II SA/Rz 635/09
WyrokWSA w Rzeszowie2009-11-26
Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny Jolanta Ewa Wojtyna, NSA Małgorzata Wolska, WSA Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo podjął zawieszone postępowanie administracyjne, gdy ustanowiono kuratora spadku po zmarłej stronie postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek z urzędu podjąć zawieszone postępowanie, gdy ustanie przyczyna jego zawieszenia. Ustanowienie kuratora spadku po zmarłej stronie postępowania stanowi podstawę do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a jego uprawomocnienie się i doręczenie organowi skutkuje ustaniem tej przyczyny, co obliguje organ do podjęcia postępowania zgodnie z art. 97 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. i W. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o podjęciu zawieszonego postępowania. Postępowanie zostało zawieszone z powodu śmierci strony J. S., a następnie podjęte po ustanowieniu kuratora spadku. Skarżący zarzucili organom przewlekłość w działaniu oraz błędne ustalenie, że zmarły J. S. był stroną postępowania, kwestionując potrzebę ustanowienia kuratora.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Joanna Zdrzałka Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 26 listopada 2009 r. sprawy ze skargi E. i W. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie pojęcia zawieszonego postępowania administracyjnego -skargę oddala-
Postanowieniem [...] z dnia [...] czerwca 2009r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia E. i W. S. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] maja 2009r.
w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania, utrzymał je w mocy, powołując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a.
W uzasadnieniu wskazano, że rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne podejmowało z urzędu postępowanie administracyjne prowadzone na wniosek J. K. w sprawie zgodności wybudowanego budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1988/2 położonej w miejscowości J., stanowiącej własność E. i W. S. Powodem było ustalenie, iż ustała przyczyna będąca podstawą do zawieszenia postępowania tj. ustanowiono kuratora spadku po zmarłym J. S. w osobie pracownika Sądu Rejonowego w N. – E. Ł..
Zażalenie na to postanowienie złożyli E. i W. S. zarzucając, iż organ otrzymał postanowienie w sprawie ustanowienia kuratora spadku już w dniu [...] lipca 2008r., natomiast postanowienie o podjęciu postępowania wydał dopiero dnia [...] maja 2009r.
Po jego rozpoznaniu Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał (postanowienie z dnia [...] czerwca 2009r.), iż kwestionowane rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zwiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie do czasu ustanowienia kuratora spadku po zmarłym J. S. Kurator taki został ustanowiony postanowieniem Sądu Rejonowego w N. z dnia [...] lipca 2008r. (sygn. akt [...]), które nie oznaczone klauzulą ostateczności wpłynęło do organu pierwszej instancji w dniu [...] lipca 2008r.
W związku z powyższym, pismem z dnia [...] listopada 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystąpił do Sądu Rejonowego w N. o "uprawomocnienie postanowienia". Wobec braku odpowiedzi, organ pierwszoinstancyjny ponownie zwrócił się do tego Sądu w powyższej kwestii - w piśmie z dnia [...] kwietnia 2009r. W dniu [...] maja 2009r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. wpłynęło żądane postanowienie Sądu Rejonowego w N. opatrzone klauzulą ostateczności z dniem [...] września 2008r., którą naniesiono z dniem [...] maja 2009r.
W zaistniałej sytuacji faktycznej, a zatem w związku z ustaniem przesłanki zawieszenia niniejszego postępowania, koniecznym było - w ocenie organu II instancji - jego podjęcie, co też organ I instancji uczynił.
Z rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009r. nie zgodzili się E. i W. S., składając na niego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i wnosząc o jego uchylenie w całości jako naruszającego przysługujące im prawo własności.
Składający skargę zarzucili, iż organ I pierwszej instancji pomimo posiadania informacji odnośnie tego, iż zmarły J. S. był jedynie władającym gruntem sąsiednim w stosunku do tego, którego dotyczy niniejsza sprawa, uznał, iż władanie jest jedną z form własności skutkiem czego było przyjęcie, iż J. S. jest stroną tegoż postępowania. Zdaniem składających skargę, twierdzenie takie jest nieuzasadnione, co podważa samą istotę podjęcia niniejszego postępowania, wobec niewyjaśnienia zarzucanych nieprawidłowości w tym zakresie. Zmarły J. S. był bowiem jedynie samoistnym posiadaczem nieruchomości nr 1983 (będącej działką sąsiednią w stosunku do działki nr 1988/2), przy czym posiadania tego nie przekazał nikomu, a zatem od daty jego śmierci nikt nie korzysta z tej działki. Tym samym bezzasadnym było – w ocenie skarżących – przedłużanie postępowania administracyjnego poprzez oczekiwanie na ustanowienie kuratora spadku.
Wnoszący skargę zakwestionowali także przyjęcie przez organ, iż prawomocne postanowienie o ustanowieniu kuratora spadku otrzymał on dopiero w dniu [...] maja 2009r. Tymczasem w aktach sprawy znajduje się rzeczone postanowienie z dnia [...] lipca 2008r. z datą wpływu do organu dnia [...] lipca 2008r., które stało się prawomocne w dniu [...] sierpnia 2008r.
Skarżący zwrócili uwagę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ
I instancji, który dopiero w dniu [...] listopada 2008r. wystąpił do Sądu Rejonowego
w N. o uprawomocnienie postanowienia o ustanowieniu kuratora spadku. Następnie, wobec braku odpowiedzi, z ponowną prośbą zwrócił się dopiero dnia [...] kwietnia 2009r.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w skarżonym postanowieniu i wskazując, że zarzuty skargi nie dają podstaw do jego zmiany bądź uchylenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Przedmiot kontroli w powyższym zakresie stanowi postanowienie o podjęciu z urzędu postępowania administracyjnego .
Postępowanie administracyjne w sprawie zgodności z decyzją o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wybudowanego na działce nr ewid. 1988 toczyło się na wniosek J. K., właścicielki sąsiedniej działki o nr 1989. W toku postępowania ustalono, że jedna ze stron postępowania ,J. S., zamieszkały w [...] zmarł. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając w oparciu o przepis art. 97 § 4 k.p.a. zawiesił z urzędu postępowanie do czasu ustanowienia przez Sąd Rejonowy w N. kuratora po zmarłym J. S. Wskazany przepis wyznacza podstawy obligatoryjnego zawieszenia postępowania, stanowiąc w § 1 "organ administracji publicznej zawiesza postępowanie". W razie wystąpienia jednej z wyliczonych w tym artykule , w pkt. 1 – 4 podstaw ,organ administracji obowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie, a w trakcie postępowania ma obowiązek z urzędu badać, czy nie powstało zdarzenie wymagające zawieszenia postępowania. Jedną z przesłanek obligatoryjnego zawieszenia postępowania, wymienioną w przepisie art. 97 pkt. 4 k.p.a. jest uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Za takie zagadnienie w rozpatrywanej sprawie organ uznał postępowanie przed Sądem Rejonowym w N. postępowanie o ustanowienie kuratora spadku po zmarłym J. S.
Przyczyna zawieszenia ustała po uprawomocnieniu się i doręczeniu przez Sąd Rejonowy w N. Wydział I Cywilny postanowienia tego sądu z dnia [...] lipca 2008 o ustanowieniu dla J. S. kuratora spadku w osobie E. Ł.
Ustanie przyczyn uzasadniających zawieszenie postępowania rodzi po stronie organu administracyjnego obowiązek jego podjęcia. Organ z urzędu obowiązany jest sprawdzać, czy nie ustały przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, do czego zobowiązuje przepis art. 97 § 2 k.p.a. Taka sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie, a ustanie przyczyny zawieszenia skutkowało podjęciem postępowania.
Reasumując – Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy, bowiem podjęcie z urzędu zawieszonego postępowania było uzasadnione i zgodne z przepisami k.p.a. Podniesione przez skarżących zarzuty nie mają żadnego znaczenia w sprawie, bowiem nie dotyczą istoty sprawy. Dlatego, w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a skarga została oddalona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło