II SA/Rz 636/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Jarosław Szaro /spr./, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Asesor WSA Jacek Boratyn, Protokolant ref. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2019 r. sprawy ze skargi T.G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego T.G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi T. G. (dalej: Skarżący, Strona) jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] kwietnia 2019 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Jak wynika z akt sprawy na podstawie upoważnienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...]stycznia 2019 r. przeprowadzono kontrolę w siedzibie przedsiębiorcy T. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: "A". Przedmiotem kontroli było przestrzeganie przez Stronę warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (DZ. U. z 2019 r. poz.58 ze zm.), w tym także warunków dostępu do zawodu przewoźnika drogowego w zakresie dysponowania bazą eksploatacyjną. Kontrolą objęto okres od dnia 1 lutego 2018 r. do dnia 31 listopada 2018 r. Do kontroli Skarżący okazał licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy wydaną w dniu 2 października 2015 r., z ważnością od dnia 3 października 2015 r. do dnia 2 października 2020 r. oraz zezwolenie nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego udzielone dnia 2 października 2015 r. na czas nieoznaczony. Kontroli poddano czas pracy trzech kierowców, w tym T. G. Ustalono, że w dniu 13 lipca 2018 r. o godzinie 20:43 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy w ciągu którego kierowca powinien odebrać nieprzerwany regularny odpoczynek dzienny w wymiarze co najmniej 11 godzin. W tym okresie kierowca podczas przeprawy promowej odebrał odpoczynek w wymiarze 10 godzin i 23 minuty, tj. od godziny 10:20 dnia 14 lipca 2018 r. do godziny 20:43 tego samego dnia co oznacza, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 37 minut. Podczas kontroli kierowca nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Ponadto analiza danych przekazanych przez przedsiębiorcę wykazała, że dane kierowcy T. G. w kontrolowanym okresie zostały pobrane z karty kierowcy rzadziej niż co 28 dni. Na podstawie raportu historii odczytów ustalono, że dnia 8 marca 2018 r. o godz. 8.53 miał miejsce odczyt za okres od 22 maja 2017 r. do 24 lutego 2018 r., który obejmował 16 dni od poprzedniego odczytu z liczbą 5 dni zarejestrowanych aktywności. Kolejny odczyt miał miejsce w dniu 28 kwietnia 2018 r. o godz. 7.08 za okres od 22 maja 2017 r. do 28 kwietnia 2018 r., który obejmował już 51 dni od poprzedniego odczytu z liczbą 34 dni zarejestrowanych aktywności. Ustalenia kontroli zostały utrwalone w protokole kontroli nr [...] z dnia 17 stycznia 2019 r. Decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 600 zł z tytułu naruszeń ujawnionych w protokole kontroli. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło skrócenie dziennego czasu odpoczynku oraz naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z kart kierowcy. Od powyższej decyzji Skarżący wniósł odwołanie, po rozpatrzeniu którego Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzja z dnia [...]kwietnia 2019 r., opisaną na wstępie, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie tj. art. 92a ust. 1,5, 6,7,9,10, art. 92b ust. 1 , art. 92 ust.1, art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym, treść lp. 5.5. 1 oraz lp. 6.3.17 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym a także art. 4f, art. 8 ust. 1-5 oraz ust. 8 , art. 10 ust.5 lit. a Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, zwanego dalej "rozporządzenie 561/2006" (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 1 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie danych odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, zwanego dalej "rozporządzeniem 581/2010" (Dz.Urz..UE.L.2010.168.16), rozdział I lit. s załącznika IB rozporządzenia nr 3821/85. W ocenie organu odwoławczego Skarżący dopuścił się naruszenia polegającego na skróceniu regularnego odpoczynku dziennego oraz nieterminowego pobierania danych cyfrowych z karty kierowcy czym nie zapewnił prawidłowej organizacji i dyscypliny pracy w swoim przedsiębiorstwie. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie kierowca naruszył normę określoną w art. 8 ust. 1-4 i 8 rozporządzenia 561/2006, która stanowi, że kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego odpoczynku. W każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku. Jeśli kierowca dokona takiego wyboru, dzienne okresy odpoczynku i skrócone tygodniowe okresy odpoczynku poza bazą można wykorzystywać w pojeździe, o ile posiada on odpowiednie miejsce do spania dla każdego kierowcy i pojazd znajduje się na postoju. W ocenie organu Skarżący naruszył również przepis art. 1 ust. 3 lit. b rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz. Urz. UE L Nr 168, str. 16), dalej rozporządzenie 581/2010, który stanowi, że maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza 28 dni w przypadku danych z kart kierowcy. Organ podkreślił, że powyższe znajduje odzwierciedlenie w przepisach krajowych, a dokładnie w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o tachografach (Dz. U. z 2018 r. poz.1480), który mówi, ze podmiot wykonujący przewozy drogowe w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym zapewnia pobieranie danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców z częstotliwością określona w rozporządzeniu 581/2010. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2019 r. ,opisaną na wstępie, Skarżący zarzucił: - rażące naruszenie art. 92a ust 1 i ust. 2 j przepisu lp. 6.3.17 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym poprzez ich bezpodstawne zastosowanie; - naruszenie przepisu art. 7 oraz art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), dalej: k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego; - naruszenie art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego dotyczącego stwierdzonych w skarżonej decyzji naruszeń, na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego; naruszenie przepisu art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego; - naruszenie art. art. 107 ust 1, art. 156 ust. 2 k.p.a. oraz art. 51 ust. 8 ustawy o transporcie drogowym poprzez wydanie decyzji z naruszeniem prawa w oparciu o rozporządzanie 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, a na podstawie którego brak podstaw do jej nałożenia; - naruszenie art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego dotyczącego stwierdzonych w skarżonej decyzji naruszeń, na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego; - naruszenie unormowań k.p.a., w tym szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, poprzez brak staranności organu w podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, a w szczególności wydanie decyzji z błędna interpretacją rozporządzenia WE 581/2010. W związku powyższymi zarzutami Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania w sprawie, jak również o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Skarżący podkreślił, że Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego jest uprawniony do badania podczas kontroli drogowej i w siedzibie przedsiębiorcy przestrzegania obowiązków lub warunków, które zostały określone w przepisach aktów prawnych wymienionych w art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym. W jego ocenie wyliczenie zawarte w tym przepisie jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, ze przedmiot kontroli Inspekcji Transportu Drogowego w zakresie art. 50 pkt 1 lit. a ustawy o transporcie drogowym nie moje obejmować przestrzegania obowiązków lub warunków przewozu drogowego wynikających z innych przepisów prawa o charakterze powszechnie obowiązującym spoza katalogu zawartego w art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym. Podkreślił, że brak w tym katalogu rozporządzenia 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców między innymi na podstawie którego organ wymierzył mu karę za przekroczenie maksymalnego 28-dniowego okresu na wczytywanie danych z kart kierowcy. Skarżący zarzucił, że organ błędnie wyliczył terminy, ponieważ dni zarejestrowanej działalności są dniami pracy, a nie dniami kalendarzowymi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w całości stanowisko zajęte w zakwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze co następuje: Skarga jest uzasadniona albowiem organ naruszył prawo procesowe, a w szczególności przepisy art. 9 i 107 par 3 KPA, co mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a w każdym razie naruszenie to nie pozwala sądowi administracyjnemu na jednoznaczne rozstrzygnięcie skargi złożonej przez ukaranego. W sprawie nie budzi wątpliwości szereg okoliczności faktycznych, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Organy ustaliły mianowicie, że w samochodzie wykorzystywanym do transportu drogowego w przedsiębiorstwie skarżącego zostały pobrane w dniu 8 marca 2018 r. dane z karty kierowcy, a następny odczyt miał miejsce dopiero w dniu 28 kwietnia 2018 r. Pomiędzy tymi odczytami upłynęło zatem więcej niż 28 dni. Strony w przedmiotowej sprawie są zgodne co do tego, że przewidziany przez przepis art1 ust.3 rozporządzenia Komisji ( UE ) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r.z 2 listopada 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie danych z jednostek pojazdowych i kart kierowców stanowiący o konieczności "wczytywania" danych co najmniej raz na 28 dni musi być rozumiany tak, że pojęcie dnia obejmuje dzień zarejestrowanej aktywności kierowcy. Tylko zatem w sytuacji, kiedy dane zostaną wczytane po okresie dłuższym niż 28 dni zarejestrowanej aktywności kierowcy zaistnieje podstawa do wymierzenia kary na podst. art. 96a Ustawy o transporcie drogowym. W przedmiotowej sprawie strony nie są jednak zgodne w tym zakresie, w którym przedstawiają swój pogląd w zakresie ilości zarejestrowanych dni aktywności kierowcy zaistniałych w tym przypadku. Organ utrzymując w mocy decyzję organu I instancji stwierdza, że dni takich było 34, zaś skarżący w skardze twierdzi, że było ich 26. Twierdzenie organu nie jest przy tym poparte dokładnym wykazaniem, które to dni kalendarzowe obejmują dni zarejestrowanej aktywności kierowcy i jaka forma tej aktywności zaistniała. Organ ogólnie stwierdza, ze na podstawie zgromadzonych dowodów dni tych było 34 co oznacza, że strona przekroczyła ustawowy termin wczytania danych o 5 dni. Organ nie przedstawił jednak dokładnego uzasadnienia i nie wykazał, które to dni stanowią o takiej aktywności. Przedstawienie tych informacji w uzasadnieniu decyzji pozwoliłoby sądowi na właściwe określenie prawidłowości stanowiska organu i stworzyłoby możliwość do oceny argumentu skarżącego, że dni takich było tylko 26. Brak ustaleń organu w tym zakresie zawartych w decyzji nie pozwala sądowi na rozstrzygnięcie sporu pomiędzy stronami. Próbując bowiem rozstrzygnąć ten spór sąd musiałby czynić własne ustalenia faktyczne wypełniając w ten sposób brak spowodowany przez organ. Czynienie takich ustaleń faktycznych w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest jednak niedopuszczalne, gdyż prowadziłoby do zastąpienia przez sąd organu administracji publicznej. To organ przy tak zaistniałym sporze powinien w uzasadnieniu decyzji wskazać jakie konkretnie dni (z określeniem dat kalendarzowych) uważa za dni zarejestrowanej aktywności kierowcy i na podstawie jakich dokumentów to uczynił. Tak sporządzone uzasadnienie będzie się poddawało kontroli sądu, który będzie mógł skonfrontować ustalenia organu ze zgromadzonymi dowodami i w konsekwencji ze stanowiskiem skarżącego. W taki sposób zostanie zrealizowana kontrolna rola sądu. Brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji powołanych powyżej ustaleń faktycznych skutkuje przyjęciem przez sąd naruszenia przepisu art. 9 KPA poprzez brak należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych oraz z art. 107 par 7 KPA poprzez brak wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów które organ uznał za udowodnione. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy sporządzając uzasadnienie decyzji organ wykaże jakie dni pomiędzy datami granicznymi uważa za dni zarejestrowanej aktywności kierowcy, tak by nie było wątpliwości, które daty mają w jego ocenie taki charakter. W zależności od dokonanych ustaleń organ podejmie decyzję w zakresie zasadności nałożonej przez organ I instancji kary. Z tych względów sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ppsa zaś o kosztach orzeczono na podst. art. 200 ppsa w skład tych kosztów wchodzi zwrot kwoty 100 zł uiszczonej przez skarżącego tytułem wpisu.