez Dyrektora tego właśnie wskaźnika skutkowało określeniem Nadleśnictwu opłaty stałej w najwyższej możliwej wysokości w związku z największą możliwą ilością ścieków do odprowadzenia. Tym samym, organ w zakwestionowanej decyzji nie wskazał w ogóle żadnej wykładni zastosowanych przepisów, a po prostu obliczył opłatę w możliwie największej wysokości. Tego rodzaju praktyki organu nie sposób jednak zaaprobować. Nieprzedstawienie przez Dyrektora toku swojego rozumowania, który doprowadził go do konkretnej treści rozstrzygnięcia nie pozwala na dokonanie na obecnym etapie postępowania oceny prawidłowości zastosowania w sprawie określonych unormowań materialnoprawnych. Tym samym, niemożliwa jest w istocie merytoryczna ocena sprawy. Rolą Sądu nie jest bowiem samodzielne poszukiwanie argumentów przemawiających za danym rozstrzygnięciem, a ocena tych, które zostały zaprezentowane przez organ. Brak przedstawienia powyższych świadczy o niewątpliwym naruszeniu przez organ przepisów postępowania o ewidentnie możliwym wpływie na wynik sprawy. Zastosowanie określonego wskaźnika maksymalnego zrzutu wody skutkuje bowiem wyższą bądź też niższą wysokością opłaty, której dotyczy sprawa, co ma istotne znaczenie dla strony, która opłatę tę będzie zobowiązana uiścić. Należy ponadto w tym miejscu powołać się na art. 7a § 1 K.p.a., zgodnie z którym, jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Zasada ta znajdzie zastosowanie w sytuacji, gdy można przyjąć więcej niż jeden wynik wykładni określonego przepisu. W ponownym postępowaniu rzeczą organu będzie w pierwszej kolejności przesądzenie, czy Spółka w ogóle powinna być zobowiązana do uiszczenia opłaty w kontekście zarzutu związanego z fazą realizacji inwestycji gazociągu. W razie zaś przyjęcia, że Spółka winna taką opłatę uiścić, zadaniem organu będzie przedstawienie motywów przemawiających za przyjęciem określonego wskaźnika maksymalnej ilości odprowadzanych ścieków tak, by możliwa była w przyszłości ewentualna kontrola nowego rozstrzygnięcia. Dodatkowo, wyjaśnienia będzie wymagała rozbieżność pomiędzy opisem przedmiotu, z którym związana jest przedmiotowa opłata tj. tym zawartym w informacji rocznej oraz wydanej decyzji. Wskazana informacja podaje, że odprowadzanie wód do rzeki O. nastąpi w km "2+605". Tymczasem decyzja Dyrektora z dnia [...] kwietnia 2018 r. określa wysokość opłaty stałej za odprowadzanie wód po przeprowadzonych próbach hydraulicznych gazociągu do potoku O. w km "2+695". Z tych wszystkich wyżej wyłożonych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora z dnia [...] kwietnia 2018 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., stwierdzając naruszenie przepisów postępowania w stopniu o istotnym wpływie na wynik sprawy. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. zasądzono od organu na rzecz strony skarżącej koszty postępowania obejmujące wpis od skargi w wysokości 100 zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie dla radcy prawnego w kwocie 900 zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych – Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło